Văn phòng Trung ương Đảng ngày 18/9 thông báo ý kiến của Ban Bí thư thành lập Đoàn giám sát chuyên đề thực hiện Nghị quyết 71, do ông Trịnh Văn Quyết, Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương, làm Trưởng đoàn.
Đoàn giám sát sẽ tập trung đánh giá toàn diện công tác giáo dục phổ thông, nội dung sách giáo khoa, công tác quản lý, tổ chức, bộ máy, cán bộ, giáo viên của các trường phổ thông; việc đầu tư xây dựng các trường phổ thông nói chung và các trường phổ thông nội trú liên cấp tiểu học và trung học cơ sở tại các xã biên giới nói riêng; một số nội dung khác có liên quan.
Ban Tuyên giáo Trung ương được giao chủ trì, phối hợp với Ủy ban Kiểm tra Trung ương và cơ quan liên quan tham mưu, triển khai theo quy định; hoàn thành giám sát trước 15/12.
Phụ huynh, học sinh chen chân mua sách giáo khoa tại Nhà sách và Thiết bị Trường học Nguyễn Tri Phương, TP HCM, chiều 19/8/2026. Ảnh: Thanh Tùng
Năm học 2026-2027 ghi nhận tình trạng khan hiếm sách giáo khoa chưa từng có. Ở nhiều tỉnh, thành như Huế, Đà Nẵng, Đăk Lăk, Gia Lai, An Giang, đặc biệt tại TP HCM, phụ huynh phải đôn đáo, xếp hàng, "săn" từng cuốn sách, từ trước đến sau khai giảng.
Ngày 16/9, Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo giải quyết ngay, có thời hạn cụ thể, xử lý triệt để, dứt điểm trong thời gian ngắn nhất tình trạng thiếu sách giáo khoa.
Một ngày trước đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết sau khi Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam cung ứng đến các địa phương gần 237 triệu bản sách, cả nước còn thiếu khoảng 4 triệu cuốn sách giáo khoa.
Bộ chỉ đạo nhà xuất bản bổ sung ngay số còn thiếu, ưu tiên những học sinh chưa có sách hoặc thiếu nhiều đầu sách nhất, đặc biệt ở khu vực biên giới, vùng sâu, vùng khó khăn và nhóm thuộc diện được hỗ trợ, cấp hoặc cho mượn sách.
Nguyên nhân thiếu sách được Bộ xác định do lần đầu tiên sau nhiều năm cả nước sử dụng chung một bộ sách; một số địa phương thực hiện chính sách hỗ trợ; việc sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức lại mạng lưới trường, lớp...
Bộ Giáo dục và Đào tạo nhận trách nhiệm trong việc dự báo, tổng hợp và phân tích nhu cầu chưa theo kịp thực tế; chưa đánh giá đầy đủ năng lực tổ chức sản xuất, quản trị và mạng lưới cung ứng của nhà xuất bản; giải pháp khắc phục chưa đủ nhanh và linh hoạt. Khâu đăng ký, dự báo và phối hợp ở một số địa phương chưa chủ động, kịp thời.
Bộ xác định trách nhiệm để xảy ra tình trạng thiếu sách giáo khoa cục bộ thuộc về Bộ, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam và các địa phương. Đây là tồn tại, hạn chế cần nghiêm túc nhìn nhận, khắc phục, không để lặp lại trong những năm học tiếp theo.
Nghị quyết 71 được Bộ Chính trị ban hành ngày 22/8/2025 nêu chủ trương ngành giáo dục phải phát triển đồng bộ từ mầm non, phổ thông đến đại học; bảo đảm cơ sở vật chất, trường lớp, đội ngũ; chấn chỉnh hạn chế, tiêu cực; đồng thời có chính sách ưu đãi đặc thù cho giáo viên. Mục tiêu tới năm 2030 là hoàn thành phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ 3-5 tuổi, giáo dục bắt buộc hết THCS, đưa ít nhất một trường đại học của Việt Nam lọt nhóm 100 đại học hàng đầu thế giới ở một số lĩnh vực.
Nghị quyết 71 cũng đặt yêu cầu rà soát chương trình phổ thông, tiến tới bảo đảm có một bộ sách giáo khoa thống nhất toàn quốc, phấn đấu tới năm 2030 cung cấp miễn phí sách cho tất cả học sinh.
Vũ Tuân