Bỏ qua điều hướng
•

Trường sư phạm đào tạo đa ngành, trường đa ngành lại tuyển sư phạm

Trường sư phạm đào tạo đa ngành, trường đa ngành lại tuyển sư phạm
Nguồn ảnh: Tuổi Trẻ

Gần 60 trường đang đào tạo sư phạm, trong đó trường sư phạm mở rộng ngành ngoài sư phạm, còn nhiều trường đa ngành vẫn tuyển đào tạo giáo viên.

Toàn cảnh đào tạo ngành sư phạm  - Ảnh 1.

Dự kiến Trường đại học Sư phạm TP.HCM sẽ có tỉ trọng đào tạo sư phạm lớn nhất - Ảnh: N.T.

Thông báo số 500/TB-VPCP kết luận của Phó thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu có nội dung yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp tục rà soát, sắp xếp mạng lưới cơ sở đào tạo giáo viên theo hướng thu gọn đầu mối, chấm dứt tình trạng đào tạo sư phạm ở các trường không phải là trường sư phạm, kém chất lượng.

Nhiều nhóm trường tuyển sinh sư phạm

Hiện có trên dưới 60 cơ sở giáo dục đào tạo nhóm ngành sư phạm. Ngoài các trường mang tên sư phạm còn có các trường đại học đa ngành, đại học địa phương, cao đẳng sư phạm tham gia đào tạo nhóm ngành giáo viên.

Toàn cảnh đào tạo ngành sư phạm  - Ảnh 2.

Toàn cảnh các trường đại học, cao đẳng đào tạo sư phạm hiện nay - Ảnh: M.G.

Ở bậc đại học, các trường đào tạo có thể chia thành 4 nhóm chính. Nhóm các trường chuyên sư phạm, nhóm các trường sư phạm trong các đại học quốc gia/đại học vùng. Hai nhóm này chiếm lượng chỉ tiêu sư phạm lớn nhất. Hai nhóm còn lại là các trường sư phạm kỹ thuật/đặc thù và nhóm các trường đại học địa phương. 

Một xu hướng trong chục năm qua đó là việc các trường chuyên sư phạm bung ra đào tạo đa ngành. Số lượng ngành ngoài sư phạm rất nhiều và quy mô tuyển sinh áp đảo các ngành sư phạm. 

Chẳng hạn năm 2026, Trường đại học Sư phạm TP.HCM tuyển sinh 48 ngành. Trong đó nhóm ngành khoa học giáo dục và đào tạo giáo viên có 26 ngành với 2.197 chỉ tiêu, 22 ngành ngoài sư phạm tuyển 2.327 chỉ tiêu. Ngoài cơ sở chính, Trường đại học Sư phạm TP.HCM đã tuyển sinh, đào tạo tại các phân hiệu ở Tây Ninh, Gia Lai. 

Tại Trường đại học Sư phạm Hà Nội, trường có 30 ngành/chương trình đào tạo sư phạm với hơn 3.100 chỉ tiêu. Các trường sư phạm thuộc các đại học quốc gia, đại học vùng cũng có số lượng ngành và chỉ tiêu tuyển sinh ngoài sư phạm rất lớn. 

Cũng nằm trong xu hướng này, nhiều trường đại học đã đổi tên, bỏ chữ "sư phạm" khỏi tên trường để trở thành trường đại học đa ngành. 

Có thể kể đến các trường đại học như Vinh, Cần Thơ, Đồng Tháp, Quy Nhơn, Hải Phòng. Quy mô đào tạo sư phạm ở các trường này chiếm tỉ trọng nhỏ trong tổng quy mô đào tạo.

Trong khi đó, các trường đại học sư phạm đặc thù kỹ thuật, thể dục thể thao hay nghệ thuật có quy mô đào tạo rất nhỏ. Trong đó các trường sư phạm công nghệ hầu như chỉ tuyển sinh ngành sư phạm công nghệ.

Phần còn lại là các trường đại học địa phương. So với các đại học chuyên sư phạm và đại học đa ngành, quy mô đào tạo sư phạm của các trường đại học địa phương nhỏ hơn nhiều do đặc thù xác định chỉ tiêu sư phạm. Trong số các trường đại học địa phương, Trường đại học Sài Gòn có quy mô đào tạo sư phạm lớn nhất. 

Sắp xếp lại cơ cấu đào tạo

Bên cạnh chỉ đạo mới đây của Phó thủ tướng, năm 2025 Chính phủ cũng đã ban hành quyết định phê duyệt "Quy hoạch mạng lưới cơ sở giáo dục đại học và sư phạm thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến 2050".

Theo đó, dự kiến có từ 48 - 50 cơ sở giáo dục đại học được định hướng tỉ trọng cụ thể cho các nhóm trường. 

Trong đó, các cơ sở giáo dục đại học chủ chốt đào tạo giáo viên bao gồm 2 trường đại học sư phạm trọng điểm và 12 cơ sở giáo dục đại học khác trực thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo. Các đại học quốc gia và đại học vùng giữ vai trò nòng cốt trong mạng lưới, tập trung nghiên cứu, phát triển khoa học, công nghệ giáo dục, đào tạo chất lượng cao và bồi dưỡng giáo viên, chiếm khoảng 64% quy mô đào tạo giáo viên toàn quốc.

