Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimir Putin (Ảnh: Reuters).
Một ngày sau khi ký quyết định miễn trừ các biện pháp trừng phạt và thuế quan liên quan đến hàng hóa xuất khẩu từ Nga, Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 17/10 cho biết ông vẫn chưa đưa ra quyết định cuối cùng về vấn đề này, trong khi Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho hay các quan chức cần thêm thời gian để đánh giá tình hình.
“Đây là một quyết định rất đúng đắn. Và đó sẽ là một quyết định có lợi cho đất nước, cũng như tôi nghĩ là có lợi cho cả thế giới”, Tổng thống Trump nhấn mạnh với các phóng viên.
Tổng thống Trump tuyên bố ông dự định đưa ra một "quyết định rất tốt" liên quan đến các biện pháp trừng phạt Nga và quyết định sẽ mang lại lợi ích cho toàn thế giới.
"Nhiều người trong số các bạn vẫn chưa biết quyết định của tôi là gì, nhưng chúng tôi sẽ sớm làm rõ điều đó, và các bạn cũng sẽ biết. Đây là một quyết định rất tốt, có lợi cho đất nước chúng ta, và tôi nghĩ là tốt cho cả thế giới, bởi vì chúng ta thực sự đang ở trong cục diện toàn cầu", ông Trump nói với các phóng viên.
Quyết định miễn trừ được đưa ra chỉ vài tuần trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11, trong bối cảnh Tổng thống Trump đang chịu áp lực do giá năng lượng tăng cao, cùng với việc cuộc xung đột với Iran gây gián đoạn nguồn cung dầu toàn cầu.
Ngày 16/10, ông Trump đã ký một sắc lệnh hành pháp cho phép miễn trừ các biện pháp trừng phạt và thuế quan quan trọng theo đạo luật Graham - văn bản mà ông đã ký vào tháng trước theo yêu cầu của các nghị sĩ muốn gây sức ép lên Moscow liên quan đến cuộc chiến tại Ukraine.
Các biện pháp này, bao gồm thuế quan đối với hàng hóa Nga và các hình phạt nhắm vào những quốc gia mua dầu và khí đốt của Nga, dự kiến sẽ có hiệu lực vào tuần tới. Sắc lệnh hôm 16/10 không nêu rõ thời hạn miễn trừ kéo dài bao lâu, nhưng Ngoại trưởng Rubio cho biết Tổng thống Trump đã chọn phương án xem xét lại sau 60 ngày.
Ông Rubio cho biết Tổng thống Trump sẽ dành tối đa 60 ngày để đánh giá tác động kinh tế từ các biện pháp trừng phạt và thuế quan nhắm vào Nga mà ông đã miễn trừ một ngày trước đó.
"Tôi cho rằng tổng thống muốn tận dụng khoảng thời gian 60 ngày để phân tích xem việc áp đặt các biện pháp trừng phạt lẫn thuế quan sẽ có ý nghĩa như thế nào đối với nền kinh tế toàn cầu, cũng như đối với chính nền kinh tế Mỹ", ông Rubio phát biểu với các phóng viên trước khi lên máy bay khởi hành tới Uzbekistan.
Ngoại trưởng Mỹ lưu ý rằng việc phân tích bổ sung này xuất phát từ những căng thẳng trên thị trường năng lượng toàn cầu.
Ông nhấn mạnh nguồn cung năng lượng đang chịu áp lực từ tình hình liên quan đến Iran và eo biển Hormuz, các cuộc tấn công của lực lượng Houthi nhắm vào Ả rập Xê út, cũng như các đòn tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng trong cuộc xung đột Nga - Ukraine. Theo ông, tất cả những yếu tố này đều đẩy giá năng lượng toàn cầu tăng cao.
Một trong những vấn đề phức tạp là đạo luật Graham không chỉ kêu gọi áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với Nga, mà còn đề xuất áp thuế lên hàng hóa từ những quốc gia nhập khẩu năng lượng Nga.
Ngoại trưởng Rubio đề cập đến Ấn Độ - quốc gia mà theo ông là đang "chủ động đa dạng hóa nguồn cung năng lượng của mình", nhưng vẫn nhập khẩu "một lượng lớn năng lượng từ Nga, bởi lẽ không dễ để thay đổi hoàn toàn mọi thứ chỉ trong một sớm một chiều".
"Tuy nhiên, họ (Ấn Độ) cũng là một đồng minh và đối tác quan trọng của Mỹ", ông nhận định, đồng thời nhấn mạnh Washington cần cân nhắc các yếu tố này để tìm ra sự kết hợp tối ưu giữa các biện pháp trừng phạt và thuế quan.
Đặc phái viên của Tổng thống Nga về đầu tư và hợp tác kinh tế với nước ngoài Kirill Dmitriev nhận định việc chính quyền Tổng thống Trump tạm đình chỉ một số điều khoản trong đạo luật trừng phạt Nga là “thời khắc quan trọng và mang tính lịch sử”.
Tổng thống Ukraine cho rằng quyết định của Tổng thống Trump là một "sai lầm nghiêm trọng", cho rằng điều đó sẽ khuyến khích Nga kéo dài cuộc xung đột.