JICA+ là đồ uống lên men từ củ sắn Việt Nam, ứng dụng công nghệ lên men kiểm soát với chủng vi khuẩn có lợi Lactiplantibacillus plantarum - Ảnh: NVCC
Dự án do nhóm 6 sinh viên gồm Trần Tín Hiền (Trường đại học Văn Lang), Đặng Nguyễn Thu Hà và Trần Tín Dũng (Phân hiệu Trường đại học Ngoại thương tại TP.HCM), Nguyễn Hiệp Phó (Trường đại học Khoa học tự nhiên), Lê Ngọc Vy Hảo (Trường đại học Bách khoa TP.HCM) và Nguyễn Thái Diễm My (Trường đại học Khoa học xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia TP.HCM) thực hiện.
Từ củ sắn dân dã đến thức uống lên men hướng đến sức khỏe
4/6 thành viên dự án JICA+ mong sản phẩm hướng đến nhóm người tiêu dùng quan tâm sức khỏe, đặc biệt là những người không dung nạp lactose nhưng vẫn muốn bổ sung lợi khuẩn hằng ngày - Ảnh: TRƯƠNG KIÊN
Lê Ngọc Vy Hảo (trưởng dự án) cho biết ý tưởng từ mong muốn tận dụng nguồn nông sản dồi dào của Việt Nam, đặc biệt là củ sắn, đồng thời góp phần hỗ trợ người nông dân tìm đầu ra cho nông sản.
Hảo cho biết nhóm chọn củ sắn làm nguyên liệu lên men nhằm gia tăng giá trị nông sản bản địa, tạo ra thức uống mới hướng đến nhu cầu chăm sóc sức khỏe và làm đẹp từ bên trong.
JICA+ vừa tạo ra một lựa chọn đồ uống probiotic có nguồn gốc thực vật, vừa nâng cao giá trị của nông sản sắn trong nước - Ảnh: NVCC
Nhóm định hướng phát triển thức uống lên men từ thực vật, không sử dụng sữa làm nguyên liệu chính, nhằm mở rộng lựa chọn cho người không dung nạp lactose. Ý tưởng xuất phát từ thực tế nhiều sản phẩm bổ sung lợi khuẩn phổ biến có nguồn gốc từ sữa, chưa phù hợp với nhu cầu của tất cả người tiêu dùng.
Quy trình sản xuất bắt đầu từ việc thu mua củ sắn trực tiếp từ người nông dân. Nguyên liệu sau đó được sơ chế, xử lý và đưa qua các công đoạn chế biến, trong đó có quá trình lên men bằng chủng vi sinh được lựa chọn và nghiên cứu riêng.
Điểm đáng chú ý của sản phẩm là định hướng tối ưu hàm lượng GABA (gamma-aminobutyric acid) trong quá trình lên men. Để thực hiện, nhóm tiến hành khảo sát các giai đoạn lên men, theo dõi sự thay đổi hàm lượng GABA theo thời gian và xác định thời điểm thích hợp để kết thúc quá trình.
Nhóm cũng phát triển chủng vi sinh có khả năng cải thiện tỉ lệ sống sót khi đi qua môi trường axit của dạ dày, qua đó hướng đến nâng cao khả năng đưa lợi khuẩn đến đường ruột.
Ba nền tảng công nghệ tạo nên thức uống probiotic từ củ sắn Việt
Ba yếu tố tạo nên nền tảng công nghệ và giá trị dinh dưỡng khác biệt của JICA+, dựa trên bằng chứng khoa học về vi khuẩn lactic, củ sắn và hợp chất sinh học sau lên men.
Tuổi Trẻ Startup Award: Số hóa rừng phân mảnh bằng AI, drone và LiDAR giảm chi phí đo carbonĐỌC NGAY
Đó là lên men tự nhiên bằng Lactiplantibacillus plantarum. JICA+ sử dụng chủng Lactiplantibacillus plantarum - một trong những vi khuẩn lactic được nghiên cứu nhiều nhất về khả năng chịu acid dạ dày và muối mật, giúp lợi khuẩn sống sót khi qua đường tiêu hóa và bám dính vào biểu mô ruột.
