Thuộc diện phải di dời toàn bộ nhà để nhường đất cho dự án giải phóng mặt bằng xây dựng khu tái định cư phục vụ dự án đường sắt Lào Cai-Hà Nội-Hải Phòng, bà Lý Thị Lan, thôn An Quang cùng gia đình con trai được bố trí hai lô đất, mỗi lô rộng 120 m² tại khu tái định cư số 1. Ngay sau khi nhận bàn giao mặt bằng, gia đình bà đã nhanh chóng xây dựng ngôi nhà mới khang trang, rộng rãi hơn nơi ở cũ.
Theo bà Lan, khu tái định cư nằm gần trung tâm, có hệ thống điện, đường giao thông và các công trình trường học, trạm y tế được đầu tư đồng bộ, tạo thuận lợi cho việc sinh hoạt, đi lại của người dân. “Tôi rất phấn khởi khi chuyển về nơi ở mới. Con trai tôi cũng được bố trí đất ở có thu tiền sử dụng đất ngay bên cạnh cho nên các thành viên trong gia đình có thể thuận tiện chăm sóc nhau. Nhiều hộ cùng thôn cũng chuyển về đây sinh sống, gia đình tôi càng thêm yên tâm”, bà Lý Thị Lan chia sẻ.
Theo thống kê của Ủy ban nhân dân xã Bát Xát, khu tái định cư số 1 hiện đã giao 168 lô đất cho người dân, phục vụ giải phóng mặt bằng các dự án liên quan đường sắt Lào Cai-Hà Nội-Hải Phòng và nâng cấp tuyến đường Kim Thành-Ngòi Phát. Những ngôi nhà đã và đang được xây dựng, hoàn thiện mang đến diện mạo mới cho khu dân cư, cùng niềm phấn khởi và kỳ vọng về cuộc sống ổn định, phát triển của người dân.
Chứng kiến sự thay đổi của khu dân cư qua từng ngày, đồng thời cũng là một trong những hộ gia đình đầu tiên chuyển về đây, ông Chu Hùng Anh, Trưởng thôn An Quang cho biết: “Khi được chính quyền thông tin về việc di dời để nhường đất thực hiện các dự án, đa số bà con đều đồng thuận vì sự phát triển chung của địa phương và của tỉnh. Đến nơi ở mới, các hộ dân được tạo điều kiện thuận lợi để xây dựng nhà; hạ tầng giao thông ở đây cũng thuận tiện cho việc đi lại, giao thương. Tôi mong các công trình, dự án sớm hoàn thành và đưa vào hoạt động, từ đó tạo thêm việc làm, tăng thu nhập cho người dân”.
Năm 2026, xã Bát Xát triển khai công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng cho gần 30 công trình, dự án, liên quan hơn 1.800 hộ gia đình, cá nhân và 50 tổ chức. Khối lượng giải phóng mặt bằng lớn tập trung ở các dự án trọng điểm như xây dựng cầu biên giới qua sông Hồng và hạ tầng kết nối; nâng cấp Tỉnh lộ 156; đường dọc sông Hồng kết nối Bản Vược-Y Tý.
Bên cạnh đó, địa phương đang thực hiện giải phóng mặt bằng phục vụ các dự án công nghiệp, logistics và hạ tầng cửa khẩu, trong đó có Khu công nghiệp Bản Qua với quy mô 76,39 ha, tổng vốn đầu tư hơn 1.360 tỷ đồng và Cảng cạn Kim Thành có diện tích 50 ha, tổng vốn đầu tư hơn 1.388 tỷ đồng.
Khối lượng dự án triển khai lớn kéo theo yêu cầu cấp thiết về việc bố trí quỹ đất ở, bảo đảm điều kiện sinh sống và ổn định lâu dài cho người dân thuộc diện di dời. Để đáp ứng yêu cầu này, Ủy ban nhân dân xã Bát Xát đã tập trung nguồn lực đầu tư, đẩy nhanh tiến độ hoàn thiện hạ tầng các khu tái định cư để người dân yên tâm chuyển đến nơi ở mới.
Cùng với đó, địa phương bố trí lực lượng, phương tiện hỗ trợ các hộ di chuyển nhà cửa, tài sản và tháo gỡ khó khăn trong quá trình bàn giao mặt bằng, giúp người dân vơi bớt lo lắng, sớm ổn định cuộc sống và tạo sự đồng thuận trong quá trình triển khai các dự án trên địa bàn.
Theo đồng chí Nguyễn Mạnh Hùng, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Bát Xát, ngay sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp từ ngày 1/7/2025, địa phương đã chủ động rà soát quỹ đất, xây dựng phương án tái định cư, chuẩn bị điều kiện phục vụ công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng.
Đến nay, xã đã chuẩn bị gần 1.500 lô đất tái định cư, trong đó ba khu tái định cư số 1, 2 và 3 có hơn 1.200 lô đều đã được đầu tư và hoàn thiện hạ tầng. Ủy ban nhân dân xã cũng đề xuất mở rộng khu tái định cư tại khu vực Bản Vược cũ, bổ sung khoảng 200 lô đất, bảo đảm đáp ứng nhu cầu bố trí nơi ở mới cho người dân.
Cùng với việc chuẩn bị quỹ đất, xã Bát Xát cũng chú trọng đối thoại, lắng nghe và giải quyết kịp thời những ý kiến, kiến nghị của người dân; phát huy vai trò của đội ngũ cán bộ thôn, bản để vận động, khuyến khích người dân đồng hành cùng chính quyền tháo gỡ khó khăn trong công tác giải phóng mặt bằng.
“Thông qua những buổi gặp gỡ, trao đổi trực tiếp, chúng tôi từng bước giải đáp những băn khoăn, vướng mắc của người dân, đồng thời tuyên truyền, giải thích để bà con hiểu rõ ý nghĩa, vai trò của các dự án đối với định hướng phát triển lâu dài của địa phương. Đây cũng là cơ sở để củng cố sự đồng thuận, huy động sự chung sức của Nhân dân trong quá trình triển khai các dự án”, đồng chí Nguyễn Mạnh Hùng cho biết.
Cùng với đó, Đảng ủy xã đã ban hành nghị quyết về công tác giải phóng mặt bằng giai đoạn 2026-2030, tạo cơ sở để chính quyền tập trung lãnh đạo, triển khai đồng bộ các giải pháp, bảo đảm tiến độ các dự án; tạo động lực khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế và thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số trong thời gian tới.
Bài và ảnh: CÔNG HẢI