Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra trên nhiều lĩnh vực, công nghệ cũng đang được ứng dụng đa dạng trong hoạt động bảo đảm trật tự, an toàn giao thông. Từ bản đồ số, hệ thống cảnh báo nguy hiểm đến các ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), nhiều giải pháp có thể hỗ trợ nhận diện rủi ro, nâng cao khả năng phản ứng và thay đổi hành vi của người tham gia giao thông đã được áp dụng vào thực tế và cho thấy hiệu quả vượt trội.
Trong lần thứ 5 được Báo Dân trí và Cục cảnh sát giao thông, Công ty Ô tô Toyota cùng các bên liên quan phối hợp tổ chức, Cuộc thi Sáng kiến An toàn giao thông Việt Nam 2026 cũng nhấn mạnh ưu tiên phát triển các ứng dụng số để giải quyết bài toán giao thông cụ thể.
Với ba chủ đề “Đường đông vẫn thông”, “Đúng hàng - Đúng phương tiện” và “Học đường - Học từ đường”, cuộc thi đặt ra yêu cầu cụ thể về tổ chức giao thông, an toàn trong vận chuyển và giáo dục ý thức tham gia giao thông.
Từ đây, thí sinh có thể tiếp cận các vấn đề thông qua ứng dụng di động, phần mềm quản lý, bản đồ số, hệ thống cảm biến, thiết bị cảnh báo hoặc những nền tảng ứng dụng dữ liệu.
Ứng dụng công nghệ số phải có khả thi trong thực tiễn
Theo đại diện Ban tổ chức, các sản phẩm được đánh giá cao thường tập trung giải quyết tận gốc một bài toán cụ thể thay vì ôm đồm nhiều chức năng. Do đó, thí sinh cần xác định chính xác mục tiêu để có sự phát triển giải pháp phù hợp, gia tăng tính khả thi cho hồ sơ xét duyệt.
Cụ thể, một ứng dụng cảnh báo nguy hiểm tại nút giao cần làm rõ nguy cơ nào được nhận diện, dữ liệu được thu thập ra sao, thông tin cảnh báo đến người dùng bằng cách nào và giải pháp có thể hoạt động trong điều kiện giao thông thực tế hay không. Tương tự, một phần mềm sử dụng AI cần chỉ ra công nghệ đảm nhiệm công đoạn nào, mức độ chính xác được kiểm chứng bằng cách nào và người dùng được hưởng lợi gì từ việc ứng dụng công nghệ đó.
Giải quyết bài toán ùn tắc là một trong những ưu tiên của Cuộc thi Sáng kiến An toàn Giao thông Việt Nam 2026 (Ảnh: Nam Anh).
Chẳng hạn, với chủ đề “Đường đông vẫn thông”, thí sinh có thể phát triển ứng dụng sử dụng dữ liệu giao thông để gợi ý lộ trình, cảnh báo khu vực ùn tắc hoặc nhận diện những vị trí thường xuyên phát sinh xung đột giữa các dòng phương tiện. Nếu có điều kiện, nhóm tác giả nên khảo sát một nút giao cụ thể, ghi nhận tình trạng vào các khung giờ khác nhau và xây dựng phương án thử nghiệm.
Với chủ đề “Đúng hàng - Đúng phương tiện”, bài thi có thể là một phần mềm tiếp nhận thông tin về loại hàng, khối lượng và kích thước để gợi ý phương tiện phù hợp hay ứng dụng hỗ trợ đơn vị vận tải quản lý lịch trình, phát hiện bất thường tải trọng, nhắc nhở các yêu cầu an toàn trước khi phương tiện xuất phát. Nhờ đó, thí sinh giải quyết được vấn đề cho cả ngành vận tải hàng hóa mà vẫn đúng trọng tâm cuộc thi.
Trong khi đó, ở chủ đề “Học đường - Học từ đường”, thay vì sử dụng bài giảng số thông thường, thí sinh có thể xây dựng trò chơi tương tác, video tình huống, bài kiểm tra trực tuyến hoặc ứng dụng mô phỏng những tình huống thường gặp khi đến trường.
Mô hình sản phẩm giúp tăng khả năng thuyết phục
Theo thể lệ cuộc thi, thí sinh nên trình bày bản demo phần mềm, giao diện ứng dụng, mô hình thiết bị, video mô phỏng hoặc quy trình vận hành thử nghiệm. Mô hình cần thể hiện được chức năng cốt lõi, cách người dùng tương tác và kết quả mà giải pháp hướng tới.
Trên thực tế, các sản phẩm đã được thử nghiệm với một nhóm người dùng nhỏ hoặc tại một vị trí giao thông sẽ giúp tác giả phát hiện những hạn chế trước khi hoàn thiện sản phẩm. Những vấn đề như giao diện khó sử dụng, cảnh báo thiếu chính xác, yêu cầu kết nối mạng hoặc chi phí vận hành cũng là những yếu tố nên được xem xét ngay trong quá trình phát triển.
Đối với các giải pháp sử dụng AI, camera hoặc dữ liệu vị trí, thí sinh cần chú ý làm rõ giới hạn của công nghệ, cách bảo vệ dữ liệu cá nhân. Ngoài ra, tính mới của sản phẩm cần đi kèm tính khả thi với nguồn lực tài chính có hạn, nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư.
Cuộc thi Sáng kiến An toàn giao thông Việt Nam năm 2026 do báo Dân trí và Cục cảnh sát giao thông, Công ty Ô tô Toyota cùng các bên liên quan phối hợp thực hiện.
Đây là hoạt động trọng tâm của Diễn đàn An toàn giao thông, được tổ chức trên quy mô toàn quốc với mục tiêu tìm kiếm những ý tưởng mới, sản phẩm sáng tạo để giải quyết các vấn đề tồn tại, bất cập về giao thông đường bộ tại Việt Nam.
Để biết thêm thông tin chi tiết về chương trình cũng như thể lệ tham gia cuộc thi, truy cập https://sangkienatgt.dantri.com.vn .