Qua đó, các sản phẩm du lịch độc đáo từng bước được xây dựng, góp phần gia tăng sức hút đối với khách du lịch trong nước và nước ngoài.
Sau thời gian tích cực xây dựng các sản phẩm du lịch, đến nay làng nghề giấy bản xóm Dìa Trên, xã Quảng Uyên (tỉnh Cao Bằng) đã trở thành điểm đến khá quen thuộc với du khách trong nước và nước ngoài. Tại đây, du khách được chứng kiến các nghệ nhân trong trang phục vải chàm truyền thống của người Nùng An trình diễn làm giấy bản; được trải nghiệm tự tay làm giấy.
Du khách Ngọc Anh, đến từ Thủ đô Hà Nội chia sẻ: “Được tự tay làm ra những tờ giấy bản là trải nghiệm thú vị, khó quên trong chuyến đi đến Cao Bằng. Qua đây giúp tôi thêm hiểu về kỹ thuật làm nghề truyền thống của đồng bào các dân tộc tỉnh Cao Bằng”.
Nhờ phát triển làng nghề du lịch cộng đồng, nhiều gia đình trong xóm Dìa Trên, xã Quảng Uyên đã giữ được nghề, gắn bó lâu dài với nghề truyền thống, đồng thời từng bước cải thiện, nâng cao thu nhập.
Nghệ nhân làm giấy bản Nông Thị Kính chia sẻ, mỗi tháng, gia đình đón từ 30 đến 50 lượt khách, đoàn khách đến tham quan, trải nghiệm làm giấy bản và mua đồ lưu niệm làm từ giấy bản. Việc tham gia phát triển du lịch cộng đồng, trở thành điểm đến tham quan, trải nghiệm trong làng du lịch cộng đồng đã mang lại thu nhập khoảng 100 triệu đồng/năm cho gia đình.
Đánh giá về hiệu quả bảo tồn, phát huy giá trị bản sắc văn hóa của đồng bào các dân tộc trong phát triển du lịch, đồng chí Nông Thị Tuyến, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Cao Bằng cho biết, các giá trị văn hóa truyền thống của địa phương đã từng bước được khai thác và phát huy gắn với phát triển du lịch, dịch vụ và các ngành kinh tế có liên quan, góp phần tạo sinh kế, nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống cho người dân, đặc biệt tại các địa bàn có tiềm năng phát triển du lịch văn hóa và du lịch cộng đồng.
Nhiều cộng đồng dân cư đã tham gia trực tiếp vào các hoạt động du lịch như cung cấp dịch vụ lưu trú, ẩm thực, hướng dẫn trải nghiệm văn hóa, biểu diễn văn nghệ dân gian, giới thiệu sản phẩm thủ công truyền thống và các sản phẩm đặc sản địa phương. Một số nghề truyền thống như dệt thổ cẩm, làm giấy bản, nghề rèn, làm hương, đan lát, chế tác nhạc cụ dân tộc... được duy trì và từng bước tạo thêm nguồn thu nhập cho người dân.
Theo báo cáo của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Cao Bằng, từ năm 2023 đến nay, Sở đã phối hợp tổ chức nhiều hội thảo khoa học về thực trạng, giải pháp bảo tồn, phát huy giá trị bản sắc văn hóa trong phát triển du lịch. Tại các hội thảo như “Thực trạng biến đổi và giải pháp phát huy các giá trị văn hóa người Lô Lô Đen tỉnh Cao Bằng”, “Thực trạng bảo tồn và phát triển nghề thủ công truyền thống gắn với du lịch vùng Công viên địa chất Non nước Cao Bằng”..., các chuyên gia, nhà khoa học đã đề xuất nhiều giải pháp giá trị nhằm bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc.
Nhiều lớp truyền dạy kỹ năng nghề truyền thống như nghề dệt vải truyền thống dân tộc Lô Lô, kỹ thuật in hoa văn sáp ong của đồng bào Dao Tiền, nghề nhuộm chàm, nghề đan lát của dân tộc Tày... được tổ chức. Sở đã xây dựng và ra mắt 28 câu lạc bộ hát Then, đàn Tính, hát dân ca, dân vũ tại các xóm, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh, qua đó hình thành các đội văn nghệ quần chúng trình diễn các làn điệu dân ca phục vụ du khách.
Đồng chí Trần Văn Phú, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Đàm Thủy chia sẻ, hiện nay trên địa bàn xã có 5 đội văn nghệ quần chúng sẵn sàng tham gia trình diễn các làn điệu dân ca, hát Then, đàn Tính phục vụ du khách.
Hằng năm, xã tổ chức các lớp dạy hát Then, đàn Tính, các làn điệu dân ca cho thế hệ trẻ, hạt nhân văn nghệ tại các xóm, phát triển phong trào văn nghệ quần chúng, tạo nguồn diễn viên quần chúng biểu diễn văn nghệ phục vụ du khách.
Thông qua việc bảo tồn giá trị bản sắc văn hóa các dân tộc, tỉnh Cao Bằng đang từng bước xây dựng các sản phẩm du lịch gắn với bản sắc văn hóa của đồng bào các dân tộc, tạo ra những sản phẩm du lịch độc đáo, riêng có nhằm thu hút du khách.
Bài và ảnh: MINH TUẤN