Bỏ qua điều hướng
•

Vì sao ngửi nhiều mùi hoa sữa có thể gây “đau đầu, chóng mặt”?

Vì sao ngửi nhiều mùi hoa sữa có thể gây “đau đầu, chóng mặt”?
Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Lý giải hiện tượng này, TS Phạm Thị Kim Giang - Chuyên gia hóa học cho biết, mùi hoa sữa không phải do một chất riêng lẻ tạo nên mà là hỗn hợp nhiều phân tử dễ bay hơi.

Hoa sữa bắt đầu vào mùa nở rộ ở Hà Nội. Tại một số khu vực có mật độ cây cao, mùi hương lan dày trên phố, len vào nhà ở và nơi làm việc. Nhiều người dân cho biết họ cảm thấy ngột ngạt, nhức đầu khi phải tiếp xúc lâu với mùi hoa quá nồng.

Một phân tích thành phần hương hoa sữa đã xác định hơn 30 hợp chất, trong đó có linalool, linalool oxide, alpha-terpineol và một số hợp chất khác. Các thành phần này góp phần tạo nên mùi đặc trưng của hoa.

Vì sao ngửi nhiều mùi hoa sữa có thể gây “đau đầu, chóng mặt”? - 1

Phố phường Hà Nội những ngày này nồng nàn mùi hoa sữa (Ảnh: Toàn Vũ).

Khi hoa nở, các phân tử thoát khỏi bề mặt hoa, khuếch tán vào không khí rồi đi vào mũi. Ở nơi nhiều cây cùng nở, lượng phân tử mùi tăng lên, khiến hương hoa được cảm nhận đậm hơn.

“Mùi hoa sữa là một hỗn hợp các hợp chất bay hơi. Mật độ cây càng dày, lượng mùi phát tán trong cùng một khu vực càng lớn; nếu người dân ở gần và tiếp xúc trong thời gian dài, cảm giác nồng, khó chịu có thể rõ hơn”, TS Kim Giang phân tích.

Theo chuyên gia, cường độ mùi chúng ta cảm nhận phụ thuộc vào lượng phân tử hiện diện trong không khí, thời gian tiếp xúc và độ nhạy của khứu giác.

Một mùi hương thoảng qua có thể dễ chịu, nhưng nếu liên tục bao quanh người đi đường hoặc lọt vào nhà, cảm giác nồng có thể trở thành khó chịu.

“Khứu giác mỗi người có một ngưỡng tiếp nhận khác nhau. Có người cảm thấy hoa thơm, nhưng người nhạy với mùi có thể thấy đau đầu hoặc buồn nôn khi phải ngửi liên tục”, TS Giang nói.

Mức độ nhạy cảm cũng khác nhau. Người có khứu giác nhạy hoặc thường bị đau nửa đầu có thể dễ khó chịu trước các mùi mạnh.

Nghiên cứu về chứng đau nửa đầu ghi nhận nhạy cảm với mùi là triệu chứng thường gặp ở một bộ phận người mắc bệnh; một số mùi có thể khởi phát hoặc làm cơn đau nặng hơn.

TS Kim Giang lưu ý, cảm giác đau đầu khi gặp một mùi mạnh không đồng nghĩa mùi đó luôn gây độc. 

Cũng cần phân biệt phản ứng với mùi hương và dị ứng phấn hoa. Mùi là các phân tử hóa học bay hơi, còn phấn hoa là những hạt nhỏ có thể phát tán trong không khí.

Người dị ứng phấn hoa có thể hắt hơi, ngứa mũi, chảy nước mắt hoặc nghẹt mũi khi gặp tác nhân gây dị ứng. Đau đầu sau khi ngửi hoa sữa không đủ để kết luận một người bị dị ứng.

Với người thấy khó chịu khi đi qua nơi hoa nở dày, chuyên gia khuyến nghị giảm thời gian tiếp xúc hoặc chọn lộ trình khác. Nếu mùi lọt vào nhà, có thể đóng cửa phía có mùi quá nồng và giữ không gian sống thông thoáng. Người thường xuyên đau đầu, khó thở, khò khè hoặc có triệu chứng kéo dài nên đi khám để xác định nguyên nhân.

Hà Nội có khoảng 14.400 cây hoa sữa phân bổ trên nhiều đường phố và khu đô thị, cơ quan chức năng đang nghiên cứu đánh chuyển bớt cây hoa sữa ở các khu đông dân cư ra những khu vực phù hợp.

Các tuyến phố và đường tại Hà Nội ghi nhận có trồng cây hoa sữa gồm Nguyễn Du, Trần Duy Hưng, Trung Hòa, Trung Kính, Duy Tân, Nguyễn Chí Thanh, Mễ Trì, Hồ Tùng Mậu, Quán Thánh, Đào Tấn, Nguyễn Khánh Toàn, Quang Trung, Thụy Khuê, Cửa Bắc, Lạc Long Quân, Lê Văn Lương, Lê Quang Đạo và Hoàng Quốc Việt....

Mùa hoa sữa nở rộ tại Hà Nội đang khiến nhiều người dân cảm thấy ngột ngạt, nhức đầu khi tiếp xúc với nồng độ hương thơm đậm đặc trên phố cũng như trong nhà. Dưới góc độ khoa học, TS Phạm Thị Kim Giang cho biết mùi hoa sữa không xuất phát từ một chất đơn lẻ mà là hỗn hợp của hơn 30 hợp chất bay hơi, tiêu biểu như linalool, linalool oxide và alpha-terpineol. Khi mật độ cây trồng quá dày, lượng phân tử mùi khuếch tán vào không khí gia tăng đột biến, tác động mạnh lên hệ thống khứu giác của người đi đường. Cường độ tiếp nhận phụ thuộc chặt chẽ vào thời gian tiếp xúc và ngưỡng cảm nhận của từng cá thể. Đáng chú ý, phản ứng đau đầu hay buồn nôn trước hương hoa nồng nặc không đồng nghĩa với việc cơ thể bị trúng độc, mà thường do khứu giác quá mẫn cảm kích hoạt các cơn đau nửa đầu tiềm ẩn. Chuyên gia cũng nhấn mạnh việc cần phân biệt rõ giữa triệu chứng khó chịu do phân tử mùi bay hơi với phản ứng dị ứng phấn hoa vốn đặc trưng bởi hiện tượng hắt hơi, ngứa mũi và chảy nước mắt. Hiện toàn thành phố Hà Nội có khoảng 14.400 cây hoa sữa trồng trên hàng loạt tuyến đường trọng điểm như Nguyễn Du, Trần Duy Hưng, Trung Hòa hay Duy Tân. Trước tình trạng mùi hương gây ảnh hưởng sinh hoạt tại các khu đông dân cư, cơ quan chức năng đang nghiên cứu phương án đánh chuyển bớt cây sang những vị trí phù hợp hơn. Trong thời gian này, người dân được khuyến nghị chủ động đóng bớt cửa đón gió, đổi lộ trình di chuyển hoặc đi khám nếu xuất hiện các biểu hiện khó thở kéo dài.
amung