Tôi đã vài lần đi Seoul (Hàn Quốc) hay Bắc Kinh (Trung Quốc) vào mùa xuân anh đào nở rộ hay mùa thu lá vàng rực rỡ. Dù vậy, mỗi năm tôi vẫn muốn quay lại.
Trời dịp đó thường cao và xanh, nắng nhẹ, ban ngày chỉ se lạnh nên đi dạo dưới nắng là vừa đủ êm ái. Được thong thả dạo chơi dưới những tán hoa hồng phớt hay những vòm lá vàng rực lại càng mê đắm. Tôi vẫn nhớ cảm giác hân hoan đón đợi một cơn gió lớn thổi những cánh hoa hay lá nhỏ bay rợp trời.
Vẻ đẹp của những đường cây có sức hút mạnh mẽ, góp phần tạo nên cao điểm du lịch hằng năm cho các nước Đông Bắc Á.
Theo Agoda, lượt tìm kiếm lưu trú tại Seoul và Busan (Hàn Quốc) của khách Việt cho kỳ nghỉ tháng 10–11/2025 tăng lần lượt 63% và 67% so với tháng 6–7/2025, tại Kyoto (Nhật Bản) thậm chí tăng tới 73%. Theo các công ty lữ hành, tính đến đầu tháng 10/2026, lượng khách đăng ký tour mùa thu quốc tế tăng 15–30% so với cùng kỳ năm trước, trong đó ba nước Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản chiếm 65–70%.
Đằng sau những con số biết nói này là sự chọn lọc và đầu tư có hệ thống của các quốc gia cho du lịch, bao gồm cảnh quan đô thị.
Một tuyến đường trồng nhiều hoa phượng ở thành phố Hải Phòng (Ảnh: Lê Xuân Bách).
Seoul chọn cây bạch quả làm cây biểu tượng từ năm 1971 vì tuổi thọ cao, chống chịu được ô nhiễm đô thị và sâu bệnh, đồng thời tạo bóng mát và sắc vàng cho đường phố mùa thu. Để hạn chế mùi quả rụng khó chịu, Seoul thay cây cái bằng cây đực, kết hợp thu hoạch quả sớm. Cây hoa anh đào lại được trồng thành dãy dài ven các dòng suối và tuyến đường để tạo vòm hoa thơ mộng vào mùa xuân.
Trong khi đó, Bắc Kinh thu hút khách bằng sắc vàng của những dãy cây bạch lạp trong khu phố cổ hay bạch quả dọc các trục đường chính. Thành phố còn có kế hoạch hành động về “màu sắc hóa” đô thị dựa trên cây bản địa, nhấn mạnh tính “theo mùa”, với mục tiêu “tô màu” 300km hành lang dọc các trục giao thông (vành đai, cao tốc…) và 200km đường xanh cho đi bộ, đạp xe. Kế hoạch này không chỉ tập trung vào “hoa xuân, lá thu” mà còn hướng tới tăng màu sắc cho mùa hè và mùa đông để thành phố được “muôn màu muôn sắc” quanh năm.
Hai thủ đô còn có nhiều công viên rừng ở vùng ven. Sẵn lợi thế núi nằm ngay trong lòng đô thị, Seoul xây dựng lối đi, bậc thang leo núi và kết nối tàu điện tới chân núi. Có người nước ngoài còn thốt lên rằng có cảm tưởng cả Seoul đi leo núi vào tháng cao điểm.
Núi ở Bắc Kinh xa trung tâm hơn, nên thành phố tạo dựng các vành đai xanh. Vành đai thứ nhất (giữa đường vành đai 4 và 5) đã có gần 120 công viên; vành đai thứ hai đã hình thành khung chính với hơn 50 công viên ngoại ô và đang tiếp tục hoàn thiện.
Ở tầm quốc gia, Viện Nghiên cứu Du lịch Trung Quốc nhận định cuộc cạnh tranh giờ không còn là so bì diện tích hoa hay quy mô lễ hội, mà là ai chuyển được tài nguyên theo mùa thành sản phẩm thường xuyên và mua sắm tức thời thành tiêu dùng tổng hợp của cả vùng. Theo đó, du lịch ngắm cảnh được mở rộng sang nông nghiệp (quả, hạt…), thể thao (đạp xe, chạy bộ…), thương mại (mỹ phẩm, tinh dầu…).
Trông người lại ngẫm đến ta.
Việt Nam có lợi thế đặc biệt về thiên nhiên, rừng vàng gắn liền với biển bạc. Tuy nhiên, ngoài hai thành phố lớn là Hà Nội và TPHCM thì các trung tâm hút khách quốc tế chủ yếu vẫn là đô thị biển. Sản phẩm du lịch dựa vào thiên nhiên, đặc biệt là rừng, còn đơn giản, thiếu đặc sắc; bảo tồn thiên nhiên trong phát triển du lịch ở một số nơi chưa thật sự được chú trọng.
