Chi phí vay của Pháp đang tăng lên mức cao nhất trong hơn 20 năm, trong khi nợ công đã lên tới 119% GDP và thâm hụt ngân sách dự kiến ở mức 5,4% GDP trong năm nay.
Những diễn biến này đang làm gia tăng sức ép đối với Chính phủ Pháp và khiến thị trường lo ngại về nguy cơ bất ổn lan sang các nền kinh tế khác trong Khu vực đồng euro (Eurozone).
Lợi suất trái phiếu chính phủ Pháp kỳ hạn 10 năm gần đây đã lên tới 5%, mức cao nhất kể từ tháng 7/2002. Chênh lệch lợi suất giữa trái phiếu Pháp và Đức cũng tăng lên 1,52 điểm phần trăm, mức cao nhất kể từ cuộc khủng hoảng nợ công Eurozone năm 2011-2012.
Đáng chú ý, Pháp hiện phải trả chi phí vay cao hơn cả Italy và Hy Lạp, hai nước từng là tâm điểm của cuộc khủng hoảng nợ công Eurozone.
Theo Cơ quan Thống kê quốc gia Pháp (INSEE), nợ công của nước này đạt 3.600 tỷ euro trong quý 2/2026, tương đương 119% GDP, tăng từ 115,6% GDP một năm trước. Trong khi đó, thâm hụt ngân sách năm 2026 dự kiến ở mức 5,4% GDP, cao hơn đáng kể mức trần 3% theo quy định của Liên minh châu Âu (EU).
Chính phủ thiểu số của Thủ tướng Sébastien Lecornu đã trình dự thảo ngân sách năm 2027, đặt mục tiêu giảm thâm hụt xuống 5% GDP thông qua khoảng 54 tỷ euro tiết kiệm và tăng nguồn thu. Khoảng 2/3 mức điều chỉnh dự kiến đến từ cắt giảm chi tiêu, trong đó ngân sách lương hưu và y tế mỗi lĩnh vực được yêu cầu tiết kiệm khoảng 6 tỷ euro.
Tuy nhiên, kế hoạch đang gặp trở ngại lớn do Chính phủ không có đa số tại Quốc hội. Quốc hội Pháp sẽ bắt đầu thảo luận dự luật ngân sách từ ngày 13/10, trong khi cuộc bầu cử tổng thống dự kiến diễn ra vào mùa Xuân 2027. Những bất đồng chính trị kéo dài khiến các nhà đầu tư nghi ngờ khả năng Paris thực hiện các cam kết tài khóa.
Áp lực còn đến từ nhu cầu vay mới. Kho bạc Pháp dự kiến phát hành 340 tỷ euro trái phiếu trong năm 2027, cao hơn 20 tỷ euro so với năm nay, một phần để tái cấp vốn các khoản vay từ thời đại dịch đến hạn.
Các chuyên gia cảnh báo nếu việc cắt giảm thâm hụt tiếp tục bị trì hoãn, nợ công của Pháp có thể tăng lên 126% GDP vào năm 2032. Chi phí trả lãi và chi tiêu quốc phòng gia tăng cũng khiến Chính phủ phải tìm thêm nguồn tiết kiệm.
Rủi ro không chỉ giới hạn ở Pháp. Chênh lệch lợi suất của Italy và Hy Lạp so với Đức cũng đã tăng gần 15 điểm cơ bản trong thời gian thị trường lo ngại về tài chính Pháp. Một số chuyên gia nhận định động thái này cho thấy thị trường đang bắt đầu nhìn nhận vấn đề nợ công như một rủi ro của toàn Eurozone.
Tuy nhiên, Pháp chưa mất khả năng tiếp cận thị trường vốn. Vấn đề hiện nay là các nhà đầu tư đang yêu cầu mức lợi suất cao hơn và một kế hoạch tài khóa đủ thuyết phục.
Cuộc tranh luận ngân sách bắt đầu ngày 13/10 sẽ là phép thử quan trọng đối với uy tín tài chính của Chính phủ Pháp và mức độ tin tưởng của thị trường./.
(TTXVN/Vietnam+)