Với chủ đề “Đô thị công nghệ cao - Động lực tăng trưởng của TPHCM trong kỷ nguyên mới”, Hội nghị quốc tế thường niên Khu Công nghệ cao lần thứ 8 và Ngày nghiên cứu và đổi mới sáng tạo vùng Đông Nam bộ do Ban Quản lý Khu Công nghệ cao TPHCM (SHTP) tổ chức, diễn ra ngày 16/10.
Phát biểu tại hội nghị, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Trương Minh Huy Vũ nhấn mạnh vai trò “đầu kéo” chiến lược của công nghệ cao đối với nền kinh tế, đồng thời khẳng định những nỗ lực liên tục của thành phố trong việc thu hút dòng vốn đầu tư toàn cầu. Đến nay, SHTP đã khẳng định vị thế là điểm đến của nhiều tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới như Intel, Samsung, Nidec Corporation... cùng các nhà đầu tư trung tâm dữ liệu hiện đại.
Ông Vũ cho biết, TPHCM đặt mục tiêu chuyển đổi mạnh mẽ từ mô hình “khu chuyên đề” chức năng đơn thuần sang một “đô thị công nghệ” toàn diện. Mô hình này có tính lan tỏa mạnh mẽ và đóng góp giá trị kinh tế đặc biệt cao. Để hiện thực hóa mục tiêu này, thành phố định hướng gắn kết chặt chẽ các ngành công nghiệp với hệ sinh thái giáo dục đại học, trọng tâm là ĐHQG TPHCM trên không gian liên kết rộng hơn 900ha.
Ông Vũ mong muốn các chuyên gia sẽ hiến kế nhằm tạo đột phá vào các ngành công nghệ chiến lược như chip bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ số; đồng thời phát triển Đề án đô thị tương tác cao thông qua sự hội tụ liên kết sâu sắc giữa nhà nước - viện/trường - doanh nghiệp - nhà khoa học và nhà đầu tư.
Mô hình này đóng vai trò khép kín chu trình đổi mới sáng tạo: nhà nước kiến tạo thể chế, nhà trường cung ứng nguồn nhân lực, doanh nghiệp thương mại hóa, nhà khoa học kết nối tri thức toàn cầu và nhà đầu tư khơi thông nguồn vốn mạo hiểm, vốn bảo hiểm nhằm biến các ý tưởng nghiên cứu thành sản phẩm sản xuất quy mô lớn.
Song song đó, thành phố cũng sẽ hoàn thiện hệ sinh thái sống đồng bộ từ y tế, giáo dục đến văn hóa nhằm thu hút và giữ chân các nhân tài, chuyên gia quốc tế đến làm việc bền vững.
Kiến tạo hệ sinh thái
Theo ông Nguyễn Kỳ Phùng - Trưởng ban SHTP, giá trị của mô hình đô thị công nghệ cao không chỉ nằm ở quy mô đầu tư hay số lượng doanh nghiệp mà còn ở năng lực tạo ra và làm chủ công nghệ, chất lượng nguồn nhân lực, mức độ đổi mới của doanh nghiệp và giá trị gia tăng cho nền kinh tế.
Vì vậy, phát triển đô thị công nghệ cao là quá trình kiến tạo hệ sinh thái, trong đó thể chế, hạ tầng, nhân lực, doanh nghiệp và các tổ chức khoa học, công nghệ cùng vận hành, bổ trợ cho nhau. Đây là cách tiếp cận giúp TPHCM chuyển từ lợi thế về quy mô thị trường và khả năng thu hút đầu tư sang lợi thế về năng suất, tri thức và đổi mới sáng tạo.
Với định hướng phát triển mới, Khu Công nghệ cao hướng đến vai trò trở thành trung tâm khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc tế; đồng thời là hạt nhân kết nối các cụm đổi mới sáng tạo của thành phố và vùng.
Hiện thực hóa tầm nhìn đó, SHTP sẽ phát triển phần không gian mở rộng (gần 195 ha) theo mô hình Công viên khoa học và công nghệ nhằm tăng cường năng lực nghiên cứu, phát triển, ươm tạo, đào tạo, thử nghiệm và chuyển giao công nghệ nhằm rút ngắn quá trình từ nghiên cứu đến ứng dụng, thương mại hóa kết quả và hình thành doanh nghiệp công nghệ, nâng cao giá trị tạo ra tại SHTP.
Cùng với đó, SHTP phát huy vai trò hạt nhân trong phát triển đô thị công nghệ cao và liên kết vùng; đồng thời từng bước hình thành mô hình phát triển xanh, thông minh và bền vững, hướng đến Net zero vào năm 2045.
PGS-TS Lâm Quang Vinh - Trưởng ban Khoa học và Công nghệ (Đại học quốc gia TPHCM) cho rằng, hoạt động kinh tế tại TPHCM có mật độ cao tạo đã ra thị trường lớn cho các giải pháp công nghệ, đồng thời gia tăng sức ép lên giao thông, cấp thoát nước. Mỗi hạn chế trong vận hành đô thị đều có thể chuyển thành chi phí của doanh nghiệp và người dân. Vì vậy, mỗi cải tiến có hiệu quả đều có khả năng tạo ra lợi ích trên quy mô lớn.