Công nghiệp giữ vai trò trụ cột
Trao đổi với VietNamNet, ông Tô Anh Dũng, Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, cho biết quý IV được xác định là giai đoạn có ý nghĩa quyết định đối với mục tiêu tăng trưởng kinh tế của tỉnh trong năm 2026. Khi thời gian còn lại không nhiều, tỉnh đã xây dựng kịch bản tăng trưởng cụ thể cho những tháng cuối năm, phân công nhiệm vụ đến từng sở, ngành, địa phương và yêu cầu thường xuyên kiểm đếm kết quả thực hiện.
Theo kịch bản của tỉnh, GRDP quý IV phải tăng tối thiểu 17,09%, mức phấn đấu là 17,48%, hướng tới mục tiêu tăng trưởng cả năm đạt 11,11%. Đây là mục tiêu đầy thách thức, nhất là khi kết quả tăng trưởng phụ thuộc lớn vào một số ngành công nghiệp và doanh nghiệp quy mô lớn.
Trong cơ cấu kinh tế, công nghiệp tiếp tục được xác định là động lực chủ yếu. Việc nhiều nhà máy, cơ sở sản xuất mới đi vào hoạt động đã bổ sung năng lực cho nền kinh tế. Quý IV cũng là thời điểm các doanh nghiệp tăng tốc sản xuất, hoàn thành đơn hàng và tận dụng nhu cầu thị trường cuối năm.
Tuy nhiên, theo ông Dũng, năng lực sản xuất mới chỉ phát huy hiệu quả khi các nhà máy vận hành ổn định, bảo đảm đủ nguyên liệu, lao động và đơn hàng. Vì vậy, tỉnh yêu cầu theo dõi sát hoạt động của các ngành chủ lực như lọc hóa dầu, thép, may mặc, da giày, hóa chất và vật liệu xây dựng; kịp thời xử lý những khó khăn có thể ảnh hưởng đến sản lượng và tiến độ sản xuất.
“Đối với Nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn, nhiệm vụ trọng tâm là duy trì hoạt động ổn định, phấn đấu vận hành bình quân từ 110% công suất thiết kế trở lên và không để xảy ra tình trạng dừng máy ngoài kế hoạch. Các doanh nghiệp may mặc, da giày cần bảo đảm đủ lao động để thực hiện những đơn hàng đã ký; các cơ sở sản xuất thép và vật liệu xây dựng phải tận dụng công suất, chủ động nguồn cung và duy trì nhịp sản xuất”, ông Dũng cho biết.
Theo Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, bên cạnh các cơ sở hiện hữu, tỉnh kỳ vọng những dự án dự kiến hoàn thành trong quý IV sẽ tạo thêm động lực tăng trưởng. Trong đó, dây chuyền số 3 thuộc Dự án Nhà máy cán thép Nghi Sơn số 2 và bến số 10, Cảng tổng hợp Long Sơn là những công trình đáng chú ý, góp phần bổ sung năng lực sản xuất và mở rộng khả năng lưu thông hàng hóa.
Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Tô Anh Dũng cho rằng yêu cầu quan trọng nhất là chuyển hóa những điều kiện thuận lợi và nguồn lực sẵn có thành kết quả thực tế. Các sở, ngành không thể chỉ dừng lại ở việc tổng hợp khó khăn hay báo cáo tiến độ mà phải chủ động phối hợp với doanh nghiệp để tháo gỡ vướng mắc. Những vấn đề vượt thẩm quyền cần được báo cáo kịp thời, kèm theo phương án xử lý cụ thể.
“Tinh thần điều hành là giao việc rõ ràng, xác định đầu mối chịu trách nhiệm và kiểm đếm kết quả theo từng tháng. Những chỉ tiêu chưa đạt trong tháng 10 phải được bù đắp ngay trong tháng 11, không để dồn áp lực vào tháng cuối năm. Cách làm này nhằm giúp tỉnh sớm nhận diện những lĩnh vực hụt nhịp, kịp thời điều chỉnh giải pháp và nguồn lực trước khi quá muộn”, ông Tô Anh Dũng nói.
Theo báo cáo của Ban quản lý Khu kinh tế Nghi Sơn và các khu công nghiệp tỉnh Thanh Hóa, trong tháng 10, có 3 dự án hoàn thành và đi vào hoạt động, gồm: Nhà máy chế biến giống cây trồng và gia công, sang chai, đóng gói vật tư bảo vệ thực vật giai đoạn 1; Nhà máy chế phẩm Molypden công nghệ cao Hua Long giai đoạn 2; và Nhà máy sản xuất bao bì từ gỗ, giấy Depak. Việc các dự án đi vào hoạt động không chỉ bổ sung năng lực sản xuất, tạo thêm việc làm mà còn góp phần tăng thu ngân sách địa phương.
