Giải thưởng Kiến trúc quốc gia ra đời từ năm 1993, là giải thưởng chính thức có uy tín hàng đầu trong lĩnh vực kiến trúc tại Việt Nam, hướng đến thúc đẩy sáng tạo kiến trúc, đồng thời góp phần định hướng phát triển nền kiến trúc Việt Nam và nâng cao nhận thức cộng đồng về nghệ thuật kiến trúc.
Giải thưởng được tổ chức xét chọn, trao giải định kỳ 2 năm 1 lần, được công nhận là cơ sở để xét tặng các Giải thưởng Quốc gia cao quý khác bao gồm: Giải thưởng Nhà nước về Văn học nghệ thuật, Giải thưởng Hồ Chí Minh cũng như các Giải thưởng quốc tế về thành tựu kiến trúc.
Giải thưởng Kiến trúc quốc gia 2026-2027 xét chọn tác phẩm thuộc 4 nhóm chính, gồm: Kiến trúc công trình; Kiến trúc nội-ngoại thất; Quy hoạch, kiến trúc cảnh quan và thiết kế đô thị; Nghiên cứu, lý luận, phê bình kiến trúc.
Trong đó, nhóm kiến trúc công trình bao gồm các công trình nhà ở (bao gồm nhà chung cư, nhà ở thương mại, nhà ở hỗn hợp, nhà tái định cư, nhà ở xã hội, ký túc xá, nhà ở công vụ và nhà ở riêng lẻ); kiến trúc công cộng (gồm công trình thương mại và dịch vụ hỗn hợp, công trình nghỉ dưỡng, trụ sở cơ quan, trường học, bệnh viện, công trình chăm sóc sức khỏe, nhà hát, bảo tàng, nhà triển lãm, trung tâm nghệ thuật, cung văn hóa, nhà cộng đồng và công trình tôn giáo); kiến trúc công nghiệp (gồm nhà máy, kho, xưởng, cụm công nghiệp, khu chế xuất và các công trình sản xuất khác); công trình đặc biệt (gồm tổ hợp thể thao, sân vận động, sân bay, nhà ga, bến tàu, cầu và đường); và các dự án bảo tồn, khôi phục hoặc tái sử dụng thích ứng di sản kiến trúc.
Đối với lĩnh vực quy hoạch, các tác phẩm dự thi có thể thuộc quy hoạch đô thị, quy hoạch xây dựng vùng liên xã, vùng xã, quy hoạch nông thôn, quy hoạch các khu chức năng, kiến trúc cảnh quan và thiết kế đô thị.
Ở nhóm nghiên cứu, lý luận, phê bình kiến trúc, giải thưởng tiếp nhận các tác phẩm nghiên cứu, lý luận, phê bình kiến trúc; tạp chí chuyên ngành kiến trúc-quy hoạch và các tác phẩm điện ảnh về kiến trúc được công bố, xuất bản hoặc trình chiếu trong thời gian quy định.
Giải thưởng khuyến khích những ý tưởng thiết kế mới, sáng tạo theo tiêu chí kiến trúc xanh Việt Nam và các tiêu chuẩn kiến trúc xanh thế giới đang áp dụng, đồng thời đề cao khả năng lan tỏa cộng đồng và đóng góp tích cực cho sự phát triển kiến trúc.
Về đối tượng dự giải, tác giả là công dân Việt Nam có tác phẩm, công trình ở trong và ngoài nước; tác giả là công dân nước ngoài có tác phẩm và công trình kiến trúc tại Việt Nam. Mỗi tác giả/nhóm tác giả có thể gửi nhiều tác phẩm dự thi khác nhau.
Cơ cấu Giải thưởng Kiến trúc quốc gia 2026-2027 gồm Giải thưởng Lớn, các giải Vàng, Bạc, Đồng theo từng thể loại, lĩnh vực chuyên ngành và giải thưởng dành cho tác phẩm được cộng đồng bình chọn.
Hồ sơ dự giải gồm bản cứng và đường dẫn đăng ký trực tuyến. Hạn cuối nhận hồ sơ dự thi là ngày 15/12/2026.
Hồ sơ bản cứng gửi về Ban Tổ chức Giải thưởng Kiến trúc quốc gia, Hội Kiến trúc sư Việt Nam (40 Tăng Bạt Hổ, Hà Nội). Thông tin chi tiết về thể lệ, phạm vi, tiêu chí và cách thức đăng ký được cập nhật tại các trang thông tin điện tử của Hội Kiến trúc sư Việt Nam: www.tapchikientruc.com.vn và www.kienviet.net.
Mỹ Hạnh