Nhiều địa phương vẫn loay hoay đi tìm các sản phẩm khác biệt để tạo dấu ấn. Khi đó, câu chuyện về sức hút của hoa lá theo mùa nêu trên có thể là một phần của lời giải.
Có người sẽ hỏi: Xứ nhiệt đới thì lấy đâu ra màu sắc cảnh quan đường phố như xứ lạnh? Lá phong, lá bạch quả đổi màu nhờ ngày ngắn lại, đêm lạnh và mùa đông đủ rét; Hà Nội tháng 10–11 đêm vẫn trên 20 độ nên cây ôn đới chỉ ra lá xanh rồi héo. Hà Nội cũng từng thử trồng cây phong lá đỏ trên dải phân cách năm 2018, nhưng cây bị chết dần và phải thay bằng bàng lá nhỏ.
Nhưng bài học ấy không có nghĩa là Việt Nam không thể có sắc màu theo mùa. Cây nhiệt đới gió mùa rụng lá vì khô chứ không vì lạnh và cũng đổi màu: rừng khộp Tây Nguyên vàng đỏ tháng 12–1, bàng và lộc vừng đỏ lá ngay giữa Hà Nội tháng 1-3. Trên núi cao hơn 1.000m, Sa Pa, Tà Xùa đã là khí hậu ôn đới với phong bản địa thay lá.
Cùng với đó, cây nhiệt đới “trả lời” bằng hoa: phượng, bằng lăng, muồng hoàng yến, kèn hồng nở khoe sắc đồng loạt tại các đô thị. Vùng núi phía bắc có chi pâu, tam giác mạch, mơ mận, đỗ quyên nối tiếp nhau từ tháng 9 đến tháng 4 năm sau. Nói cách khác, chúng ta không bắt chước đem cây xứ lạnh về trồng mà chọn màu riêng của vùng nhiệt đới.
Tuy nhiên, có màu riêng mà chưa rực rỡ đến mức ấn tượng thì vẫn chưa đủ, đơn cử như cây ở Hà Nội chỉ tập trung ở vài tuyến phố. Hoạt động leo núi ngắm hoa chủ yếu tự phát, không được tổ chức bài bản, tiềm ẩn rủi ro. Tài nguyên vì vậy vẫn ở dạng tiềm năng.
Để phát triển du lịch thiên nhiên theo mùa, mỗi tỉnh không thể chỉ trông chờ vào đầu tư tư nhân cho một hai khu du lịch đơn lẻ. Trước hết, tỉnh cần xác định bản sắc trên cơ sở kết hợp thiên nhiên và văn hoá địa phương, từ đó chọn loài cây phù hợp với từng tầng khí hậu: vùng núi dùng loài ôn đới đã có, đồng bằng ưu tiên cây hoa và rụng lá mùa khô. Tiếp đó, cần “tạo cảnh thêm sắc” bằng những vùng trồng phù hợp (cân nhắc độ cao, độ ẩm…), rồi kết nối liên vùng thành các hành lang.
Không nhất thiết mỗi tỉnh phải có một loài cây riêng. Các tỉnh cạnh nhau, chia sẻ một loài đặc trưng của vùng, có thể bắt tay chia sẻ chi phí hạ tầng, nhân lực, quảng bá. Cây cũng không nên chỉ trồng để thu phí chụp ảnh mà cần khai thác lợi ích tổng hợp, như du lịch cộng đồng, nông nghiệp quanh năm, để thúc đẩy sự tham gia của người dân.
Các đô thị có thể tạo dựng công viên rừng ở ngoại ô, trồng cây bên các dòng suối, hồ nước, vừa là điểm hút khách, vừa là nơi thư giãn cuối tuần của người dân.
Mùa xuân và thu của Hàn Quốc hay Trung Quốc khiến tôi yêu mến, sẵn sàng quay lại nhiều lần chỉ để đi bộ, nhìn nắng, ngắm hoa. Nhưng mỗi lần đó, tôi vẫn luôn thiết tha rằng những “mùa hoa”, “mùa lá” của Việt Nam mình thoát ra khỏi hai chữ “tiềm năng”, khiến bạn bè quốc tế phải trầm trồ, tìm đến, nhớ thương và trở lại.
Tác giả: Thái Mạnh Cường tốt nghiệp thạc sĩ Luật Kinh tế và cử nhân Quản trị kinh doanh tại Đại học Ngoại thương Hà Nội. Ông hiện công tác trong lĩnh vực ngân hàng, tập trung vào xây dựng và tư vấn chính sách thuế – tài chính.
Chuyên mục TÂM ĐIỂM mong nhận được ý kiến của bạn đọc về nội dung bài viết. Hãy vào phần Bình luận và chia sẻ suy nghĩ của mình. Xin cảm ơn!