Khi thị trường yêu cầu về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và tiêu chuẩn xanh ngày càng cao, chương trình tiếp tục đổi mới theo hướng kết nối có trách nhiệm, đẩy mạnh chuyển đổi số, mở rộng thị trường và gia tăng giá trị cho hàng Việt.
Từ kết nối tiêu thụ đến xây dựng chuỗi cung ứng
Với quy mô thị trường khoảng 14 triệu dân, Thành phố Hồ Chí Minh có lợi thế lớn về sức mua, hệ thống phân phối và khả năng kết nối hàng hóa từ nhiều vùng sản xuất. Sau 15 năm, chương trình đã có bước chuyển đáng kể về phương thức tổ chức và mục tiêu hợp tác. Từ việc tạo cơ hội để bên mua và bên bán gặp gỡ, trao đổi, thì nay hoạt động kết nối hướng đến hình thành việc cung ứng ổn định, gắn vùng nguyên liệu với chế biến, phân phối và tiêu thụ.
Ông Nguyễn Lộc Hà, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, chương trình đã tạo cơ chế hợp tác thương mại ổn định giữa Thành phố với các tỉnh, thành phố; góp phần mở rộng tiêu thụ, nâng cao giá trị nông sản, đặc sản vùng miền, sản phẩm OCOP và phát triển chuỗi cung ứng, bảo đảm nguồn hàng cho người dân Thành phố.
Quá trình kết nối cũng đặt ra nhiều yêu cầu cao với doanh nghiệp sản xuất về chất lượng, quy cách đóng gói, thông tin sản phẩm, nguồn gốc nguyên liệu và năng lực cung ứng. Những yêu cầu này tạo sức ép đổi mới, nhưng đồng thời cũng là động lực để cơ sở sản xuất nâng cấp quy trình, chuyên nghiệp hóa hoạt động kinh doanh.
Sự kết nối giữa Tập đoàn Central Retail Việt Nam với các doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở sản xuất tại các tỉnh, thành là một thí dụ. Tại chương trình kết nối cung cầu hàng hóa diễn ra tại Thành phố Hồ Chí Minh, Central Retail đã tiếp cận, làm việc hơn 200 nhà cung cấp tiềm năng. Khi họ chứng minh được chất lượng, giá thành, khả năng giao hàng và tính ổn định của nguồn cung sẽ là những đối tác tiềm năng cho doanh nghiệp.
Ông Paul Le, Phó Chủ tịch xúc tiến thương mại Tập đoàn Central Retail tại Việt Nam cho biết, hàng Việt Nam chiếm hơn 90% danh mục sản phẩm trên kệ hệ thống Central Retail. Để tạo sự ổn định, doanh nghiệp cần chú trọng bao bì và cách truyền tải câu chuyện sản phẩm đến người tiêu dùng. Trong đó, nguồn gốc, đặc trưng vùng miền, quy trình sản xuất và giá trị khác biệt của sản phẩm cũng có thể trở thành lợi thế nếu được thể hiện rõ ràng, đáng tin cậy và phù hợp với nhu cầu thị trường.
Ở góc độ kết nối của địa phương, Đắk Lắk đang cho thấy nỗ lực đưa thế mạnh sản xuất địa phương tiếp cận sâu hơn với thị trường. Tại hội nghị lần này, địa phương này tổ chức ba cụm gian hàng trưng bày, giới thiệu sản phẩm đặc trưng, sản phẩm OCOP và sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu.
Danh mục sản phẩm được giới thiệu khá đa dạng, từ sầu riêng sấy, cà-phê hạt, cà-phê bột, hồ tiêu, ca-cao đến chanh dây, tinh bột nghệ và ngũ cốc. Nhiều sản phẩm được chứng nhận OCOP 4-5 sao, có đặc trưng riêng và tiềm năng với thị trường trong và ngoài nước.
Đáng chú ý, doanh nghiệp Đắk Lắk không chỉ tham gia trưng bày mà còn chủ động tiếp cận các kênh tiêu thụ. 17 doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ kinh doanh của tỉnh tham gia kết nối giao thương với Central Retail Việt Nam. Bên cạnh đó, hoạt động kết nối doanh nghiệp với doanh nghiệp (B2B) mở ra cơ hội với 12 hệ thống phân phối lớn của Thành phố Hồ Chí Minh.