Toàn cảnh đào tạo ngành sư phạm  - Ảnh 3.

Đồ họa: M.G.

Các cơ sở giáo dục đại học trực thuộc UBND cấp tỉnh và một số cơ sở giáo dục đại học công lập khác có truyền thống đào tạo sư phạm tham gia đào tạo, bồi dưỡng giáo viên ở nhiều ngành, chiếm khoảng 30% quy mô đào tạo giáo viên toàn quốc, phục vụ chủ yếu nhu cầu sử dụng của địa phương.

Một số cơ sở giáo dục đại học có thế mạnh về các ngành công nghệ, nông lâm, ngôn ngữ, thể dục, thể thao, nghệ thuật tham gia đào tạo giáo viên các ngành sư phạm đặc thù, chiếm khoảng 6% quy mô đào tạo giáo viên toàn quốc.

Về phương án sắp xếp, phát triển các cơ sở đào tạo giáo viên, nâng cấp, phát triển Trường đại học Sư phạm Hà Nội và Trường đại học Sư phạm TP.HCM là các cơ sở giáo dục đại học trọng điểm quốc gia về sư phạm, định hướng nghiên cứu và đào tạo chất lượng cao, đóng vai trò hạt nhân và đầu tàu trong mạng lưới cơ sở giáo dục đại học đào tạo giáo viên.

Sắp xếp, tổ chức lại các trường đại học sư phạm thể dục và thể thao, sư phạm nghệ thuật, các trường cao đẳng sư phạm.

Tái cấu trúc và phát triển các trường đại học sư phạm kỹ thuật thành các cơ sở giáo dục đại học đa ngành, đa lĩnh vực với trọng tâm là công nghệ và kỹ thuật. Tiếp tục thực hiện vai trò hạt nhân trong đào tạo giáo viên, giảng viên giáo dục nghề nghiệp đáp ứng yêu cầu phát triển mạng lưới cơ sở giáo dục nghề nghiệp.

Trường sư phạm đào tạo đa ngành, trường đa ngành tuyển sư phạm - Ảnh 4.Phó thủ tướng: Chấm dứt đào tạo sư phạm ở trường không phải trường sư phạm

Phó thủ tướng yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp tục rà soát, sắp xếp mạng lưới cơ sở đào tạo giáo viên theo hướng thu gọn đầu mối, chấm dứt tình trạng đào tạo sư phạm ở các trường không phải là trường sư phạm, kém chất lượng.

Thực trạng đào tạo giáo viên tại Việt Nam đang xuất hiện bức tranh ngược chiều khi nhiều trường đại học chuyên sư phạm mở rộng đào tạo đa ngành, trong khi không ít cơ sở đa ngành lại tiếp tục tuyển sinh khối ngành giáo dục. Theo Thông báo số 500/TB-VPCP kết luận của Phó thủ tướng Lê Tiến Châu, Bộ Giáo dục và Đào tạo được yêu cầu rà soát, quy hoạch lại mạng lưới theo hướng thu gọn đầu mối và chấm dứt tình trạng đào tạo sư phạm kém chất lượng tại các trường không chuyên. Hiện cả nước có khoảng 60 cơ sở tham gia đào tạo sư phạm, chia thành các nhóm chuyên sư phạm, sư phạm thuộc đại học quốc gia hay đại học vùng, trường đặc thù và các trường đại học địa phương. Đáng chú ý, xu hướng chuyển hướng sang đào tạo đa ngành của các trường sư phạm diễn ra trong nhiều năm qua khiến quy mô tuyển sinh khối ngoài sư phạm dần chiếm tỉ trọng áp đảo. Đơn cử năm 2026, Trường đại học Sư phạm TP.HCM tuyển sinh 48 ngành, trong đó 22 ngành ngoài sư phạm chiếm tới 2.327 chỉ tiêu, cao hơn con số 2.197 chỉ tiêu của 26 ngành sư phạm. Song song với đó, nhiều đơn vị như Đại học Vinh, Cần Thơ, Đồng Tháp, Quy Nhơn hay Hải Phòng đã chủ động bỏ từ "sư phạm" khỏi tên gọi để trở thành đại học đa ngành. Đối với nhóm trường đại học địa phương, Trường đại học Sài Gòn hiện giữ quy mô đào tạo sư phạm lớn nhất dù nhìn chung nhóm này có chỉ tiêu nhỏ hơn do cơ chế xác định đặc thù. Nhằm khắc phục tình trạng phân tán và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực ngành giáo dục, Chính phủ đã ban hành quyết định phê duyệt Quy hoạch mạng lưới cơ sở giáo dục đại học và sư phạm thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến 2050. Theo định hướng mới, dự kiến có từ 48 đến 50 cơ sở giáo dục đại học được xác định tỉ trọng đào tạo cụ thể trong giai đoạn tới.