Từ ngày 31/10, phường Thuận An dự kiến đóng cửa các nghĩa trang, nghĩa địa hiện hữu, không tiếp nhận chôn cất người chết và không xây dựng mới lăng mộ.
Lý giải chủ trương trên, ông Lê Đình Phong, Chủ tịch UBND phường Thuận An, cho biết phường có diện tích tự nhiên hơn 3.648 hecta, trong đó 19 khu nghĩa địa chiếm hơn 151 hecta, với trên 23.430 lăng mộ. Diện tích này chiếm hơn 50% diện tích đất ở toàn phường. Riêng xã Phú Hải và Phú Thuận cũ, diện tích nghĩa địa gần bằng diện tích đất ở, nhiều khu lăng mộ được xây dựng đồ sộ.
Vị trí phường Thuận An rất đặc thù khi nằm kẹp giữa biển Đông và hệ đầm phá Tam Giang - Cầu Hai, cách trung tâm TP Huế khoảng 13 km. Từ lâu, bãi biển Thuận An thu hút du khách và người dân đến tắm mỗi dịp hè. Phường rất có tiềm năng phát triển du lịch biển, dịch vụ, thương mại và các khu dân cư ven biển.
Tuy nhiên, quỹ đất có thể tổ chức phát triển đô thị và dịch vụ không lớn. Bởi các nghĩa địa hình thành tự phát qua nhiều thế hệ, phân bố rộng, xen kẽ khu dân cư và những khu vực có khả năng hình thành công trình hạ tầng mới.
Nhiều khu nghĩa địa ở phường Thuận An nằm xen kẽ trong khu dân cư. Ảnh: Võ Thạnh
Việc tiếp tục chôn cất, xây dựng lăng mộ tại các khu nghĩa địa hiện hữu có thể khiến tình trạng sử dụng đất phân tán kéo dài, làm tăng khó khăn khi xây dựng đường giao thông, công viên, khu sinh hoạt cộng đồng và các dự án đô thị. Hơn nữa, việc giải phóng mặt bằng trong tương lai có thể phát sinh thêm chi phí, thời gian và những vấn đề liên quan đến phong tục, tâm linh, ông Phong cho biết.
Chủ tịch phường Thuận An dẫn thực tế những năm qua phường đã và đang triển khai nhiều công trình hạ tầng nhằm khai thác tiềm năng đô thị biển. Trong đó, dự án đường bộ ven biển và cầu vượt cửa biển Thuận An có tổng đầu tư 2.400 tỷ đồng, dài gần 7,8 km, với cầu vượt cửa biển dài 2,36 km. Dự án Hạ tầng kỹ thuật và Công viên văn hóa đa năng biển Thuận An có tổng vốn đầu tư hơn 117 tỷ đồng, diện tích khoảng 14,5 ha. Để thực hiện dự án, hơn 1.850 ngôi mộ nằm trong phạm vi công trình đang được di dời theo từng đợt để bàn giao mặt bằng.
Từ thực tế triển khai dự án cho thấy việc xử lý các khu lăng mộ liên quan trực tiếp đến tiến độ thi công. Nếu kiểm soát được tình trạng xây lăng mộ mới, sắp xếp các nghĩa địa và định hướng địa điểm an táng phù hợp thì sẽ góp phần giảm áp lực lên quỹ đất, tạo thuận lợi cho quá trình phát triển đô thị biển Thuận An.
"Chủ trương đóng cửa các nghĩa địa hiện hữu không đồng nghĩa với việc di dời toàn bộ lăng mộ hiện có", ông Phong nói.
Ông Lê Đình Phong, Chủ tịch UBND phường Thuận An. Ảnh: Võ Thạnh
Bí thư phường Thuận An, ông Lê Hữu Ngọc cũng cho rằng các khu nghĩa địa tự phát nếu tiếp tục mở rộng sẽ gây lãng phí quỹ đất, cản trở việc triển khai các dự án đô thị biển trong tương lai. Tình trạng nhà ở xen kẽ lăng mộ tại nhiều khu vực hiện nay cũng ảnh hưởng đến mỹ quan đô thị.
Trước đây, thị trấn Thuận An cũ đã đóng cửa các khu nghĩa địa, vận động người dân đưa người chết đến an táng tại các nghĩa trang được quy hoạch ở xã Phú Xuân cũ. "Nếu không đóng cửa các nghĩa địa từ trước, việc triển khai các dự án tại khu vực biển Thuận An sẽ gặp rất nhiều khó khăn", ông Ngọc nói.
Lãnh đạo phường Thuận An cho hay chính quyền đã gặp gỡ các tộc trưởng, người có uy tín tại các tổ dân phố để trao đổi về chủ trương và định hướng mai táng trong thời gian tới. Những trường hợp có nhu cầu địa táng, chính quyền hướng dẫn đến các nghĩa trang được TP Huế quy hoạch tại xã Phú Hồ, Phú Vinh và nghĩa trang phía Bắc, phía Nam.
Chủ tịch phường Thuận An đánh giá việc thay đổi tập quán mai táng không dễ dàng, bởi mồ mả gắn với phong tục, tín ngưỡng và tình cảm gia đình. Một số người dân ở khu vực xã Hải Dương cũ có thể gặp khó khăn khi nghĩa trang quy hoạch cách nơi cư trú khoảng 7-8 km, ảnh hưởng đến việc tổ chức tang lễ và thăm viếng mộ tổ tiên.
"Tuy nhiên, với những lợi ích tương lai trong việc đóng cửa nghĩa địa, chính quyền mong muốn người dân đồng thuận thực hiện", ông Phong nói.
Lăng mộ người dân phường Thuận An được xây dựng quy mô. Ảnh: Võ Thạnh
Để chủ trương đạt hiệu quả, ngoài việc tuyên truyền trên hệ thống truyền thanh và các nền tảng mạng xã hội để người dân nắm thông tin, lãnh đạo phường Thuận An cho biết sẽ kiểm tra, tham mưu xử lý các trường hợp có dấu hiệu vi phạm. Các tổ trưởng dân phố có trách nhiệm vận động và khuyến khích người dân lựa chọn hỏa táng để được hưởng chính sách hỗ trợ chi phí của Nhà nước.
Võ Thạnh