
Bị cáo Bùi Thế Hùng - cựu Viện trưởng Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa (đeo kính) tại phiên tòa - Ảnh: A LỘC
Chiều 18-9, TAND TP Đồng Nai tuyên án đối với 42 bị cáo trong vụ sai phạm xảy ra tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa và Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Tây Nguyên.
Hai cựu viện trưởng bị tuyên mức án cao hơn mức đề nghị
Hội đồng xét xử tuyên phạt bị cáo Bùi Thế Hùng (65 tuổi), cựu Viện trưởng Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa (giai đoạn 2016 đến tháng 4-2022), 17 năm tù về tội nhận hối lộ, 1 năm 6 tháng tù về tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ và 1 năm tù về tội môi giới hối lộ. Tổng hợp hình phạt là 19 năm 6 tháng tù.
Cựu Viện trưởng Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa bị đề nghị đến 17 năm 9 tháng tù
Cựu lãnh đạo Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa giám định từ không có bệnh thành ‘mất khả năng nhận thức’
Bị cáo Lê Văn Hùng (55 tuổi), cựu Viện trưởng Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa (giai đoạn tháng 5-2022 đến tháng 6-2024), bị tuyên phạt 18 năm tù về tội nhận hối lộ.
Như vậy, hai cựu viện trưởng đều nhận mức án cao hơn so với đề nghị của viện kiểm sát.
Trước đó, viện kiểm sát đề nghị tuyên bị cáo Bùi Thế Hùng tổng mức án từ 16 năm 6 tháng đến 17 năm 9 tháng tù về 3 tội danh. Còn bị cáo Lê Văn Hùng bị đề nghị mức án từ 15 năm 6 tháng đến 16 năm tù về tội nhận hối lộ.
Một số bị cáo khác cũng bị tuyên án cao hơn đề nghị của viện kiểm sát, còn phần lớn nhận mức án trong khung đề nghị.
Trong đó, bị cáo Trần Văn Thành (61 tuổi), cựu Giám đốc Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Tây Nguyên, bị tuyên 4 năm tù về tội nhận hối lộ.

Các bị cáo trong vụ sai phạm xảy ra tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa và Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Tây Nguyên hầu tòa - Ảnh: A LỘC
Kết luận giám định sai có thể dẫn đến bỏ lọt tội phạm, gây oan sai
Hội đồng xét xử nhận định các bị cáo có đầy đủ năng lực hành vi dân sự, biết việc nhận hối lộ, đưa hối lộ, môi giới hối lộ, lợi dụng chức vụ để ban hành kết luận giám định sai sự thật bị pháp luật nghiêm cấm. Tuy nhiên vì động cơ cá nhân, vụ lợi, các bị cáo vẫn bất chấp pháp luật thực hiện hành vi phạm tội.
Theo hội đồng xét xử, kết luận giám định pháp y tâm thần là kết luận chuyên môn về y học, là một trong những căn cứ để xác định tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự; xem xét người thực hiện hành vi vi phạm có phải chịu trách nhiệm hình sự hay không; xác định một người có bị điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án, bắt buộc điều trị bệnh hay không.
Do đó, kết luận giám định sai có thể dẫn đến bỏ lọt tội phạm, bỏ lọt người phạm tội hoặc gây oan sai trong quá trình tố tụng. Các bị cáo đã lợi dụng chính sách nhân đạo của pháp luật, cố ý làm sai lệch hồ sơ giám định để ban hành kết luận theo hướng có lợi nhất cho người được trưng cầu giám định nhằm đạt mục đích cá nhân.

Nhiều bị cáo bị hội đồng xét xử tuyên án cao hơn so với mức đề nghị của viện kiểm sát - Ảnh: A LỘC
Hành vi nhận hối lộ, lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ là đặc biệt nghiêm trọng, xâm phạm hoạt động đúng đắn, công khai, minh bạch của hội đồng giám định pháp y, làm mất uy tín, niềm tin của người dân vào hoạt động giám định pháp y nói riêng và ngành y tế nói chung.
Việc cố ý ban hành kết luận giám định không đúng tình trạng bệnh của người được trưng cầu giám định còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động điều tra, truy tố, xét xử của các cơ quan tiến hành tố tụng.
Hội đồng xét xử nhận định đây là vụ án đồng phạm giản đơn. Mặc dù các bị cáo nhiều lần thực hiện hành vi nhận hối lộ, môi giới hối lộ và lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ nhưng không bàn bạc, cấu kết chặt chẽ, phân công nhiệm vụ cụ thể mà chỉ tiếp nhận ý chí của nhau để cùng thực hiện hành vi phạm tội.
Trong đó, ba người đứng đầu đơn vị và là chủ tịch hội đồng giám định hoặc trực tiếp nhận tiền để ký ban hành kết luận giám định gồm Bùi Thế Hùng, Lê Văn Hùng và Trần Văn Thành, có trách nhiệm, vai trò cao hơn các bị cáo khác. Vì vậy, cần áp dụng mức án nghiêm để răn đe, giáo dục và phòng ngừa chung.
Theo cáo trạng, từ tháng 1-2016 đến tháng 6-2024, các bị cáo trong vụ án đã thực hiện nhiều hành vi đưa, nhận, môi giới hối lộ và lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ.
Sai phạm của các bị cáo dẫn đến việc ban hành 26 kết luận giám định pháp y tâm thần sai sự thật, lập 3 hồ sơ bệnh án sai sự thật và chuyển khoa điều trị đối với một trường hợp bắt buộc chữa bệnh không đúng quy định.
Trong đó, bị cáo Bùi Thế Hùng bị cáo buộc tham gia 18 hội đồng giám định pháp y tâm thần, nhận hối lộ hơn 1,2 tỉ đồng và hưởng lợi 270 triệu đồng.
Bùi Thế Hùng còn bị cáo buộc môi giới hối lộ 250 triệu đồng.
Thượng tướng Lương Tam Quang yêu cầu Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội khẩn trương mở rộng điều tra vụ án tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa, củng cố tài liệu, chứng cứ đề nghị truy tố trước pháp luật.