Rộ dịch vụ độ vỏ iPhone: Vì sao nhiều người thích “phông bạt”?

Dễ dàng có ngoại hình điện thoại đời mới với giá hơn một triệu đồng

Mỗi năm, những thế hệ iPhone mới đều nhận được sự quan tâm lớn từ giới công nghệ lẫn người dùng phổ thông. Bên cạnh hệ sinh thái và tính năng, thiết kế bên ngoài cũng là một trong những yếu tố giúp các thế hệ iPhone mới dễ dàng được nhận diện.

Điều này cũng tạo ra một thị trường khác: "độ vỏ" những chiếc iPhone cũ thành ngoại hình giống các phiên bản mới hơn.

Những ngày gần đây, phóng viên Dân trí ghi nhận trên mạng xã hội xuất hiện nhiều bài viết, video quảng cáo dịch vụ này. 

Đáng chú ý, không chỉ những mẫu máy mới, ngay cả iPhone XS Max đã ra mắt từ nhiều năm trước cũng được giới thiệu có thể thay vỏ để mang ngoại hình gần giống các thế hệ iPhone Pro Max mới hơn.

Phóng viên liên hệ một cửa hàng quảng cáo dịch vụ độ vỏ điện thoại trên mạng xã hội, người bán cho biết mức giá độ từ iPhone 14 Pro Max lên ngoại hình giống iPhone 17 Pro Max khoảng 2,5 triệu đồng.

Với iPhone XS Max hoặc iPhone 11, chi phí độ lên ngoại hình iPhone 17 Pro Max được báo khoảng 1,3 triệu đồng.

Chỉ cần bỏ ra số tiền không quá lớn, người dùng có thể “lên đời” ngoại hình iPhone cũ, dù bên trong vẫn là chiếc máy quen thuộc của mình (Ảnh chụp màn hình).

Theo tư vấn, iPhone XS Max có thể thay đổi ngoại hình theo nhiều thế hệ Pro Max, từ iPhone 13 đến iPhone 17. Tùy màu sắc và phiên bản, khách hàng có thể lựa chọn bộ vỏ tương ứng. Tuy nhiên, người bán lưu ý khách cần mang thiết bị trực tiếp đến cửa hàng để kỹ thuật viên kiểm tra tình trạng máy trước khi thực hiện.

Trong các video được cửa hàng đăng tải, kỹ thuật viên thường kiểm tra tình trạng thiết bị, camera và một số chức năng trước khi tháo máy, thay bộ vỏ mới. Sau khi hoàn thiện, ngoại hình thiết bị có nhiều điểm tương đồng với phiên bản iPhone mà khách hàng lựa chọn.

Từ chiếc iPhone XR với thiết kế nguyên bản, máy được thay phần mặt lưng mới để mang diện mạo giống với iPhone 17 Pro Max, đặc biệt là ở cụm camera (Ảnh chụp màn hình).

Tuy nhiên, đây về bản chất vẫn là chiếc điện thoại cũ. Các linh kiện quan trọng, màn hình, cấu hình hay số serial của thiết bị không tự động trở thành phiên bản mới chỉ nhờ việc thay vỏ. Các chức năng vốn có của máy về cơ bản cũng không thay đổi.

Một số cơ sở thậm chí quảng cáo có thể can thiệp thêm một số chi tiết bên ngoài như cổng kết nối để ngoại hình thiết bị giống thế hệ mới hơn.

Trong video các cửa hàng đăng tải, một số khách hàng cho rằng đây là lựa chọn tiết kiệm khi muốn thay đổi ngoại hình điện thoại. Thay vì bỏ thêm số tiền lớn để đổi sang máy mới, họ chỉ cần chi từ hơn một triệu đến vài triệu đồng để thiết bị trông mới hơn.

Tuy nhiên, bên cạnh nhu cầu làm mới chiếc điện thoại đang sử dụng, một câu hỏi cũng được đặt ra: Vì sao có người muốn chiếc điện thoại cũ của mình phải trông giống một sản phẩm đời mới, thậm chí chấp nhận thay đổi ngoại hình chỉ để người khác khó nhận ra?

Vì sao con người muốn “phông bạt”?

Trao đổi với phóng viên Dân trí, chuyên gia tâm lý, ThS Lê Thế Hanh, Đại học Đại Nam cho rằng hiện tượng trên có thể được nhìn nhận từ tốc độ thay đổi ngày càng nhanh của công nghệ.

Các hãng liên tục giới thiệu sản phẩm mới khiến một thiết bị chỉ sau 1-2 năm đã có thế hệ kế nhiệm. Điều này thúc đẩy mong muốn được trải nghiệm sản phẩm mới hoặc ít nhất tạo cảm giác mình đang sở hữu một thiết bị mới hơn.

Tuy nhiên, không phải người dùng nào cũng đủ khả năng tài chính để liên tục nâng cấp điện thoại.

