Rừng phòng hộ ven biển chết khô sau những đợt hỏa hoạn liên tiếp

Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Sau nhiều đợt hỏa hoạn liên tiếp trong mùa khô, hàng chục ha rừng phòng hộ ven biển ở tỉnh Quảng Trị chỉ còn những thân cây cháy sém, trơ cành trên nền cát trắng.

Dọc tuyến đường qua khu rừng phòng hộ ven biển ở xã Ninh Châu, tỉnh Quảng Trị, hàng loạt cây xanh chỉ còn trơ thân, cành khô. Dưới tán rừng, thảm thực vật gần như không còn, nền cát trắng hiện ra xen giữa những thân cây cháy sém. Đây là dấu tích còn lại sau những đợt cháy rừng liên tiếp trong mùa nắng nóng vừa qua.

Rừng phòng hộ ven biển chết khô sau những đợt hỏa hoạn liên tiếp - 1 — Nhiều cây xanh chết khô sau những đợt cháy rừng (Ảnh: Nhật Anh).

Năm 2026, địa bàn xã Ninh Châu xảy ra 5 vụ cháy, gây ảnh hưởng đến hàng chục ha rừng ven biển, trong đó có 2 vụ cháy trên diện rộng diễn ra cuối tháng 5 và đầu tháng 6.

Xã Ninh Châu sau sáp nhập có tổng diện tích tự nhiên hơn 86km2, trong đó diện tích rừng và đất lâm nghiệp hơn 3.300ha, chủ yếu là keo, tràm, phi lao, bạch đàn...

Ông Trần Văn Lai, Phó Chủ tịch UBND xã Ninh Châu, cho biết nguy cơ cháy rừng trên địa bàn gia tăng vì phần lớn diện tích rừng do xã quản lý nằm trong các khu vực triển khai nhiều dự án, quy mô xây dựng lớn, lưu lượng người, phương tiện đông. Chỉ cần một sơ suất nhỏ cũng dễ phát sinh điểm cháy.

Bên cạnh đó, diện tích rừng ở xã Ninh Châu tiếp giáp với nhiều khu lăng mộ nằm rải rác, chưa được quy tập vào nghĩa trang tập trung, việc thắp hương, đốt vàng mã cũng trở thành nguy cơ dẫn đến cháy rừng.

Rừng phòng hộ ven biển chết khô sau những đợt hỏa hoạn liên tiếp - 2 — Nhiều diện tích rừng ven biển hư hại do các đợt hỏa hoạn liên tiếp (Ảnh: Nhật Anh).

Không chỉ tại Ninh Châu, trong các đợt nắng nóng vừa qua, xã Cam Hồng, tỉnh Quảng Trị, cũng xảy ra nhiều vụ cháy gây thiệt hại hàng chục ha rừng ven biển. Cạnh những trụ điện gió, nhiều cây xanh bị lửa thiêu rụi từ tháng 7, chỉ còn thân khô giữa màu xanh ít ỏi của thảm thực vật.

Tại một số khu vực từng xảy ra cháy rừng, bên cạnh thân cây chết khô bắt đầu xuất hiện cỏ và cây non khi mùa mưa trở lại. Những mầm xanh mới đang phủ dần trên nền đất từng bị lửa thiêu rụi, nhưng để những khoảng rừng này phục hồi như trước vẫn cần thêm nhiều thời gian.

Tại các xã Ninh Châu và Cam Hồng, mỗi khi xảy ra cháy rừng, hàng trăm người gồm công an, quân sự, kiểm lâm, dân quân tự vệ và người dân được huy động dập lửa.

Tuy nhiên, công tác dập lửa giữa thời điểm nắng nóng không hề đơn giản. Lực lượng tại chỗ chủ yếu sử dụng phương tiện thủ công như cuốc, xẻng, dao, rựa và các dụng cụ chữa cháy đơn giản, chưa có phương tiện cơ giới phục vụ chữa cháy rừng, khu vực cháy cách xa nguồn nước.