Khác với phần lớn đồ uống lên men gốc thực vật trên thị trường dùng nguyên liệu nhập khẩu (hạnh nhân, yến mạch), JICA+ chọn củ sắn - nông sản chủ lực của Việt Nam. Củ sắn giàu tinh bột, trong đó chứa tinh bột kháng (resistant starch) không bị tiêu hóa ở ruột non mà đi thẳng xuống đại tràng để vi khuẩn có lợi lên men, sinh SCFA và nuôi dưỡng hệ vi sinh đường ruột.
Ngoài lợi khuẩn, JICA+ đầu tư “huấn luyện” chủng men cái - kiểm soát tỉ lệ cơ chất/men cái, nhiệt độ, pH và thời gian lên men - nhằm tối ưu hóa quá trình sinh tổng hợp GABA (gamma-aminobutyric acid), một hợp chất mà nhiều chủng vi khuẩn lactic, trong đó có Lactiplantibacillus plantarum, có khả năng tổng hợp trong quá trình lên men thông qua enzyme glutamate decarboxylase.
Thức uống lên men từ củ sắn với vị chua ngọt thanh và gas nhẹ
Dự án đã hoàn thiện công thức lên men và khảo sát cảm quan trên 80 người thuộc nhóm khách hàng mục tiêu. Kết quả cho thấy 73% đánh giá sản phẩm dễ uống, 89% nhận xét mùi hương dễ chịu, tạo cơ sở bước đầu đánh giá mức độ đón nhận của người dùng trước khi kiểm nghiệm thời hạn bảo quản (shelf-life).
Trong khi phần lớn các sản phẩm probiotic trên thị trường sử dụng nền sữa hoặc sữa chua, JICA+ lựa chọn nguyên liệu thực vật để tạo nên một thức uống không chứa lactose, vừa đáp ứng nhu cầu giải khát hằng ngày vừa phù hợp với người không dung nạp lactose.
Tuổi Trẻ Startup Award: Đưa AI vào bán hàng, chăm sóc khách
Tuổi Trẻ Startup Award: Đông Nguyên Food đóng gói hương vị để đi xa
Tuổi Trẻ Startup Award: Nhóm sinh viên đưa AI tìm gia sư, tạo bài tập và cá nhân hóa việc học
Điểm nổi bật của JICA+ nằm ở quy trình lên men tự nhiên bằng Lactobacillus, tạo ra hệ lợi khuẩn probiotic thực vật cùng các hợp chất sau lên men (postbiotic).
Thông qua quá trình tối ưu điều kiện lên men, JICA+ kiểm soát được chất lượng sản phẩm, hương vị chua ngọt thanh tự nhiên, lượng gas nhẹ và khả năng duy trì giá trị của lợi khuẩn, mang đến một thức uống vừa thơm ngon vừa hỗ trợ sức khỏe tiêu hóa.
Khác với các loại nước giải khát thông thường chỉ tập trung vào hương vị hoặc các sản phẩm probiotic truyền thống phụ thuộc vào nền sữa, JICA+ tạo lợi thế từ sự kết hợp giữa nguyên liệu thực vật, công nghệ lên men vi sinh và định vị nước uống chức năng.
Về hương vị, nhóm dự kiến phát triển ba lựa chọn gồm bạc hà, gừng và hương tự nhiên của củ sắn. Việc đa dạng hóa hương vị nhằm đáp ứng sở thích khác nhau của người tiêu dùng, đồng thời giúp sản phẩm dễ tiếp cận hơn trong sinh hoạt hằng ngày.
Mức giá dự kiến được nhóm đưa ra là 20.000 đồng cho chai dung tích 330ml.