"Vì vậy, một số người lựa chọn thay đổi phần vỏ bên ngoài để chiếc điện thoại trông giống một sản phẩm đời mới hơn", ông Hanh phân tích.

Theo chuyên gia, điện thoại ngày nay không chỉ mang chức năng liên lạc. Trong một số hoàn cảnh, thiết bị một người sử dụng còn có thể được những người xung quanh nhìn nhận như dấu hiệu thể hiện điều kiện kinh tế hay mức độ bắt kịp xu hướng.

Theo ông Hanh, phía sau hiện tượng này có thể tồn tại tâm lý đám đông và tâm lý a dua. Khi một sản phẩm hoặc xu hướng nhận được nhiều sự chú ý, một bộ phận người dùng cũng muốn chạy theo để cảm thấy mình không đứng ngoài xu hướng đó.

Nhu cầu độ vỏ iPhone đôi khi không chỉ để làm mới thiết bị mà còn xuất phát từ mong muốn hòa nhập, thể hiện điều kiện vật chất và xây dựng hình ảnh cá nhân (Ảnh chụp màn hình).

Đáng chú ý, việc thay đổi vỏ điện thoại không nhất thiết đồng nghĩa người sử dụng muốn "phông bạt". 

Một số người đơn thuần muốn làm mới thiết bị. Tuy nhiên, trong trường hợp mục đích là khiến người khác tin rằng mình đang sở hữu điện thoại đắt tiền hơn, chuyên gia cho rằng hành vi có thể liên quan đến nhu cầu xây dựng hình ảnh cá nhân.

Theo ông, có thể nhìn thấy ba nhu cầu nổi bật: mong muốn hòa nhập vào một nhóm hoặc cộng đồng; mong muốn thể hiện điều kiện vật chất; và xây dựng một hình ảnh nhất định trong mắt những người xung quanh.

Mạng xã hội khiến áp lực "bắt trend" lớn hơn

Theo ThS Lê Thế Hanh, mạng xã hội có thể khuếch đại nhu cầu này khi người dùng liên tục nhìn thấy hình ảnh những người xung quanh sở hữu điện thoại mới, quần áo mới hay các món đồ đắt tiền.

Một yếu tố được chuyên gia nhắc đến là FOMO (fear of missing out - nỗi sợ bị bỏ lỡ). Khi thông tin về sản phẩm mới, xu hướng mới liên tục xuất hiện, một số người có thể cảm thấy mình đang bị tụt lại nếu không sở hữu hoặc trải nghiệm chúng.

"Việc chạy theo những hình mẫu thành công gắn với sự phát triển của công nghệ có thể trở thành một cách để một số người khẳng định hình ảnh của mình trong mắt người khác", ông Hanh nói.

Mạng xã hội còn tạo điều kiện để hình ảnh ấy được truyền tải đến nhiều người. Một chiếc điện thoại mới không chỉ được những người ngồi cùng bàn nhìn thấy mà có thể xuất hiện trong ảnh selfie, video, story hay các bài đăng tiếp cận hàng trăm, hàng nghìn người.

Theo chuyên gia, vấn đề có thể xuất hiện khi một người phải liên tục duy trì hình ảnh về điều kiện kinh tế hoặc mức sống cao hơn khả năng thực tế.

Khi quá phụ thuộc vào cách nhìn nhận của người khác, họ có thể ngày càng phải tìm kiếm sự ghi nhận từ bên ngoài. Nếu không nhận được phản hồi như kỳ vọng, cảm giác lo âu có thể gia tăng.

Về lâu dài, ông Hanh cho rằng một số người còn có thể gặp khó khăn trong việc xác định năng lực và giá trị thực sự của bản thân.

"Họ sẽ khó trả lời được những câu hỏi như: Tôi là người như thế nào? Tôi có năng lực gì? Giá trị của tôi nằm ở đâu?", chuyên gia nói.

Khi giá trị bản thân ngày càng phụ thuộc vào những gì sở hữu và cách người khác đánh giá, sự tự tin, lòng tự trọng cũng có nguy cơ bị ảnh hưởng.

Vì vậy, thay vì chịu áp lực phải sở hữu một chiếc điện thoại mới hay món đồ đắt tiền để chứng minh bản thân, ông Hanh khuyên người trẻ nên nhìn nhận lại nhu cầu và khả năng tài chính trước khi chạy theo một xu hướng.

"Các bạn có thể sống chậm lại, nhìn nhận những giá trị nội tại của bản thân, từ đó lựa chọn những cách để bộc lộ năng lực, giá trị của chính mình. Khi thể hiện được năng lực và giá trị thực sự, các bạn vẫn có thể nhận được sự công nhận từ những người xung quanh và quan trọng hơn là sự công nhận từ chính mình, mà không cần quá chạy theo những xu hướng bên ngoài", ThS. Lê Thế Hanh chia sẻ.