Bỏ qua điều hướng
•

Vụ 50 ha ruộng bị đá sỏi 'đóng băng': Quy hoạch mỏ khoáng sản để đấu giá

Vụ 50 ha ruộng bị đá sỏi 'đóng băng': Quy hoạch mỏ khoáng sản để đấu giá
Nguồn ảnh: Thanh Niên

Sở Công thương tỉnh Lào Cai đã thông tin về hướng xử lý hàng triệu mét khối đá sỏi đang vùi lấp, 'đóng băng' khoảng 50 ha ruộng tại thung lũng Nà Lặc suốt 2 năm qua.

Dự kiến đấu giá mỏ đá sỏi vào tháng 12

Liên quan vụ việc khoảng 50 ha ruộng tại thung lũng Nà Lặc (xã Trịnh Trường) bị đá sỏi vùi lấp suốt 2 năm qua, trao đổi với Thanh Niên, Sở Công thương tỉnh Lào Cai cho biết, sở này đang gấp rút tổng hợp ý kiến tham gia của các sở, ngành và UBND xã Trịnh Tường.

Vụ 50 ha ruộng bị đá sỏi 'đóng băng': Quy hoạch mỏ khoáng sản để đấu giá- Ảnh 1.

Đá sỏi vùi lấp cánh đồng trong thung lũng do ảnh hưởng của hoàn lưu bão số 3 (bão Yagi) diễn ra hồi tháng 10.2024

ẢNH: BÁO LÀO CAI

Sau đó, Sở Công thương sẽ trình Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai xem xét, phê duyệt kế hoạch đấu giá quyền khai thác khoáng sản đối với mỏ này và dự kiến tổ chức đấu giá trong tháng 12.

Theo Sở Công thương tỉnh Lào Cai, việc thực hiện đấu giá quyền khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng sẽ giúp khắc phục thiệt hại đối với đất canh tác của nhân dân và khôi phục lại đất phục vụ sản xuất, đảm bảo ổn định đời sống.

Đồng thời, tránh lãng phí, thất thoát tài nguyên khoáng sản; tăng thu cho ngân sách nhà nước; góp phần cung cấp vật liệu xây dựng đáp ứng nhu cầu đầu tư xây dựng trên địa bàn tỉnh…

Đáng chú ý, theo Sở Công thương tỉnh Lào Cai, ở thời điểm khoảng 50 ha ruộng lúa tại thung lũng Nà Lặc bị đá sỏi vùi lấp do ảnh hưởng của hoàn lưu bão số 3 diễn ra hồi tháng 10.2024, UBND tỉnh và các sở, ngành liên quan đã khẩn trương chỉ đạo tìm phương án khắc phục.

Qua đối chiếu với các quy định của luật Khoáng sản năm 2010 và các văn bản dưới luật thì việc thu hồi, sử dụng các loại khoáng sản phát sinh đối với trường hợp nêu trên chưa được quy định và hướng dẫn cụ thể.

Để giải quyết vấn đề mới phát sinh trong thực tiễn, UBND tỉnh sau đó đã đề nghị Bộ TN-MT cũ (nay là Bộ NN-MT) hướng dẫn việc thu hồi, sử dụng khoáng sản phát sinh trong quá trình cải tạo các diện tích đất ruộng lúa, hoa màu bị vùi lấp ở thung lũng Nà Lặc.

Tuy nhiên, tại văn bản ban hành ngày 19.2.2025, Bộ TN-MT (cũ) cho biết pháp luật về khoáng sản hiện hành không có quy định về việc thu hồi, sử dụng khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường phát sinh sau bão lũ. Do đó, Bộ TN-MT (cũ) đề nghị UBND tỉnh Lào Cai chủ động thực hiện trách nhiệm bảo vệ khoáng sản chưa khai thác theo quy định tại điều 18 của luật Khoáng sản.

Vụ 50 ha ruộng bị đá sỏi 'đóng băng': Quy hoạch mỏ khoáng sản để đấu giá- Ảnh 2.

Lào Cai sẽ tiến hành đấu giá lượng đá sỏi vùi lấp cánh đồng rộng 50 ha ở thung lũng Nà Lặc

ẢNH: BÁO LÀO CAI

Hơn 2 triệu m3 đất đá sỏi vùi lấp 50 ha ruộng đồng

Cũng theo Sở Công thương tỉnh Lào Cai, sau khi Bộ TN-MT (cũ) cho ý kiến, đến ngày 1.7.2025 thì luật Địa chất và Khoáng sản số 54 có hiệu lực. Tuy nhiên, luật này cũng không quy định việc thu hồi, sử dụng các loại khoáng sản phát sinh đối với trường hợp nêu trên.