Thực tế cho thấy nguy cơ cháy rừng tại những địa phương nêu trên luôn thường trực. Các vụ cháy lớn xảy ra tại thời điểm nắng nóng cực đoan, gió Tây Nam thổi mạnh làm tăng nguy cơ cháy lan trên diện rộng. Khu vực phát cháy có thảm thực bì và cây rười dày, gây khó khăn cho đơn vị chức năng trong việc dập lửa.

Rừng phòng hộ ven biển chết khô sau những đợt hỏa hoạn liên tiếp - 3 — Cây rười và lớp thực bì dày rất dễ bắt lửa mùa nắng nóng (Ảnh: Nhật Anh).

Đại diện Ban Quản lý rừng phòng hộ Đồng Hới và ven biển tỉnh Quảng Trị cho biết tại nhiều khu vực rừng ven biển, lớp thực bì rất dày, bao gồm lá khô và cây rười, gặp thời tiết khô nóng, rất dễ bắt lửa, cháy âm ỉ.

Tại những khu vực rừng đã cháy, Ban Quản lý rừng phòng hộ Đồng Hới và ven biển tỉnh Quảng Trị đã cắm biển yêu cầu giữ nguyên hiện trường để phục vụ điều tra, xử lý vi phạm, nghiêm cấm chặt hạ cây, lấy gỗ, củi.

Theo vị đại diện, sau khi hoàn tất điều tra, nếu không phát hiện người vi phạm, cơ quan chức năng sẽ khép hồ sơ và có thể thanh lý diện tích rừng bị thiệt hại. Những diện tích không thể thanh lý sẽ được dọn thực bì, trồng lại theo các chương trình, dự án phát triển rừng.

Những đợt nắng nóng gay gắt kéo dài cùng hỏa hoạn liên tiếp đã khiến hàng chục hecta rừng phòng hộ ven biển tại Quảng Trị bị tàn phá nặng nề. Dọc các tuyến đường ven biển thuộc xã Ninh Châu và xã Cam Hồng, nhiều dải rừng phi lao, tràm, keo nay chỉ còn trơ trọi thân cành cháy sém trên nền cát trắng. Riêng tại Ninh Châu, địa bàn đã ghi nhận 5 vụ cháy trong năm 2026, trong đó có hai đợt bùng phát trên diện rộng vào cuối tháng 5 và đầu tháng 6. Theo chính quyền địa phương, nguy cơ phát sinh hỏa hoạn tại khu vực luôn ở mức báo động do sức ép phát triển và sinh hoạt dân cư. Diện tích rừng quản lý nằm xen kẽ nhiều dự án xây dựng lớn, mật độ phương tiện đông đúc cùng các khu lăng mộ rải rác chưa quy tập tập trung, nơi người dân thường xuyên thắp hương và đốt vàng mã. Bên cạnh đó, điều kiện thời tiết khô hạn kết hợp gió Tây Nam thổi mạnh cùng tầng thực bì, cây rười dày đặc đã khiến tàn lửa dễ dàng bùng phát và cháy âm ỉ trên diện rộng. Dù chính quyền đã huy động lực lượng liên ngành gồm công an, quân sự, kiểm lâm cùng người dân dập lửa, công tác chữa cháy vẫn gặp nhiều trở ngại do thiếu phương tiện cơ giới chuyên dụng và cách xa nguồn nước. Khi mùa mưa bắt đầu quay trở lại, một số chồi non và cỏ dại đã nhen nhóm xuất hiện quanh các thân cây chết khô. Dẫu vậy, Ban Quản lý rừng phòng hộ Đồng Hới và ven biển tỉnh Quảng Trị nhận định quá trình phục hồi nguyên trạng các dải rừng chắn sóng, giữ cát này sẽ đòi hỏi rất nhiều thời gian và nguồn lực bảo vệ nghiêm ngặt.