Quảng Ninh định hình mô hình mới sau sắp xếp trường học - Thanh Niên

Quảng Ninh sáp nhập trường học từ 520 xuống 255 đơn vị nhưng giữ nguyên điểm học của học sinh. Sau tinh gọn, nhân lực dôi dư được điều tiết để bổ sung giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục cấp xã.

Đi trước một bước...

Tháng 7.2026, khi việc tổ chức lại các cơ sở giáo dục công lập trở thành một trong những vấn đề được ngành giáo dục cả nước quan tâm, TP.Quảng Ninh đã hoàn thành công việc này từ một năm trước.

Ngày 15.10.2025, TP.Quảng Ninh hoàn tất sắp xếp hệ thống giáo dục công lập. 520 trường từ mầm non đến THCS được tổ chức lại thành 255 trường, giảm 265 đầu mối, tương đương 51%. Khối trực thuộc Sở GD-ĐT cũng được sắp xếp từ 18 cơ sở còn 3 đơn vị.

Quy mô sắp xếp lớn kéo theo bài toán nhân sự không đơn giản: hàng trăm vị trí hiệu trưởng không còn như trước, trong khi số lượng cấp phó tăng lên sau khi các trường được hợp nhất. Cùng thời điểm đó, TP.Quảng Ninh vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, nhiều xã, phường thiếu cán bộ am hiểu lĩnh vực giáo dục.

Thay vì để nguồn cán bộ quản lý dôi dư nằm chờ bố trí, TP.Quảng Ninh rà soát, điều chuyển đến những vị trí đang thiếu nhân lực.

Bà Vũ Thị Mai Anh, Phó chủ tịch UBND TP.Quảng Ninh, Giám đốc Sở Nội vụ TP.Quảng Ninh, cho biết sau sắp xếp, thành phố hướng dẫn các địa phương rà soát, bố trí lại cán bộ quản lý trường học phù hợp với nhu cầu thực tế. Những cán bộ có năng lực quản lý được xem xét điều động về xã, phường đảm nhiệm công việc liên quan văn hóa, xã hội, giáo dục; một số người trở lại chuyên môn, làm tổ trưởng bộ môn để bổ sung lực lượng giảng dạy.

Theo đánh giá của Sở Nội vụ TP.Quảng Ninh, thời điểm triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, khoảng 50% xã, phường thiếu cán bộ văn hóa - xã hội có kinh nghiệm về giáo dục.

"Cán bộ quản lý trường học có kinh nghiệm thực tiễn, được đào tạo về quản lý, chính trị nên có thể đảm nhiệm công việc liên quan văn hóa, xã hội, giáo dục tại cơ sở. Một số giáo viên được bố trí trở lại chuyên môn, qua đó tăng cường đội ngũ đang thiếu mà không làm tăng biên chế", bà Mai Anh cho biết.

Giảm đầu mối, không giảm điểm học

Điều phụ huynh quan tâm khi sáp nhập trường là con mình có phải chuyển trường, đi học xa hơn hay không.

TP.Quảng Ninh lựa chọn phương án sáp nhập về tổ chức, quản trị nhưng cơ bản duy trì các điểm trường. Học sinh tiếp tục học tại nơi đang học, giáo viên tiếp tục giảng dạy tại điểm trường hiện có.

Trao đổi với Thanh Niên, một Phó chủ tịch UBND TP.Quảng Ninh khái quát, học sinh học ở đâu vẫn học ở đó, giáo viên dạy ở đâu vẫn dạy ở đó. Việc tổ chức lại mạng lưới trường học nhằm điều chỉnh mô hình quản lý cho phù hợp với tổ chức chính quyền mới, xử lý tình trạng thừa, thiếu giáo viên cục bộ và tạo nền tảng cho phát triển lâu dài.

Trong quá trình sắp xếp, lịch học, lớp học và hoạt động chuyên môn của các trường vẫn được duy trì. Thay đổi chủ yếu nằm ở bộ máy quản lý: một số bộ phận hành chính, chuyên môn được tổ chức dùng chung và nhân lực có thể điều tiết giữa các điểm trường trong cùng một đơn vị.

Ngay từ khi xây dựng phương án, TP.Quảng Ninh xác định việc giảm số lượng đầu mối phải đi cùng khả năng sử dụng giáo viên, cơ sở vật chất và ngân sách hiệu quả hơn. Yêu cầu này càng rõ khi ngành giáo dục thành phố vẫn thiếu nhân lực.

Trong bối cảnh đó, việc đưa một phần cán bộ quản lý dôi dư trở lại giảng dạy hoặc điều tiết nhân lực giữa các cơ sở sau sáp nhập góp phần giảm tình trạng nơi thừa, nơi thiếu.

Khi giáo viên có thêm thời gian cho bài giảng

Bà Phạm Thị Bích Hạnh, Phó hiệu trưởng Trường tiểu học Phương Đông (P.Yên Tử), cho biết trước đây giáo viên phải kiêm nhiệm nhiều công việc, từ tổ chuyên môn, công tác Đội đến thư viện.

"Sau khi tổ chức lại, một số bộ phận được vận hành tập trung, giảm công việc kiêm nhiệm cho giáo viên. Giáo viên có thêm thời gian đầu tư cho bài giảng, từ đó nâng cao chất lượng dạy học", bà Hạnh nói.

Tại Trường THCS Bãi Cháy, thay đổi rõ hơn ở khả năng điều tiết nhân lực giữa các cơ sở. Sau sáp nhập, trường có hơn 3.000 học sinh tại 4 cơ sở, bộ máy quản lý gồm một hiệu trưởng và 2 hiệu phó.

Bà Lưu Thị Huyền, Hiệu trưởng nhà trường, cho biết việc tổ chức lại đã góp phần giải quyết tình trạng thiếu giáo viên. Một số nhân sự trước đây làm công tác Đội, y tế hoặc nhiệm vụ khác được rà soát, bố trí công việc chuyên môn phù hợp với năng lực.

Khi nhiều trường trở thành các điểm trường thuộc cùng một đơn vị, việc bố trí nguồn lực được thực hiện trên quy mô rộng hơn. Giáo viên có thể được điều tiết giữa các điểm trường; bộ phận hành chính không phải tổ chức đầy đủ ở từng cơ sở; cơ sở vật chất và nhân lực có điều kiện khai thác chung.

Cách tổ chức này cũng mở thêm dư địa để ngân sách tập trung hơn cho hoạt động dạy và học thay vì duy trì nhiều đầu mối quản lý phân tán.

TP.Quảng Ninh đang theo hướng giữ nguyên lớp học và điểm trường, đồng thời thay đổi cách quản lý phía sau; điều chuyển cán bộ dôi dư đến nơi đang thiếu, đưa một phần nhân lực trở lại giảng dạy và tăng khả năng dùng chung nguồn lực giữa các cơ sở.

Hoàn thành sắp xếp sớm giúp TP.Quảng Ninh có thêm thời gian vận hành, kiểm nghiệm và điều chỉnh mô hình từ thực tế. Với giáo dục, hiệu quả cuối cùng vẫn phải thể hiện ở việc giáo viên có thêm điều kiện làm chuyên môn và học sinh được học tập trong môi trường tốt hơn.