Uống nước đá: Người mắc bệnh tim mạch cần lưu ý điều gì?

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Nhiều người lo ngại uống nước đá có thể gây đột quỵ hoặc nhồi máu cơ tim, nhất là ở người có bệnh nền tim mạch. Từ đây, bác sĩ lý giải mức độ nguy cơ và chỉ ra những nhóm người cần lưu ý.

Nguy cơ biến cố tim mạch nghiêm trọng chỉ do uống nước đá rất thấp

Theo bác sĩ chuyên khoa 1 Hà Thị Ngọc Phượng, Bệnh viện Tim Tâm Đức (TP.HCM), uống nước quá lạnh, nhất là với lượng lớn và tốc độ nhanh, có thể gây thay đổi nhiệt độ đột ngột ở miệng, hầu họng và thực quản, kích thích hệ thần kinh tự chủ - hệ thống điều hòa nhịp tim, huyết áp và sự co giãn của mạch máu. Từ đó, nhịp tim hoặc huyết áp có thể thay đổi thoáng qua.

Dù vậy, bác sĩ Phượng cho biết nguy cơ xảy ra biến cố tim mạch nghiêm trọng chỉ do uống nước lạnh đơn thuần vẫn rất thấp. Hiện cũng chưa có bằng chứng khoa học đủ mạnh cho thấy uống nước đá thường xuyên trực tiếp gây co mạch não, hình thành huyết khối hoặc đột quỵ.

Về khả năng ảnh hưởng khi uống nước đá ban đêm ở người có bệnh mạch vành, bác sĩ chuyên khoa 2 Nguyễn Đức Thành, Giám đốc Trung tâm Cấp cứu, Hồi sức tích cực và Chống độc, Bệnh viện đa khoa An Sinh (TP.HCM), cho rằng nhiệt độ xuống thấp buổi đêm kết hợp với việc uống một ly nước đá lạnh có thể gây co mạch. Đây có thể là tác nhân gây ra tình trạng co thắt mạch vành trên nền mạch vành đã xơ vữa.

Tuy nhiên, bác sĩ nhấn mạnh đó mới chỉ là một khả năng, vì nhồi máu cơ tim cấp có thể liên quan đến nhiều nguyên nhân khác nhau. Ở người đã có bệnh lý mạch vành, sự kết hợp của nhiều yếu tố kích thích đột ngột có thể khởi phát tình trạng tắc nghẽn mạch máu hoặc co thắt mạch vành.

Những ai cần thận trọng khi uống nước đá?

Theo bác sĩ Ngọc Phượng, để đảm bảo an toàn sức khỏe, người cao tuổi, đặc biệt là người mắc bệnh tim mạch, tăng huyết áp chưa kiểm soát, bệnh mạch vành, suy tim hoặc rối loạn nhịp tim, cần thận trọng khi uống nước đá trong thời tiết nóng.

Những người có tiền sử nhịp tim chậm, block dẫn truyền, rung nhĩ, ngất không rõ nguyên nhân hoặc từng hồi hộp, chóng mặt sau khi uống nước lạnh; người từng bị đột quỵ, mắc Parkinson, sa sút trí tuệ hoặc rối loạn nuốt cũng cần lưu ý khi uống nước đá. Với nhóm này, nguy cơ không chỉ liên quan đến nhiệt độ nước mà còn ở việc uống quá nhanh dễ gây ho sặc, viêm phổi hít.

Nên uống nước đá thế nào để hạn chế nguy cơ sức khỏe?

Bác sĩ Ngọc Phượng cho biết, với người khỏe mạnh, không cần kiêng tuyệt đối nước lạnh hoặc nước đá. Nguyên tắc quan trọng là uống đủ nhưng không uống dồn, lựa chọn nhiệt độ dễ chịu, uống từ từ và điều chỉnh lượng nước phù hợp với độ tuổi, bệnh nền của từng người.

Sau khi vận động hoặc đi nắng về, nên nghỉ ngơi trong môi trường thoáng mát rồi uống nước từ từ. Không nên sử dụng bia, rượu, nước ngọt hoặc đồ uống chứa quá nhiều caffeine để thay thế nước lọc.

Với người cao tuổi không có bệnh nền, có thể uống nước mát nhưng hạn chế nước quá lạnh, nên uống chậm và chia đều trong ngày. Do cảm giác khát thường suy giảm theo tuổi, người cao tuổi nên chủ động uống nước, không đợi rất khát mới uống.

Đối với người mắc suy tim, bệnh thận hoặc xơ gan, lượng nước uống mỗi ngày cần tuân theo hướng dẫn riêng của bác sĩ.

Mối lo ngại về việc uống nước đá có thể trực tiếp dẫn đến đột quỵ hoặc nhồi máu cơ tim xuất hiện khá phổ biến ở những bệnh nhân có bệnh nền tim mạch. Tuy nhiên, bác sĩ chuyên khoa 1 Hà Thị Ngọc Phượng thuộc Bệnh viện Tim Tâm Đức nhận định rằng nguy cơ xảy ra biến cố tim mạch nghiêm trọng chỉ do uống nước lạnh đơn thuần là rất thấp. Hiện tại, y văn thế giới cũng chưa ghi nhận bằng chứng khoa học xác đáng chứng minh thói quen này gây co mạch não hay hình thành huyết khối nguy hiểm. Dù vậy, phản ứng co thắt mạch máu vẫn có khả năng kích hoạt trên nền tảng bệnh lý xơ vữa sẵn có khi gặp sự thay đổi nhiệt độ đột ngột. Theo bác sĩ chuyên khoa 2 Nguyễn Đức Thành từ Bệnh viện đa khoa An Sinh, việc uống nước lạnh vào ban đêm kết hợp nhiệt độ môi trường hạ thấp có thể trở thành yếu tố kích hoạt cơn co thắt mạch vành. Sự cộng hưởng giữa nhiều tác nhân ngoại cảnh cùng lúc dễ khởi phát tình trạng tắc nghẽn ở nhóm người đã có tổn thương mạch máu trước đó. Nhóm người cao tuổi, bệnh nhân tăng huyết áp chưa kiểm soát, suy tim, rối loạn nhịp hoặc có tiền sử đột quỵ cần hết sức thận trọng khi sử dụng đồ uống lạnh. Bên cạnh nguy cơ tim mạch thoáng qua do kích thích hệ thần kinh tự chủ, người mắc chứng rối loạn nuốt hay Parkinson còn đối mặt với nguy cơ sặc nước và viêm phổi hít. Các chuyên gia khuyến cáo người bệnh nên lựa chọn nước có độ mát vừa phải, uống chậm rãi từng ngụm nhỏ và tuyệt đối không uống dồn dập sau khi vận động nặng.