Bỏ qua điều hướng

Bộ GD-ĐT lý giải vì sao siết phương thức tuyển sinh

Bộ GD-ĐT lý giải vì sao siết phương thức tuyển sinh
Nguồn ảnh: Thanh Niên

Đồng thời với điều chỉnh lộ trình siết phương thức tuyển sinh, đại diện Bộ GD-ĐT lý giải vì sao sẽ quy định mỗi chương trình chỉ dùng 1 phương thức.

Điều chỉnh nội dung không kèm lời giải thích

Như Báo Thanh Niên đã đưa tin, chiều 17.9, Bộ GD-ĐT đã công bố trên website của Bộ dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung quy chế tuyển sinh trình độ đại học và cao đẳng ngành giáo dục mầm non với nhiều quy định mới nhằm kiểm soát chặt chẽ việc sử dụng các phương thức xét tuyển. 

Bộ GD-ĐT lý giải vì sao siết phương thức tuyển sinh- Ảnh 1.

Hai phiên bản dự thảo thông tư sửa đổi, bổ sung quy chế tuyển sinh trình độ đại học và cao đẳng ngành giáo dục mầm non của Bộ GD-ĐT công bố trong một buổi chiều

ẢNH: QUÝ HIÊN

Trước đó, lúc hơn 13 giờ chiều cùng ngày, thông qua các nhóm chuyên môn, đại diện Bộ GD-ĐT cũng gửi cho các trường đại học dự thảo kèm theo công văn 6324 đề nghị các trường khẩn trương góp ý cho dự thảo. Văn bản góp ý gửi về Bộ GD-ĐT trước ngày 23.9.

Theo dự thảo phiên bản đầu tiên Bộ GD-ĐT đưa lên website (và gửi cho các nhóm chuyên môn lúc hơn 13 giờ), mỗi cơ sở đào tạo được phép sử dụng tối đa 5 phương thức tuyển sinh. Đáng chú ý, đối với mỗi ngành hoặc chương trình đào tạo, các trường chỉ được sử dụng 1 phương thức tuyển sinh. Quy định này không bao gồm phương thức xét tuyển thẳng và xét tuyển đối tượng cử tuyển.

Nhưng chỉ mấy tiếng sau, trên website của Bộ GD-ĐT xuất hiện một phiên bảo dự thảo mới. Đồng thời,  cuối buổi chiều cùng ngày, trên một số nhóm chuyên môn, đại diện Bộ GD-ĐT đã thu hồi dự thảo phiên bản lúc hơn 13 giờ chiều nhưng không kèm theo lời giải thích nào. Tiếp đó, một phiên bản mới được gửi cho các trường với nội dung điều chỉnh lộ trình thực hiện quy định nói trên.

Theo phiên bản mà Bộ GD-ĐT cập nhật vào cuối giờ chiều 17.9,  Bộ GD-ĐT dự kiến sửa đổi, bổ sung khoản 1 điều 6 quy chế tuyển sinh như sau: Cơ sở đào tạo sử dụng tối đa 5 phương thức tuyển sinh và mỗi ngành đào tạo, chương trình đào tạo sử dụng 3 phương thức tuyển sinh áp dụng từ năm 2027 và 1 phương thức áp dụng từ năm 2028, không bao gồm phương thức xét tuyển thẳng, xét tuyển đối tượng cử tuyển".

Tuy nhiên, với nội dung sửa đổi trên, các kỳ thi riêng vẫn đối mặt với nguy cơ bị loại bỏ, chỉ là muộn hơn 1 năm. Đáng chú ý, kỳ thi riêng của Bộ Quốc phòng vừa mới triển khai năm 2026 là năm đầu tiên. 

Tránh việc thí sinh cùng một năng lực nhưng bị đối xử khác nhau

Trao đổi với Báo Thanh Niên, ông Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, Bộ GD-ĐT, cũng xác nhận, dự thảo chính thức Bộ GD-ĐT muốn lấy ý kiến quy định việc "siết" phương thức là theo lộ trình chứ không thực hiện ngay từ năm 2027.

