Từ sinh viên chưa nổi bật đến du học sinh tốt nghiệp xuất sắc
Trước khi trở thành du học sinh tại Bắc Kinh, Ngô Bá Được, 25 tuổi, sống ở P.Liên Hòa, TP.Quảng Ninh, từng là sinh viên ngành Ngôn ngữ Trung Quốc tại Trường đại học Hạ Long. Chàng trai quê Quảng Ninh thừa nhận, lựa chọn ngành học ban đầu khá cảm tính vì chưa có định hướng nghề nghiệp rõ ràng.
“Thời điểm đó, tiếng Trung là một ngành khá hot ở chỗ em, bạn bè xung quanh cũng đa phần chọn ngành này”, Được kể.
Những ngày đầu học tiếng Trung, Được gặp không ít áp lực khi nhiều bạn cùng lớp đã tiếp xúc với ngôn ngữ này từ sớm, thậm chí có chứng chỉ HSK 5. Trong khi đó, vốn tiếng Trung của cậu chủ yếu bắt đầu từ những bộ phim như Tây du ký, Thủy hử. Thành tích học tập chưa nổi bật, cộng thêm việc học trực tuyến trong thời gian dịch Covid-19, khiến Được chật vật theo kịp bạn bè.

Từ một sinh viên không nổi bật, Được đi du học và trở thành sinh viên tốt nghiệp xuất sắc của Đại học Ngôn ngữ Bắc Kinh
ẢNH: NVCC

Bằng tốt nghiệp loại xuất sắc của Ngô Bá Được
ẢNH: NVCC
Bước ngoặt đến từ lời giới thiệu của cô giáo chủ nhiệm về các chương trình học bổng du học Trung Quốc. Với sự hỗ trợ của thầy cô tại Đại học Hạ Long, Được chuẩn bị hồ sơ và trúng học bổng toàn phần chuyên ngành giáo dục Hán ngữ quốc tế tại Đại học Ngôn ngữ Bắc Kinh.
“Đây chính là bước ngoặt lớn nhất trên con đường học tập của em”, Được nói.
Tại Bắc Kinh, việc học chuyên ngành hoàn toàn bằng tiếng Trung tiếp tục là thử thách. Khi làm luận văn tốt nghiệp, Được thường bắt đầu viết bài từ khoảng 16 - 17 giờ, rồi gửi cho giáo viên hướng dẫn vào 6 - 7 giờ sáng hôm sau. Có những lần, cậu nhận lại bản thảo gần như phủ kín những dấu sửa màu đỏ.
“Có những lỗi sai, em ngồi cả đêm suy nghĩ vẫn không tìm được cách giải. Có lúc em cảm thấy sợ, thấy bài của mình có quá nhiều lỗi nhưng vẫn không dám hỏi giáo viên hướng dẫn”, Được nhớ lại.
Sau một thời gian dài căng thẳng, nhờ sự động viên của bạn bè, cậu dần vượt qua.
Năm 2024, Được được Đại học Ngôn ngữ Bắc Kinh công nhận là sinh viên tốt nghiệp xuất sắc. Theo danh sách của Học viện Ngôn ngữ Trung Quốc Quốc tế đợt tháng 2 - 7.2024, chàng trai Việt Nam xếp thứ 5, với điểm trung bình hai năm cuối đạt 95,30 theo bảng thống kê của trường.
Sau tấm bằng xuất sắc là những va chạm thực tế
Được từng nghĩ sau khi tốt nghiệp có thể giảng dạy tiếng Trung, phiên dịch hoặc làm việc tại doanh nghiệp Trung Quốc. Được cũng cân nhắc ở lại Trung Quốc nhưng cuối cùng quyết định trở về Việt Nam để trải nghiệm môi trường làm việc thực tế.
Công việc đầu tiên của Được là trợ lý giám đốc tại một công ty Trung Quốc mới đầu tư vào Việt Nam ở Hưng Yên. Sau đó, cậu chuyển sang kinh doanh dịch vụ pháp lý, môi trường và phòng cháy chữa cháy tại Hải Phòng, rồi làm chuyên viên thu mua hải ngoại cho một doanh nghiệp Trung Quốc khác.