Đại diện Sở Công thương tỉnh Đắk Lắk cho biết, cách tiếp cận nhiều kênh tiêu thụ giúp doanh nghiệp địa phương giảm sự phụ thuộc vào một đầu ra duy nhất. Với nông sản có tính mùa vụ, việc đa dạng kênh phân phối còn cải thiện khả năng tiêu thụ, hạn chế tình trạng sản phẩm dồn ứ khi nguồn cung tăng cao.
Nỗ lực hình thành mạng lưới cung ứng
Thực tiễn công tác kết nối cung cầu qua nhiều năm cho thấy, để chuyển từ cơ hội tiếp xúc sang hợp tác thương mại bền vững, doanh nghiệp cần giải quyết đồng thời nhiều yêu cầu: duy trì sản lượng ổn định, kiểm soát chất lượng theo lô hàng, hoàn thiện bao bì và nhãn mác, bảo đảm truy xuất nguồn gốc, đồng thời tính toán giá thành phù hợp với từng kênh phân phối.
Với những doanh nghiệp nhỏ và hợp tác xã, đây là thách thức không dễ giải quyết nếu hoạt động sản xuất còn phân tán, quy mô hạn chế và thiếu nguồn lực đầu tư công nghệ.
Nhận thức được thực tế này, chương trình năm 2026 mở rộng nội dung kết nối theo hướng kết hợp xúc tiến thương mại với nâng cao năng lực kinh doanh. Doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở sản xuất trực tiếp tham gia các hội thảo chuyên đề; tìm hiểu cơ hội đưa sản phẩm vào chương trình “Tick xanh trách nhiệm”; đồng thời tiếp cận các hoạt động phát triển bán hàng đa kênh, thương mại điện tử, livestream và chuyển đổi số.
Tương tự Đắk Lắk, nhiều tỉnh, thành phố khác cũng đang nỗ lực hình thành mạng lưới cung ứng dựa trên thế mạnh, sản phẩm đặc trưng của địa phương mình. Khi được kết nối với thị trường tiêu thụ lớn, hệ thống phân phối và năng lực chế biến, những lợi thế này có thể bổ trợ cho nhau, góp phần đa dạng hóa nguồn hàng và tăng sức cạnh tranh của sản phẩm Việt Nam.
Định hướng của Thành phố Hồ Chí Minh về công tác kết nối, xây chuỗi giá trị hàng hóa, ông Nguyễn Lộc Hà nhấn mạnh: Việc kết nối cần được tổ chức thường xuyên theo ngành hàng và mùa vụ, thay vì chỉ tập trung vào các sự kiện xúc tiến thương mại. Vùng nguyên liệu cần gắn với doanh nghiệp chế biến, hệ thống phân phối và dịch vụ logistics; các bên cùng cam kết, kiểm soát chất lượng và chịu trách nhiệm về sản phẩm trước người tiêu dùng. Những vấn đề này khi thực hiện hiệu quả sẽ giảm những điểm đứt gãy giữa sản xuất và tiêu thụ, đồng thời giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong kế hoạch cung ứng.
Song song với đó, kết nối cung-cầu trên môi trường số tiếp tục được đẩy mạnh. Hoạt động xây dựng kênh bán hàng trực tuyến, livestream giới thiệu sản phẩm và tập huấn kỹ năng bán hàng số giúp doanh nghiệp, hợp tác xã tiếp cận thêm phương thức kinh doanh mới.
Với vai trò dẫn dắt thị trường, Thành phố Hồ Chí Minh cần tiếp tục duy trì cơ chế kết nối thường xuyên, thúc đẩy tiêu chuẩn chất lượng, truy xuất nguồn gốc, thương mại điện tử và chuỗi cung ứng xanh. Khi doanh nghiệp, địa phương và hệ thống phân phối cùng chia sẻ trách nhiệm, chương trình không chỉ bảo đảm nguồn hàng đa dạng cho thành phố mà còn tạo động lực để các vùng sản xuất nâng cao giá trị nông sản, mở rộng thị trường và phát triển bền vững.
QUANG QUÝ-HÀ AN