Vệ binh Iran nêu điều kiện chấm dứt xung đột với Mỹ

Người phát ngôn Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, ông Hossein Mohebi, vừa nêu hàng loạt điều kiện mà Tehran cho rằng cần được đáp ứng để chấm dứt xung đột với Mỹ. Phát biểu được ông đưa ra trong cuộc phỏng vấn phát trên truyền hình hôm nay, giữa lúc giao tranh tại Trung Đông vừa tái diễn sau khoảng một tháng tương đối yên bình. Theo ông Mohebi, Washington trước hết phải dừng hoàn toàn các hoạt động quân sự và không đưa ra thêm bất kỳ lời đe dọa mới nào nhằm vào Iran. Iran yêu cầu Mỹ thúc đẩy Israel rút lực lượng khỏi Lebanon, đồng thời chấm dứt hoạt động phong tỏa Yemen như một phần trong gói điều kiện được người phát ngôn IRGC công bố. Tehran cũng muốn Washington giải phóng 24 tỷ USD tài sản Iran đang bị đóng băng, khoản tiền được ông Mohebi nhắc tới như một yêu cầu cụ thể. Bên cạnh đó, Mỹ phải dừng ngay mọi hành vi can thiệp vào chương trình hạt nhân và tên lửa của Iran, theo nội dung phát biểu được VnExpress dẫn lại. Ông Mohebi khẳng định nếu phía đối phương thật sự muốn giải quyết tình trạng hiện nay, họ phải thực hiện đầy đủ những điều kiện trên sau khi chiến tranh chấm dứt hoàn toàn. Những yêu cầu này được đưa ra trong bối cảnh hai bên vừa nối lại các cuộc tấn công, khiến căng thẳng khu vực nhanh chóng trở lại mức đáng lo ngại. Giới chức Mỹ hiện chưa đưa ra bình luận về tuyên bố của người phát ngôn Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran. Không chỉ đề cập các điều kiện chính trị và quân sự, ông Mohebi còn tuyên bố Iran sẽ thiết lập một vùng cấm hàng hải mới bắt đầu từ khu vực thành phố Chabahar. Vùng này dự kiến bao trùm một phần biển Oman và biển Arab, nằm trên tuyến đường dẫn vào eo biển Hormuz, một trong những tuyến hàng hải quan trọng của khu vực. Theo ông, tàu thuyền đi vào vùng cấm mà không phối hợp với Iran sẽ phải đối mặt những biện pháp trừng phạt do Tehran áp dụng. Các biện pháp được ông Mohebi nêu có thể bao gồm việc từ chối cho tàu qua eo biển Hormuz, tiếp tế, mua bảo hiểm hoặc sử dụng những dịch vụ liên quan trong khu vực. Tuyên bố này cho thấy Tehran muốn gia tăng quyền kiểm soát đối với hoạt động hàng hải quanh tuyến đường chiến lược, dù chưa có thông tin chi tiết về thời điểm triển khai. Eo biển Hormuz nằm giữa Iran và Oman, giữ vai trò cửa ngõ quan trọng đối với hoạt động vận chuyển năng lượng bằng đường biển. Theo hai quan chức Mỹ được bài viết dẫn lời, chiến lược hiện nay của Washington tập trung vào việc tấn công các mục tiêu quanh eo biển Hormuz, hộ tống tàu hàng và duy trì phong tỏa cảng biển đối phương. Những hoạt động này nhằm tạo sức ép kinh tế lên Iran, đồng thời từng bước hạn chế khả năng Tehran tận dụng tuyến hàng hải có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Quân đội Mỹ được cho là sẽ tiếp tục tấn công gần eo biển, một phần vì Iran đã chứng minh khả năng khôi phục năng lực quân sự sau những thiệt hại trước đó. Các cuộc tập kích qua lại hiện được mô tả là còn hạn chế, chưa trở lại quy mô dữ dội như những đợt giao tranh xảy ra hơn một tháng trước. Diễn biến này, theo giới chuyên gia, phản ánh việc cả Mỹ và Iran đều chưa muốn quay lại một cuộc chiến tổng lực với hậu quả khó kiểm soát. Tuy nhiên, mức độ giao tranh thấp hơn không đồng nghĩa nguy cơ đã biến mất, đặc biệt khi các lực lượng vẫn hoạt động gần những điểm nóng chiến lược. Cục diện hiện nay vẫn được đánh giá nguy hiểm, bởi chỉ một tính toán sai lầm hoặc một sự cố ngoài dự kiến cũng có thể kéo Mỹ và Iran trở lại xung đột toàn diện. Eo biển Hormuz vì thế tiếp tục là tâm điểm, nơi các hoạt động quân sự, hàng hải và sức ép kinh tế đang đồng thời diễn ra. Bài viết của VnExpress, dựa trên thông tin từ AFP, Reuters và AP, cho thấy các bên vẫn duy trì đối đầu, trong khi cánh cửa ngoại giao chưa được xác nhận đã mở lại.