Camera lùi ngày càng phổ biến trên ô tô, từ những mẫu xe phổ thông đến các dòng xe cao cấp giúp người lái quan sát. Khi cài số lùi, bên cạnh hình ảnh khu vực phía sau, màn hình thường hiển thị các đường kẻ màu sắc khác nhau nhằm giúp người lái ước lượng khoảng cách với vật cản.
Đáng chú ý, trên một số mẫu xe, khi xoay vô-lăng sang trái hoặc phải, các đường kẻ này cũng thay đổi hướng, thậm chí uốn cong tương ứng. Với người mới lái, hình ảnh này có thể gây khó hiểu và dễ khiến họ nghĩ camera lùi đang bị méo hoặc hệ thống gặp trục trặc. Tuy nhiên, đây thực tế là một dạng vạch dẫn hướng camera lùi, được thiết kế để mô phỏng quỹ đạo ô tô có thể di chuyển khi người lái đánh lái.
Khi đánh lái, những đường kẻ hiển thị trên màn hình camera lùi ô tô có thể uốn cong theo hướng vô-lăng
Ảnh: TRẦN HOÀNG
Vì sao đường kẻ trên camera lùi ô tô lại uốn cong?
Khi ô tô lùi theo đường thẳng, quỹ đạo của xe tương đối dễ hình dung. Tuy nhiên, khi người lái xoay vô-lăng, bánh xe dẫn hướng thay đổi góc và thân xe sẽ di chuyển theo một quỹ đạo cong. Hệ thống camera lùi có thể sử dụng thông tin từ cảm biến góc lái để tính toán và hiển thị quỹ đạo dự kiến của xe. Vì vậy, khi vô-lăng được xoay sang trái, đường dẫn hướng có thể cong về bên trái; ngược lại, khi đánh lái sang phải, đường kẻ sẽ cong về bên phải.
Nói cách khác, đường kẻ cong trên camera lùi không phải hình ảnh thực tế của mặt đường phía sau, mà là lớp đồ họa được hệ thống điện tử chèn lên hình ảnh camera. Ở một số xe, hai đường dẫn hướng còn thay đổi liên tục theo góc đánh lái. Khi vô-lăng ở vị trí trung tâm, đường kẻ tương đối thẳng; càng đánh lái nhiều, độ cong càng lớn.
Cách hiển thị này giúp người lái hình dung trước phần nào hướng di chuyển của xe, đặc biệt khi lùi vào bãi đỗ hoặc di chuyển trong không gian hẹp. Tuy nhiên, đường dẫn hướng chỉ mang tính hỗ trợ. Nó không thể thay thế hoàn toàn việc quan sát trực tiếp qua gương chiếu hậu, kính xe và các camera hoặc cảm biến khác.
Cách hiển thị đường cong trên màn hình giúp người lái hình dung trước phần nào hướng di chuyển của xe, đặc biệt khi lùi vào bãi đỗ hoặc di chuyển trong không gian hẹp
Ảnh: TRẦN HOÀNG
Đường cong giúp ích gì khi lùi xe?
Một trong những khó khăn phổ biến của người mới lái là khó hình dung phần đuôi xe sẽ đi về đâu sau khi đánh lái. Khi tiến về phía trước, tài xế thường dễ quan sát hướng di chuyển của đầu xe. Nhưng khi lùi, đặc biệt trong bãi đỗ chật hẹp, người lái phải đồng thời kiểm soát vô-lăng, quan sát phía sau và ước lượng khoảng cách với các phương tiện hoặc vật cản xung quanh.
Đường dẫn hướng cong giúp giải quyết một phần vấn đề này bằng cách cung cấp hình ảnh trực quan về quỹ đạo dự kiến của xe. Chẳng hạn, nếu người lái muốn lùi xe vào một vị trí bên trái, đường dẫn hướng có thể cong về phía trái theo góc đánh lái. Nếu đường cong đang hướng về phía một chướng ngại vật, tài xế có thể nhận biết sớm và điều chỉnh vô-lăng.
Tùy từng nhà sản xuất, màu sắc có thể được dùng để biểu thị vùng an toàn, khoảng cách tương đối hoặc quỹ đạo của xe
Ảnh: TRẦN HOÀNG
Một số hệ thống còn hiển thị nhiều đường kẻ với các màu sắc khác nhau. Tùy từng nhà sản xuất, màu sắc có thể được dùng để biểu thị vùng an toàn, khoảng cách tương đối hoặc quỹ đạo của xe. Do cách quy ước không hoàn toàn giống nhau giữa các hãng, người dùng nên tham khảo hướng dẫn sử dụng của từng mẫu xe thay vì áp dụng một quy tắc chung cho tất cả.
Đường cong dẫn hướng trên camera lùi cũng đặc biệt hữu ích khi lùi xe vào vị trí đỗ xe. Người lái có thể quan sát sự thay đổi của đường cong để điều chỉnh góc vô-lăng, thay vì chỉ dựa vào cảm giác. Dù vậy, tài xế không nên chỉ nhìn vào màn hình hiển thị hình ảnh từ camera. Camera có thể có điểm mù, hình ảnh bị hạn chế trong điều kiện trời tối, mưa hoặc khi ống kính bám bụi, nước. Các đường kẻ cũng chỉ mang tính ước lượng và không phải lúc nào phản ánh chính xác tuyệt đối vị trí của thân xe.
Vì sao có xe đường kẻ cong, có xe lại không?
Không phải mọi mẫu ô tô trang bị camera lùi đều có đường dẫn hướng động. Sự khác biệt này chủ yếu đến từ thiết kế hệ thống camera, phần mềm xử lý hình ảnh và mức độ tích hợp với hệ thống điện tử của xe.
Ở loại cơ bản, camera chỉ truyền hình ảnh phía sau lên màn hình. Nhà sản xuất có thể bổ sung những đường kẻ cố định để người lái ước lượng khoảng cách. Khi xoay vô-lăng, các đường này vẫn giữ nguyên vị trí và hình dạng.
Một số mẫu xe còn có hệ thống hỗ trợ đỗ xe nâng cao, kết hợp camera với cảm biến siêu âm hoặc các cảm biến khác
Ảnh: TRẦN HOÀNG
Trong khi đó, những hệ thống cao cấp hơn có thể kết nối dữ liệu từ cảm biến góc lái với bộ xử lý hình ảnh. Nhờ vậy, đường dẫn hướng có thể thay đổi theo thao tác vô-lăng, tạo thành dạng đường cong mô phỏng quỹ đạo lùi. Một số mẫu xe còn có hệ thống hỗ trợ đỗ xe nâng cao, kết hợp camera với cảm biến siêu âm hoặc các cảm biến khác. Khi đó, màn hình có thể cung cấp nhiều thông tin hơn về khoảng cách và hướng di chuyển.
Vì vậy, việc đường kẻ camera lùi có cong hay không, không phải tiêu chí để xác định camera tốt hay xấu. Một hệ thống có đường kẻ cố định vẫn có thể hoạt động hoàn toàn bình thường. Người lái cần hiểu rằng những đường kẻ trên camera lùi là công cụ hỗ trợ quan sát. Khi lùi xe, đặc biệt ở khu vực đông người hoặc không gian hẹp, vẫn cần di chuyển chậm, kiểm tra gương, quan sát trực tiếp và chú ý đến người đi bộ hoặc vật cản nằm ngoài vùng quan sát của camera. Hiểu được nguyên lý hoạt động của đường kẻ camera lùi, đặc biệt là hiện tượng đường kẻ uốn cong khi đánh lái, sẽ giúp người mới lái bớt bối rối và sử dụng tính năng này hiệu quả hơn.