Được thừa nhận tốt nghiệp xuất sắc không có nghĩa là mình đã sẵn sàng cho mọi công việc
ẢNH: NVCC
Khi làm trợ lý, phiên dịch, Được từng phải dịch những nội dung liên quan đến dự án cây xanh, lĩnh vực mà cậu chưa có nhiều kiến thức chuyên môn.
“Dù biết tiếng Trung, em vẫn gặp khó khăn vì kiến thức chuyên môn về các loại cây còn hạn chế. Trải nghiệm đó khiến em nhận ra biết ngoại ngữ không có nghĩa là mình hiểu hết mọi thứ”, cậu chia sẻ.
Trong công việc thu mua hiện tại, Được phải tìm nhà cung cấp, so sánh báo giá, theo dõi tiến độ giao hàng và tìm hiểu yêu cầu kỹ thuật của vật tư.
Một lần, do chưa xác nhận kỹ nhu cầu mua hàng, Được đặt hàng theo thông tin mà các bên tưởng rằng đã thống nhất. Khi hàng được giao đến, bộ phận sử dụng phát hiện một số chi tiết không đúng yêu cầu và từ chối nhận.
“Sau lần đó, em hiểu rằng mình nghĩ đã hiểu đúng ý người khác chưa chắc có nghĩa là hai bên thực sự hiểu giống nhau”, Được nói.
Từ sai sót này, cậu chú ý hơn đến việc xác nhận bằng văn bản, làm rõ mã hàng, quy cách, số lượng, giá cả và thời gian giao hàng.
“Em nghĩ tốt nghiệp xuất sắc không có nghĩa là mình đã sẵn sàng cho mọi công việc. Đó mới chỉ là điểm khởi đầu. Sau khi đi làm, mình vẫn phải tiếp tục học và chứng minh năng lực qua từng việc cụ thể”, cậu bày tỏ.
Không nhất thiết phải đi thật xa mới có thể phát triển
Hiện tại, Được làm nhân viên thu mua tại Quảng Ninh, nơi công ty cách nhà khoảng 2 km. Khoảng cách thuận tiện giúp cậu tiết kiệm thời gian đi lại và có điều kiện sống gần gia đình.
Tuy nhiên, công việc gần nhà không đồng nghĩa với ít áp lực. Thời gian đầu, Được từng làm từ sáng đến tối muộn, thậm chí xử lý những việc phát sinh sau giờ làm như tìm hàng sửa chữa gấp cho nhà máy.

Dù là một trong 5 sinh viên tốt nghiệp xuất sắc, Được vẫn trở về quê nhà để làm việc tại khu công nghiệp
ẢNH: NVCC
Phạm Thị Hồng Hà, bạn học cùng Được tại Trường đại học Hạ Long và từng có thời gian học chung tại Bắc Kinh, nhớ về cậu thời sinh viên là người hoạt bát, nhiệt tình, thường tham gia hoạt động của lớp và giúp đỡ bạn bè. Khi ấy, thành tích học tập của Được chưa nổi bật.
“Hồi đó, Được cũng chỉ nghĩ hoàn thành hết 4 năm học ở ngành mà bạn đã chọn”, Hà kể.
Khi Hà sang Bắc Kinh, Được đã học ở đây được 2 năm. Hà cho biết, bạn từng tâm sự về những bỡ ngỡ khi đến một đất nước mới, tiếp xúc với bạn bè quốc tế trong khi khả năng tiếng Trung còn hạn chế.
“Lúc em sang, thấy bạn nói chuyện với thầy cô, bạn bè quốc tế mà không ngập ngừng, ngắt quãng, em rất ngưỡng mộ”, Hà nói.
Hà bất ngờ khi Được tốt nghiệp rồi trở về Việt Nam, chọn làm việc tại khu công nghiệp gần nhà. Tuy nhiên, sau khi nghe bạn chia sẻ mong muốn tích lũy kinh nghiệm và va chạm với môi trường doanh nghiệp, Hà ủng hộ lựa chọn ấy.
Nếu có cơ hội làm việc tốt hơn ở Bắc Kinh hoặc một thành phố lớn, Được chia sẻ vẫn sẵn sàng cân nhắc. Cậu không khẳng định sẽ ở quê nhà mãi mãi, cũng không xem việc rời quê là điều kiện để thành công.
“Em không cần phải xác định toàn bộ tương lai ngay từ bây giờ. Điều em muốn là mỗi giai đoạn đều tích lũy được điều gì đó có giá trị, để những quyết định sau này được đưa ra dựa trên sự hiểu biết và trải nghiệm thực tế của chính mình”, Được nói.