Thủy điện lớn nhất miền Nam giảm xả lũ, ngày hội bắt cá cận kề

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Sau hơn 1 tháng xả lũ liên tiếp với lưu lượng thay đổi liên tục, từ chiều 25.10 Thủy điện Trị An giảm lưu lượng xả lũ xuống mức thấp nhất chỉ 146 m³/giây. Nhiều người dự đoán thủy điện lớn nhất miền Nam sắp dừng xả lũ.

Từ 14 giờ ngày 25.10, Thủy điện Trị An - thủy điện lớn nhất miền Nam giảm lưu lượng nước xả lũ từ 276 m³/giây xuống 146 m³/giây.

Trước đó, vào sáng cùng ngày Thủy điện Trị An phát đi thông báo cho biết sẽ giảm lượng nước xả lũ qua đập tràn.

Theo thông báo, mực nước hồ đo lúc 8 giờ ngày 25.10 đạt mức 61,4 m (cao trình hồ là 62 m); lưu lượng nước về hồ là 1.040 m³/giây; lượng nước xả lũ qua đập tràn là 276 m³/giây; lưu lượng nước qua tuabin phát điện là 762 m³/giây.

Trên cơ sở lưu lượng nước về hồ, lượng mưa trên lưu vực, mực nước thượng lưu, thông tin thủy văn của các nhà máy thủy điện bậc trên và mực nước hạ du sông tại Trạm thủy văn Biên Hòa đang ở mức cao, để đảm bảo an toàn công trình và giảm ảnh hưởng cho hạ du, Công ty thủy điện Trị An tiến hành giảm xả lũ qua đập tràn.

Với việc giảm lượng nước xả lũ xuống 146 m³/giây (tương ứng xả 1 cửa) sau hơn 1 tháng xả lũ liên tiếp, đồng thời mùa mưa đang sắp kết thúc, người dân địa phương dự đoán Thủy điện Trị An sắp kết thúc việc xả lũ.

Thủy điện Trị An kết thúc xả lũ là thông tin được rất nhiều người mong đợi, bởi đó là dịp mọi người được bắt cá "khủng" từ sông Đồng Nai bơi ngược lên cũng như cá từ trong lòng hồ thoát ra.

Thủy điện lớn nhất miền Nam

Thủy điện Trị An là thủy điện lớn nhất miền Nam, nằm trên địa bàn thành phố Đồng Nai, chủ sở hữu là Tập đoàn Điện lực Việt Nam, đơn vị quản lý vận hành hồ là Công ty thủy điện Trị An.

Thủy điện Trị An có công suất 400 MW với 4 tổ máy. Dung tích hồ chứa 2.764 triệu m³ nước, cao trình 62 m, mực nước chết là 50 m (dưới mực nước này không thể phát điện).

Ngoài đập phát điện, Thủy điện Trị An còn có 1 đập xả tràn (nằm cách đập chính khoảng 3 km) nhằm điều tiết nguồn nước trong mùa mưa, đảm bảo an toàn hồ chứa.

Đập tràn có 8 cửa, được đánh số thứ tự từ 1 - 8 (từ trái sang), theo hướng nhìn từ thượng lưu về hạ du. Thứ tự mở các cửa cũng được quy định rõ, đầu tiên là cửa số 3, sau đó đến cửa số 5, 7; rồi quay lại mở cửa số 1, 2, 4, 6, 8.

Mới đầu, độ mở của các cửa khoảng 1 m, tương đương lưu lượng khoảng 150 m³/giây. Khi đã mở đồng loạt hết 8 cửa mà nước vẫn về nhiều thì bắt đầu nâng độ mở lên dần dần (lúc này thứ tự cửa mở có sự thay đổi như sau: 1, 3, 5, 7, 2, 4, 6, 8).

Về lưu lượng xả lũ, Công ty thủy điện Trị An căn cứ trên cơ sở lượng nước về hồ, lượng mưa trên lưu vực, mực nước thượng lưu, thông tin thủy văn của các nhà máy thủy điện bậc trên và mực nước hạ du sông Đồng Nai tại Trạm thủy văn Biên Hòa để quyết định lưu lượng xả nhằm đảm bảo an toàn công trình và giảm ảnh hưởng cho hạ du.

Đập tràn Thủy điện Trị An được thiết kế xả lũ với lưu lượng đến hơn 17.000 m³/giây. Tuy nhiên trong quá trình hoạt động, lưu lượng xả cao nhất chỉ hơn 1.200 m³/giây. Mỗi lần xả lũ, gần như không gây ngập lụt nhiều cho hạ du.

Hiện thủy điện lớn nhất miền Nam đang được mở rộng để nâng công suất thêm 200 MW (gồm 2 tổ máy), dự kiến hoàn thành vào năm 2027.

Từ 14 giờ ngày 25.10, Công ty Thủy điện Trị An chính thức hạ lưu lượng xả lũ qua đập tràn từ 276 m³/giây xuống mức 146 m³/giây, tương ứng việc chỉ duy trì xả qua một cửa duy nhất. Quyết định điều tiết này diễn ra sau hơn một tháng công trình liên tục vận hành xả tràn với lưu lượng biến động. Tính đến 8 giờ cùng ngày, mực nước hồ đạt 61,4 m trên mực nước thiết kế 62 m, trong khi lưu lượng nước về hồ ghi nhận ở mức 1.040 m³/giây và nước qua tuabin phát điện đạt 762 m³/giây. Việc cắt giảm lượng nước xả được tính toán dựa trên các thông số thủy văn thượng lưu, tình hình mưa lưu vực và áp lực mực nước đang dâng cao tại trạm Biên Hòa ở hạ du sông Đồng Nai. Phương án vận hành kỹ thuật này nhằm đồng thời tối ưu hóa an toàn hồ chứa và giảm thiểu ngập úng cho các vùng trũng thấp ven sông. Với thiết kế xả lũ tối đa hơn 17.000 m³/giây, nhà máy luôn tuân thủ quy trình kiểm soát độ mở từng cửa để ứng phó linh hoạt theo diễn biến nguồn nước. Động thái siết lưu lượng xả về mức tối thiểu khi mùa mưa bước vào giai đoạn cuối khiến người dân địa phương dự đoán công trình sắp sửa đóng hoàn toàn các cửa tràn. Đây cũng là thời điểm được đông đảo người dân chờ đón để bước vào mùa bắt các loài cá lớn từ sông Đồng Nai ngược dòng lên chân đập. Sự kiện thường niên này tạo nên nét sinh hoạt đặc trưng tại khu vực hạ lưu công trình thủy điện lớn nhất miền Nam.