Mục tiêu mở rộng thị trường trong 3 năm
Bên cạnh nghiên cứu công thức và quy trình sản xuất, nhóm cho biết việc kiểm nghiệm chất lượng là bước quan trọng trước khi thương mại hóa sản phẩm. Sản phẩm cần được kiểm nghiệm để đối chiếu các chỉ tiêu thực tế với thành phần và thông tin mà nhóm dự kiến công bố. Nhóm cũng nhận được sự hỗ trợ về kinh phí từ nhà trường để thực hiện kiểm nghiệm tại đơn vị chuyên môn.
Các kết quả kiểm nghiệm và hồ sơ liên quan sẽ là cơ sở để nhóm tiếp tục hoàn thiện sản phẩm, đáp ứng các yêu cầu pháp lý và tiêu chuẩn an toàn thực phẩm hiện hành trước khi đưa ra thị trường.
Nhóm xây dựng lộ trình dự kiến 3 năm tính từ năm 2027 đến hết năm 2029. Năm đầu bên dự án sẽ xin - cấp các giấy tờ liên quan để hợp pháp hóa bán hàng, chủ yếu bán trên sàn TMĐT như TikTok Shop, hội chợ và các trường đại học nội thành TP.HCM. Năm thứ 2 sẽ mở rộng sang kênh phân phối hiện đại như Circle K, WinMart và các đại lý ở TP.HCM cùng các tỉnh lân cận. Năm thứ ba tiếp cận sang B2B, và nghiên cứu thêm cách lên men bằng các loại nông sản khác như thơm, táo...
JICA+ giành á quân chung cuộc cuộc thi InnoStart 2026 Demo Day do Phân hiệu Trường đại học Ngoại thương tại TP.HCM tổ chức - Ảnh: NVCC
Nhiều điểm mới trong giải thưởng Tuổi Trẻ Startup Award 2026
Tuổi Trẻ Startup Award 2026 lần thứ 7 do báo Tuổi Trẻ và Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam TP.HCM tổ chức, phối hợp với Liên minh Đổi mới sáng tạo quốc tế (InnoEx) và sự cố vấn đặc biệt của ông Phạm Phú Ngọc Trai - Chủ tịch Hội đồng cố vấn chiến lược đổi mới sáng tạo (SACSTI) Đại học Quốc gia TP.HCM.
Giải thưởng chia ra ba lĩnh vực, gồm Công nghệ tài chính và kinh tế số; Hạ tầng, giao thông và logistics; An sinh xã hội và phát triển bền vững, đồng thời phân loại startup theo nhóm lĩnh vực, mỗi nhóm đều có top 10, tất cả top 10 có cơ hội được pitching.
Năm nay, chương trình có giải thưởng dành cho sinh viên, mở ra "nguồn cảm hứng" và động lực mới để các ý tưởng, ấp ủ từ trường học/phòng lab thành hình và hiện diện trên thị trường.
Chương trình Tuổi Trẻ Startup Award 2026 nhận hồ sơ tham dự từ ngày 12-8-2026 đến hết ngày 15-10-2026 (đã gia hạn). Hội đồng sơ khảo sẽ thẩm định 30 startup tiêu biểu, chọn ra top 10 tham gia "Vòng chung khảo - Giới thiệu dự án" và vinh danh trao giải.
Năm nay, sự kiện vinh danh trao giải dự kiến sẽ diễn ra vào tháng 10, chia thành 3 bảng theo 3 chủ đề, với sự đồng hành của các đơn vị: Ngân hàng TMCP Á Châu (ACB), AgriS (Công ty CP Thành Thành Công - Biên Hòa), Tập đoàn VinaCapital.
Chi tiết về chương trình: https://tuoitre.vn/nhip-song-tre/tuoi-tre-start-up-award.htm
Tuổi Trẻ Startup Award: Thiết bị 'nhìn' trong khói giúp lính cứu hỏa tìm người bị nạnKhi bước vào đám cháy, tầng hầm hay hầm kỹ thuật, con người có thể mất gần như mọi kết nối với bên ngoài. Một thiết bị AI tại biên đang được phát triển để đưa thông tin về người, khí gas, nhiệt độ và không gian trực tiếp vào tầm nhìn của người vận hành.