Lũy kế đến nay, Khu kinh tế Nghi Sơn và các khu công nghiệp trên địa bàn Thanh Hóa đã thu hút 733 dự án đầu tư, gồm 655 dự án trong nước với tổng vốn đăng ký hơn 208.901 tỷ đồng và 78 dự án nước ngoài với tổng vốn đăng ký hơn 14,22 tỷ USD. Đáng chú ý, vốn thực hiện của các dự án FDI đạt hơn 13,66 tỷ USD, cho thấy nguồn lực đầu tư đã và đang được chuyển hóa thành năng lực sản xuất thực tế.
Trong bối cảnh Thanh Hóa đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, việc khai thác hiệu quả hệ thống công nghiệp, đẩy nhanh tiến độ các dự án và sớm đưa nhà máy vào vận hành có ý nghĩa quan trọng. Riêng tháng 10, giá trị sản xuất tại khu vực này ước đạt gần 31.896 tỷ đồng, đóng góp ngân sách hơn 3.553 tỷ đồng.
Tuy nhiên, theo Ban Quản lý Nghi Sơn để tạo thêm động lực tăng trưởng trong những tháng cuối năm, tỉnh cần tiếp tục tháo gỡ vướng mắc về giải phóng mặt bằng, hạ tầng và thủ tục đầu tư, đồng thời nâng cao hiệu quả xúc tiến, thu hút các dự án có giá trị gia tăng cao.
Siết trách nhiệm để về đích
Bên cạnh công nghiệp, đầu tư công và hoạt động xây dựng được kỳ vọng tạo thêm động lực tăng trưởng cho Thanh Hóa trong quý cuối năm. Tuy nhiên, theo Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, tiến độ giải ngân vốn đầu tư công vẫn còn chậm, trong khi áp lực giải ngân trong quý IV rất lớn do một số dự án còn vướng mắc về mặt bằng, thủ tục và tổ chức thi công.
Trước tình hình đó, tỉnh yêu cầu các sở, ngành, địa phương rà soát từng dự án, làm rõ nguyên nhân chậm trễ và xác định trách nhiệm của từng đơn vị. Đối với những công trình đủ điều kiện thi công, chủ đầu tư phải đôn đốc nhà thầu huy động nhân lực, máy móc, tổ chức thi công hợp lý để đẩy nhanh tiến độ, gia tăng khối lượng thực hiện. Các vướng mắc về mặt bằng, vật liệu xây dựng và thủ tục cần được phối hợp xử lý kịp thời, không để ảnh hưởng đến tiến độ chung.
“Quan điểm của tỉnh là việc thuộc thẩm quyền phải được giải quyết nhanh chóng; vấn đề cần phối hợp phải có đầu mối chịu trách nhiệm và thời hạn cụ thể. Những dự án chậm kéo dài cần được kiểm tra, làm rõ nguyên nhân, tránh tình trạng vốn đã bố trí nhưng công trình không chuyển biến, nguồn lực chưa được chuyển hóa thành khối lượng xây dựng và giá trị kinh tế”, ông Dũng cho biết.
Cũng theo ông Dũng, thời gian qua, Thanh Hóa đã tháo gỡ được nhiều dự án tồn đọng, qua đó khơi thông nguồn lực đầu tư và đưa một quỹ đất đáng kể vào khai thác. Tuy nhiên, việc giải quyết thủ tục mới chỉ là bước đầu. Điều quan trọng hơn là phải đưa các dự án trở lại triển khai, đẩy nhanh tiến độ và sớm hình thành năng lực sản xuất, kinh doanh mới.
Cùng với việc đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công, Thanh Hóa đặt mục tiêu khai thác tốt hơn sức mua, phát triển các hoạt động dịch vụ, du lịch và xuất khẩu trong những tháng cuối năm. Các hoạt động văn hóa, thể thao, du lịch, nông nghiệp, hạ tầng cũng được kết nối với dịch vụ lưu trú, ăn uống, vận tải và thương mại nhằm tạo hiệu ứng lan tỏa, gia tăng mức chi tiêu của du khách, qua đó đóng góp vào tăng trưởng bền vũng chung của tỉnh.
Để bảo đảm tiến độ, tỉnh yêu cầu các cơ quan, đơn vị thực hiện phương châm “6 rõ - 1 xuyên suốt”, gắn từng nhiệm vụ với người phụ trách, thời hạn hoàn thành và kết quả cụ thể. Các đơn vị được giao nhiệm vụ phải chịu trách nhiệm về kết quả thực hiện; mức phấn đấu không chỉ là con số tham khảo mà là mục tiêu điều hành để các ngành, địa phương nỗ lực đạt được. Kết quả thực hiện kế hoạch cũng là căn cứ đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của tập thể lãnh đạo và người đứng đầu.
"Ba tháng cuối năm không chỉ là cuộc chạy đua với thời gian mà còn là phép thử đối với năng lực tổ chức thực hiện của từng cấp, ngành, địa phương và doanh nghiệp. Với Thanh Hóa, mục tiêu tăng trưởng hai con số chỉ có thể đạt được khi các điểm nghẽn được tháo gỡ kịp thời, nguồn lực được chuyển hóa thành kết quả cụ thể và mỗi nhiệm vụ đều có người chịu trách nhiệm đến cùng", Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa - ông Tô Anh Dũng nhấn mạnh.