Phó chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Mạnh Cường (trái) trò chuyện với Đại sứ Ấn Độ tại Việt Nam Tshering Wangchuk Sherpa ngày 26-10 - Ảnh: THANH HIỆP
Sáng 26-10, Trung tâm Cách mạng công nghiệp lần thứ 4 TP.HCM (HCMC C4IR) phối hợp Tổng lãnh sự quán Ấn Độ tại TP.HCM tổ chức Diễn đàn Công nghệ tương lai Việt Nam - Ấn Độ.
Sự kiện nằm trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế mùa thu 2026, kéo dài từ ngày 26 đến 29-10 tại Trung tâm hội nghị ThiskyHall (phường An Khánh).
Diễn đàn quy tụ sự có mặt của lãnh đạo TP.HCM, Bộ Điện tử và Công nghệ thông tin Ấn Độ, Đại sứ Ấn Độ tại Việt Nam, Tổng lãnh sự Ấn Độ tại TP.HCM cũng như lãnh đạo nhiều doanh nghiệp, tổ chức công nghệ Ấn Độ.
Lợi thế cạnh tranh gắn với những bài toán phát triển cụ thể
Phát biểu khai mạc diễn đàn, Phó chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Mạnh Cường cho rằng lợi thế cạnh tranh hiện nay không còn chỉ nằm ở khả năng tiếp cận công nghệ.
Phó chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Mạnh Cường phát biểu tại diễn đàn - Ảnh: THANH HIỆP
Điều quyết định là năng lực nghiên cứu, tiếp thu, làm chủ và ứng dụng công nghệ vào những bài toán phát triển cụ thể. Ông Cường nhấn mạnh không quốc gia hay thành phố nào tự mình phát triển được mọi năng lực đó.
Vừa qua vào tháng 5, TP.HCM đã chính thức thiết lập quan hệ hữu nghị, hợp tác với Mumbai - trung tâm tài chính, công nghệ của Ấn Độ. Mumbai cũng đánh dấu lần đầu tiên TP thiết lập quan hệ hợp tác với một địa phương Ấn Độ.
Theo ông Cường, TP.HCM sau hợp nhất đang lấy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo làm động lực chính, xây dựng hệ sinh thái công nghệ chiến lược gồm AI, bán dẫn - vi mạch, hạ tầng dữ liệu và điện toán cùng các không gian thử nghiệm công nghệ mới.
Đây là những lĩnh vực đối tác Ấn Độ có thể đến nghiên cứu, đầu tư và thử nghiệm cùng doanh nghiệp Việt Nam.
Bước về phía trước, Phó chủ tịch UBND TP.HCM đề nghị hợp tác giữa hai bên gắn đào tạo nhân lực công nghệ cao với nhu cầu doanh nghiệp, lấy nhu cầu thực tiễn làm điểm xuất phát cho nghiên cứu và chuyển giao. TP.HCM giao HCMC C4IR làm đầu mối, cầu nối cho tiến trình này.
Ấn Độ muốn nối trường, viện hai nước
Cập nhật về tình hình triển khai quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện tăng cường Việt Nam - Ấn Độ, Đại sứ Ấn Độ tại Việt Nam Tshering Wangchuk Sherpa cho biết vào tuần trước, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Ấn Độ đã tới Hà Nội dự kỳ họp lần thứ 11 Tiểu ban Khoa học và công nghệ Ấn Độ - Việt Nam.
Đại sứ Ấn Độ tại Việt Nam Tshering Wangchuk Sherpa - Ảnh: THANH HIỆP
Hai bên thống nhất hợp tác về công nghệ sinh học, khoa học biển, vật liệu chức năng tiên tiến cùng công nghệ thông tin, AI và điện toán lượng tử. Diễn đàn Đổi mới sáng tạo Ấn Độ - Việt Nam, tổ chức tại New Delhi hồi tháng 5, được thống nhất sẽ có kỳ tiếp theo tại Việt Nam.
Đại sứ đề xuất TP.HCM và Mumbai kết nối hai hệ sinh thái khởi nghiệp, đồng thời nối Viện Công nghệ Ấn Độ (IIT) tại Mumbai với một đơn vị tương ứng ở TP.HCM để trao đổi sinh viên, nhà nghiên cứu.
Ở Hà Nội, Ấn Độ đang xem xét lập trung tâm đồng đổi mới sáng tạo tại Đại học Bách khoa Hà Nội cùng IIT Delhi.
Ông cho biết Ấn Độ dự kiến tổ chức cuộc họp đầu tiên của nhóm công tác về công nghệ số cấp thứ trưởng tại Hà Nội, để bản ghi nhớ ký hồi tháng 5 đi vào thực chất.
Thông qua HCMC C4IR, phía Ấn Độ cũng có thể mở các chương trình bồi dưỡng năng lực công nghệ cao tại Ấn Độ. Theo ông Sherpa, Ấn Độ "nên và cần phải học hỏi" những tiến bộ của Việt Nam thời gian qua, trong đó có việc chú trọng R&D và sự tham gia tích cực của khu vực tư nhân vào lĩnh vực này.
Hạ tầng số công cộng có thể làm ngay
Chia sẻ với Tuổi Trẻ bên lề diễn đàn, ông Ajit Kumar, hàm Vụ trưởng, Bộ Điện tử và Công nghệ thông tin Ấn Độ, cho biết mọi lĩnh vực ưu tiên sẽ được bàn tại nhóm công tác chung trong khuôn khổ bản ghi nhớ đã ký với Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam.
Ông Ajit Kumar, hàm Vụ trưởng, Bộ Điện tử và Công nghệ thông tin Ấn Độ, cùng trò chuyện với Tuổi Trẻ - Ảnh: THANH HIỆP
Qua các phát biểu và phiên thảo luận, ông cho rằng hạ tầng số công cộng là lĩnh vực có thể triển khai ngay, chẳng hạn hệ thống thanh toán hợp nhất UPI mà Ấn Độ đang vận hành.
Bên cạnh đó là an ninh mạng, công nghệ tài chính, đào tạo và nâng cao năng lực cho người trẻ Việt Nam tại Ấn Độ, cũng như hợp tác giữa các trường đại học hai nước.
"Công nghệ thay đổi từng ngày và khi AI xuất hiện, tương lai của công nghệ cũng đặt ra nhiều thách thức. Vì vậy, theo tôi, công nghệ tài chính, ứng dụng AI, an ninh mạng và xử lý dữ liệu đều có thể trở thành những trụ cột hợp tác chính, đi kèm trao đổi nhân tài và nâng cao năng lực", ông Kumar nói.
Ông kỳ vọng trong 5-10 năm tới, hợp tác Ấn Độ - Việt Nam sẽ đi vào chiều sâu hơn, và hai nước có thể cùng nhau thúc đẩy dân chủ hóa công nghệ ở nhóm các nước Nam bán cầu (Global South), nơi công nghệ phải đến được với tất cả mọi người.
Hiến kế từ CEO để kinh tế Việt Nam nâng chất dòng vốn FDITrong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) đang thúc đẩy chu kỳ tăng trưởng công nghệ toàn cầu, các chuyên gia cho rằng Việt Nam cần chuyển từ thu hút vốn đầu tư dựa trên lợi thế sản xuất, gia công sang phát triển công nghệ lõi, nguồn nhân lực và hệ sinh thái doanh nghiệp trong nước.