Với camera của điện thoại, nữ giảng viên đi tìm vẻ đẹp của Thiên Di

Chiều 10-10, tại Noirfoto Gallery (TP.HCM), triển lãm nhiếp ảnh "Thiên Di" của tác giả Cas chính thức ra mắt công chúng. Ba mươi bức ảnh đen trắng, khiêm nhường về kích thước, lặng lẽ trong cách thể hiện, dẫn người xem vào một thế giới nơi thời gian dường như được phép trôi chậm hơn.

Cas là nghệ danh của Thạc sĩ Nguyễn Lâm Trâm Anh, Giảng viên Khoa Luật - Trường Đại học Sài Gòn. Ở giảng đường, chị làm việc với những điều khoản cần chính xác đến từng câu chữ. Rời bục giảng, chị thuộc về những chuyến đi không định trước, nơi một vệt nắng trên bức tường vôi cũng đủ níu bước chân.

Trâm Anh Cas không khởi đầu với máy ảnh chuyên nghiệp. Chiếc điện thoại là thứ gần nhất, nhanh nhất để giữ lại những rung động thoáng qua, thứ mà nếu chần chừ chuẩn bị, có khi đã tan mất. 

Cas chịu ảnh hưởng sâu đậm từ Fan Ho, bậc thầy nhiếp ảnh với quan niệm chụp bằng bản năng: để đời sống tự cất tiếng, và để trực giác quyết định khoảnh khắc nào được ở lại.

Gác lại sự e dè về thiết bị, chị gửi những bức ảnh chụp bằng điện thoại đến Noirfotocontest 2025 với chủ đề "Nắng" và nhận giải "Tác giả Triển vọng". "Thiên Di" là kết quả của một năm Noirfoto Gallery đồng hành cùng chị sau giải thưởng ấy.

Theo Cas, tên triển lãm gợi đến lẽ vô thường trong triết lý phương Đông: vạn vật sinh rồi diệt, đổi thay không ngừng. 

Nhưng ảnh của Cas không vương nỗi buồn tiếc nuối. Ở đó, sự hữu hạn hiện lên như một lời mời gọi dịu dàng: hãy chậm lại mà nhìn.

Bóng đổ là nhân vật trở đi trở lại trong ảnh của chị. Một vệt nắng vắt ngang khung cửa gỗ, một mảng tối nằm yên trên bậc thềm. 

Cas không săn tìm chúng, chỉ đón nhận như một cái duyên tình cờ. Khi nguồn sáng dịch chuyển, chiếc bóng cũng đổi dáng hình - mong manh, nhưng vẹn toàn trong chính khoảnh khắc nó tồn tại.

Con người vắng mặt, hoặc gần như thế. Họ chỉ để lại dấu vết: chiếc áo sơ mi phơi hờ, bộ bàn ghế cũ, chiếc xe đạp dựng nghiêng bên hiên. Chính sự vắng mặt ấy lại khiến hơi ấm của đời sống đọng lại rõ hơn, như thể ai đó vừa rời đi và kỷ niệm vẫn còn nán lại.

Từ khoảng ba nghìn bức ảnh, 30 tác phẩm được tuyển chọn. Cách trưng bày cũng chứa đựng dụng ý: ảnh in khổ nhỏ, đặt giữa khoảng giấy trắng rộng, gợi nhắc màn hình điện thoại. Mỗi tác phẩm mang chữ ký tay, tựa một trang nhật ký khép lại một chặng đường.

Lời nhắn của "Thiên Di" giản dị: thời gian vẫn trôi, điều duy nhất ta có thể làm là hiện diện trọn vẹn trong từng khoảnh khắc. Và chính vì hữu hạn, mỗi phút giây hiện tại mới trở nên vô giá.

Triển lãm "Thiên Di" diễn ra từ ngày 10-10 tại Noirfoto Gallery (131 Dương Văn An, phường Bình Trưng, TP.HCM), mở cửa từ 12-10 đến 1-11, khung giờ 10h - 18h, từ thứ Hai đến thứ Bảy.

Tuổi Trẻ giới thiệu một số tác phẩm trong triển lãm "Thiên Di" của Cas.

Các người mẫu che mặt bằng mặt nạ, mang găng tay và đứng bất động như những bức tượng trong triển lãm AETHER của nhà thiết kế Cường Đàm, tại Bảo tàng Mỹ thuật TP.HCM.