Rào chắn đường sắt đang hạ, dừng xe cách bao nhiêu mét để tránh bị phạt?

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Khi đến nơi đường bộ giao cắt với đường sắt, không ít tài xế băn khoăn phải dừng xe ở đâu nếu rào chắn đang hạ. Quy định hiện hành xác định rõ vị trí dừng và khoảng cách an toàn với đường ray.

Tại các điểm giao cắt giữa đường bộ và đường sắt, không khó bắt gặp tình huống rào chắn bắt đầu hạ trong khi đoàn tàu chưa xuất hiện. Một số tài xế có thể cho rằng vẫn đủ thời gian tăng tốc vượt qua. Tuy nhiên, cách xử lý này vừa nguy hiểm, vừa trái quy định giao thông.

Tình huống tương tự xuất hiện trong câu 596 của bộ 600 câu hỏi sát hạch lái xe. Hình minh họa cho thấy ô tô đang tiến gần đường ngang, phía trước có rào chắn đang dịch chuyển. Câu hỏi yêu cầu xác định cách xử lý đúng trong ba phương án gồm: tăng tốc qua đường sắt nếu chưa thấy tàu, dừng trước rào chắn một khoảng cách an toàn, hoặc đề nghị người gác chắn kéo chậm rào chắn để xe đi qua.

Theo khoản 1, điều 24, luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, khi có hiệu lệnh của nhân viên gác chắn, đèn đỏ sáng nhấp nháy, chuông kêu, chắn đường bộ đang dịch chuyển hoặc đã đóng, người tham gia giao thông phải dừng về bên phải đường của mình, trước vạch dừng xe.

Điều này đồng nghĩa tài xế không được chờ đến lúc chắn đóng hẳn hoặc nhìn thấy tàu mới dừng. Chỉ cần xuất hiện một trong những tín hiệu cảnh báo nêu trên, người điều khiển phương tiện phải chấp hành, không cố tranh thủ vượt qua đường ngang.

Vậy, câu hỏi được nhiều người đặt ra là "dừng ở đâu, cách bao nhiêu mét là phù hợp?". Theo điểm a, khoản 3, điều 21, Thông tư 34/2025/TT-BXD, vạch dừng xe tại đường ngang phải cách tối thiểu 5 mét tính từ ray gần nhất. Đây là yêu cầu về vị trí bố trí vạch dừng, còn người lái có trách nhiệm dừng trước vạch.

Trường hợp không nhìn thấy vạch dừng xe hoặc vạch bị mờ, tài xế cần chủ động dừng trước rào chắn ở vị trí an toàn, không tiến sát đường ray.

Ngoài nguy cơ xảy ra tai nạn nghiêm trọng, hành vi cố vượt rào chắn khi đang dịch chuyển còn có thể bị xử phạt nặng. Theo khoản 9, điều 13, Nghị định 81/2026/NĐ-CP, người điều khiển ô tô vi phạm bị phạt 18 - 20 triệu đồng; đồng thời bị tước quyền sử dụng Giấy phép lái xe từ 1 - 3 tháng.

Như vậy, đáp án đúng của câu 596 là phương án thứ hai - dừng trước rào chắn một khoảng cách an toàn. Khi đến đường ngang, tài xế cần giảm tốc, quan sát tín hiệu và dừng đúng vị trí, tuyệt đối không tăng tốc vượt chắn chỉ vì chưa nhìn thấy tàu.

Khi đến điểm giao cắt giữa đường bộ và đường sắt, nhiều tài xế có tâm lý chủ quan tăng tốc vượt qua khi thấy rào chắn mới bắt đầu dịch chuyển. Hành vi này tiềm ẩn rủi ro tai nạn thảm khốc và vi phạm trực tiếp các quy chuẩn an toàn giao thông hiện hành. Căn cứ khoản 1 Điều 24 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, người điều khiển phương tiện phải lập tức dừng xe về bên phải đường, trước vạch dừng ngay khi có tín hiệu đèn đỏ, chuông reo, hiệu lệnh gác chắn hoặc khi rào chắn bắt đầu chuyển động. Theo điểm a khoản 3 Điều 21 Thông tư 34/2025/TT-BXD, vạch dừng xe tại đường ngang được thiết kế cách ray gần nhất tối thiểu 5 mét. Trường hợp vạch sơn mờ hoặc không có vạch, tài xế bắt buộc phải chủ động dừng trước rào chắn ở cự ly an toàn, tuyệt đối không tiến sát khổ giới hạn đường ray. Chế tài đối với hành vi cố tình vượt rào chắn đang dịch chuyển được quy định rất nghiêm khắc nhằm răn đe vi phạm. Theo khoản 9 Điều 13 Nghị định 81/2026/NĐ-CP, tài xế điều khiển ô tô vi phạm sẽ bị xử phạt từ 18 đến 20 triệu đồng, đồng thời bị tước quyền sử dụng Giấy phép lái xe từ 1 đến 3 tháng. Việc chấp hành dừng xe đúng khoảng cách kỹ thuật là nguyên tắc bắt buộc để bảo vệ an toàn tính mạng và tránh các mức phạt nặng.