Ông Thảo nói: "Ở cấp cơ sở đào tạo, dự thảo vẫn quy định sử dụng tối đa 5 phương thức. Đây là lộ trình để mỗi ngành lựa chọn cách đánh giá phù hợp nhất, không phải chủ trương bắt mọi trường, mọi ngành trên cả nước cùng sử dụng một kết quả duy nhất".

Cũng theo ông Thảo, trong khoảng thời gian từ năm 2022 đến năm 2026, chỉ 36,4% tổng số lượt chương trình đào tạo có căn cứ đối chiếu chính thức; điểm học bạ trong cùng mã ngành cao hơn điểm thi tốt nghiệp THPT khá xa; trên 2.000 chương trình đào tạo tuyển sinh có chênh lệch giữa các phương thức từ 3 điểm trở lên.

Khi các thang đo chưa thực sự tương đương, việc chia một ngành thành nhiều cửa xét tuyển có thể làm thí sinh cùng năng lực được đối xử khác nhau.

"Giảm phương thức là để mở rộng cơ hội bình đẳng, không phải giảm cơ hội tiếp cận. Mỗi phương thức phải bảo đảm mọi thí sinh đủ điều kiện đều có thể tham gia, công bố rõ tiêu chí và sử dụng một thang điểm chung. Cơ sở đào tạo có trách nhiệm lựa chọn phương thức phù hợp với yêu cầu đầu vào của chương trình; kết quả thi riêng, học bạ hoặc chứng chỉ vẫn có thể được sử dụng khi được cấu trúc minh bạch trong phương thức đã công bố", ông Thảo nói.

Xem đầy đủ dự thảo quy chế phiên bản được cập nhật cuối giờ chiều 17.9 của Bộ GD-ĐT ở đây


Bộ GD-ĐT đang lấy ý kiến dự thảo sửa đổi quy chế tuyển sinh đại học và cao đẳng ngành giáo dục mầm non, trong đó đề xuất kiểm soát chặt số lượng phương thức xét tuyển. Theo phiên bản cập nhật cuối chiều 17.9, mỗi cơ sở đào tạo được sử dụng tối đa 5 phương thức, còn mỗi ngành hoặc chương trình áp dụng tối đa 3 phương thức từ năm 2027 và giảm xuống 1 phương thức từ năm 2028, không tính xét tuyển thẳng và cử tuyển. Lộ trình này được điều chỉnh chỉ vài giờ sau khi phiên bản đầu tiên, quy định mỗi ngành hoặc chương trình chỉ dùng 1 phương thức, được gửi tới các trường kèm công văn 6324 và đăng trên website Bộ GD-ĐT. Bản ban đầu sau đó bị thu hồi mà không kèm giải thích, trong khi thời hạn để các trường gửi ý kiến về Bộ là trước ngày 23.9. Ông Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, xác nhận chủ trương siết phương thức sẽ được triển khai theo lộ trình, thay vì áp dụng ngay từ năm 2027. Theo ông, mục tiêu là để từng ngành lựa chọn cách đánh giá phù hợp nhất, không phải buộc mọi trường và mọi ngành trên cả nước cùng sử dụng một kết quả tuyển sinh duy nhất. Cách tiếp cận này nhằm hạn chế tình trạng thí sinh có năng lực tương đương nhưng được đánh giá khác nhau do các thang đo chưa bảo đảm khả năng đối chiếu. Dữ liệu giai đoạn 2022 đến 2026 cho thấy chỉ 36,4% tổng số lượt chương trình đào tạo có căn cứ đối chiếu chính thức, trong khi điểm học bạ ở cùng mã ngành cao hơn khá xa so với điểm thi tốt nghiệp THPT. Hơn 2.000 chương trình tuyển sinh ghi nhận mức chênh lệch từ 3 điểm trở lên giữa các phương thức, cho thấy yêu cầu chuẩn hóa là có cơ sở. Tuy nhiên, quy định một phương thức cho mỗi chương trình từ năm 2028 cũng đặt các kỳ thi riêng trước nguy cơ bị loại bỏ, trong đó có kỳ thi của Bộ Quốc phòng mới triển khai lần đầu vào năm 2026.