Do đó, để đảm bảo việc thực hiện khai thác đối với khoáng sản đá, cát, sỏi bãi bồi xã Trịnh Tường theo đúng quy định của luật, ngay sau đó, Sở NN-MT đã tham mưu UBND tỉnh Lào Cai đưa diện tích bãi bồi này vào phương án quản lý địa chất, khoáng sản trong Điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Lào Cai giai đoạn 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 và đã được phê duyệt hồi tháng 2 vừa qua.

Trên cơ sở quy hoạch đã được phê duyệt, Sở NN-MT đã xin ý kiến các sở, ngành liên quan về việc đưa khu vực có đá, cát, sỏi vùi lấp ruộng tại thung lũng Nà Lặc vào kế hoạch đấu giá quyền khai thác khoáng sản.

Sở Công thương tỉnh Lào Cai cho biết thêm, cơ quan chức năng ước tính trữ lượng bãi bồi đất, đá, sỏi ở thung lũng Nà Lặc khoảng hơn 2 triệu m3. Tuy nhiên, do một số vị trí bị trùng với quy hoạch nên phần diện tích và trữ lượng trùng này sẽ được loại bỏ khỏi phạm vi đưa vào đấu giá.

Như Thanh Niên đã đưa tin, tháng 10.2024, sau trận mưa lũ do hoàn lưu bão số 3 gây ra, cánh đồng lớn rộng khoảng 50 ha trong thung lũng Nà Lặc bị san phẳng và phủ lên một lớp đá sỏi dày hàng mét.

Sau khi nhận được hỗ trợ từ chính quyền sở tại, nhiều hộ dân đề nghị cơ quan chức năng sớm có phương án hỗ trợ xử lý khối lượng đá này để mọi người sớm ổn định cuộc sống.

Tuy nhiên, sau 2 năm trôi qua, cánh đồng canh tác ở thung lũng Nà Lặc vẫn là "cánh đồng đá", gây khó khăn cho phát triển nông nghiệp.

Sở Công thương tỉnh Lào Cai đang hoàn tất việc lấy ý kiến các đơn vị liên quan để trình Chủ tịch UBND tỉnh phê duyệt kế hoạch đấu giá quyền khai thác khoáng sản tại thung lũng Nà Lặc, xã Trịnh Tường. Phiên đấu giá dự kiến diễn ra trong tháng 12 nhằm giải phóng hơn 2 triệu m3 đất đá sỏi đang vùi lấp khoảng 50 ha ruộng đồng suốt 2 năm qua. Khối lượng vật liệu bồi lắng này xuất hiện sau trận hoàn lưu bão số 3 hồi tháng 10.2024, khiến toàn bộ diện tích đất canh tác của người dân địa phương bị tê liệt hoàn toàn. Trước đó, tiến độ khắc phục hiện trường gặp vướng mắc lớn do cả Luật Khoáng sản 2010 lẫn Luật Địa chất và Khoáng sản số 54 đều chưa có quy định cụ thể về việc thu hồi khoáng sản phát sinh sau thiên tai. Văn bản hướng dẫn ngày 19.2.2025 từ Bộ Tài nguyên và Môi trường cũ cũng chỉ đề nghị địa phương thực hiện trách nhiệm bảo vệ tài nguyên chưa khai thác. Nhằm gỡ nút thắt pháp lý, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã tham mưu đưa khu vực bãi bồi này vào Điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Lào Cai giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 và đã được phê duyệt. Phương án tổ chức đấu giá quyền khai thác làm vật liệu xây dựng thông thường được đánh giá là bước đi then chốt giúp khôi phục lại mặt bằng sản xuất nông nghiệp cho người dân. Giải pháp này vừa ngăn ngừa nguy cơ thất thoát tài nguyên, vừa bổ sung nguồn thu cho ngân sách địa phương trong bối cảnh nhu cầu vật liệu xây dựng trên địa bàn tỉnh đang tăng cao. Việc biến lượng sỏi đá vùi lấp thành nguồn lực kinh tế hợp pháp kỳ vọng sẽ nhanh chóng đưa vùng đất canh tác Nà Lặc trở lại nhịp sống ổn định.
amung