Ông Phó Đức Thắng, 68 tuổi, cùng vợ và nhiều người họ hàng sắp bị TAND Hà Nội xét xử ngày 26/10 trong vụ án lừa đảo tiền ảo "quy mô lớn nhất Việt Nam", điều hành bởi con trai ông - bị cáo Phó Đức Nam.
Vợ chồng ông Thắng đang bị VKSND Tối cao truy tố tội Rửa tiền, do giúp con trai đứng tên nhiều tài sản, ước tính hàng trăm tỷ đồng có được từ hàng loạt phi vụ lừa đảo.
Theo cáo buộc, trong ngày con bị bắt, vợ chồng ông Thắng ra ngân hàng rút 115 tỷ đồng, mua 314 cây vàng và nhiều USD, nhét đầy các balo, valy gửi nhờ họ hàng.
Xong việc này, người cha bắt đầu cầu viện các mối quan hệ để "lo lót" giấy giám định tâm thần cho con trai.
Hai công an bàn cách giúp Mr Pips
Ba tuần trước, TAND Hà Nội vừa tuyên án bê bối ở Viện Pháp y tâm thần trung ương. liên quan cựu viện trưởng và hơn 40 bác sĩ, nhân viên y tế nhận tiền của tội phạm để bịa ra các giấy giám định tâm thần giả.
Can phạm "chạy" từ vài trăm triệu đến hàng tỷ đồng, đổi lại sẽ không phải ở lại cơ sở giam giữ mà được vào Viện, trốn đi chơi, trong khi vẫn được trừ vào thời gian chấp hành án.
Trong vụ án sắp xét xử này, bố của Mr Pips cũng phải bỏ ra số tiền không nhỏ với mục đích tương tự. VKS xác định 1/11/2024, ông Thắng thuê phòng khách sạn ở Cầu Giấy, Hà Nội và hẹn gặp cháu họ là Phó Đức Tuấn để trao đổi về việc con bị bắt, đồng thời nhờ tìm luật sư bào chữa và tìm hướng xin cho Nam đi giám định tâm thần.
Thời điểm đó Tuấn đang là Đội trưởng Cảnh sát điều tra tội phạm về Hình sự, kinh tế và ma túy thuộc Công an huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh.
Ngay tối đó, hai chú cháu đi ăn tối cùng Nguyễn Đăng Quang - anh em đồng hao với Tuấn, đang giữ chức phó phòng tại một đơn vị thuộc Bộ Công an.
VKS xác định, tại cuộc gặp, nghe ông Thắng trình bày, Quang nhận lời giúp đỡ và hướng dẫn viết đơn xin cho Nam đi giám định tâm thần sớm.
Hơn 2,7 tỷ đồng "chạy một tờ A4"
Theo cáo trạng, Quang yêu cầu chuẩn bị 100.000 USD (tương đương 2,75 tỷ đồng) gọi là chi phí "đi quan hệ". Ông Thắng đồng ý.
Không đưa tiền mặt như với các vụ chạy chọt khác, giao dịch này thông qua chuyển khoản. Ông Thắng nhờ một người cháu trai đến ngân hàng chuyển 2,75 tỷ đồng vào tài khoản Quang cung cấp. Nhưng Quang không trực tiếp rút tiền mà nhờ em gái ruột là trưởng phòng giao dịch một ngân hàng tiếp nhận hộ.
Nhà chức trách xác định sau khi nhận tiền, Quang không liên hệ hay thực hiện bất kỳ thủ tục nào như đã hứa hẹn để xin giám định tâm thần. Thay vào đó, Quang chia nhỏ số tiền này để tiêu cá nhân.
Cụ thể, Quang nhờ em gái chuyển 1,3 tỷ đồng vào tài khoản của một người làm nghề đổi tiền để nhờ đổi thành tiền mới.
Số 1,275 tỷ đồng còn lại, Quang bảo em gái nộp vào tài khoản ngân hàng của mình rồi trích chuyển 998 triệu đồng vào tài khoản chứng khoán để trả nợ và chi tiêu cá nhân.
Với số tiền 1,3 tỷ đồng, người đổi tiền lại giao cho người khác cầm hộ theo yêu cầu của Quang.
Một phần tiền, vàng bị tịch thu trong vụ án. Ảnh: Công an cung cấp
Tốn tiền không được việc
Cơ quan điều tra sau đó đã làm rõ toàn bộ bản chất vụ việc, xác định Quang hoàn toàn không có khả năng hay thẩm quyền xin giám định tâm thần cho Nam. Quang không thực hiện bất kỳ hành vi tác động hay "đi quan hệ" nào mà đưa ra thông tin gian dối nhằm mục đích chiếm đoạt toàn bộ 100.000 USD.
Tại cơ quan điều tra, Quang khai 1,3 tỷ đồng tiền mới giao cho lái xe để chuyển đến một phụ nữ để lo việc hộ.
Song bà này phủ nhận lời khai trên, nói tiền đó Quang đưa để nhờ đổi tiền mới nhưng bà chưa hề cầm. 1,3 tỷ đồng vẫn do người đổi tiền giữ, hiện đã chủ động giao nộp công an.
VKS cho rằng ngoài lời khai của Quang không có tài liệu nào khác chứng minh bà này thỏa thuận giúp Nam đi giám định tâm thần nên không đủ căn cứ xử lý.
Như vậy, bố Nam vừa là bị cáo vụ án này, đồng thời cũng là bị hại trong hành vi Lừa đảo chiếm đoạt tài sản của Quang.
Bàn cách gửi 7 tỷ đồng để "thăm nuôi, tiếp tế"
Song song xin cho con đi giám định tâm thần, ông Thắng và Tuấn tiếp tục bàn bạc chuyện tẩu tán thêm tiền.
Theo cáo buộc, ngay trong đêm gặp nhau ở khách sạn, ông Thắng thống nhất gửi Tuấn 7 tỷ để sử dụng vào việc "thăm nuôi, tiếp tế" cho Nam trong trại giam.
Hôm sau, hai chú cháu đến ngân hàng rút 7 tỷ đồng, nộp vào tài khoản của mẹ vợ Tuấn.
Một tuần sau, ông Thắng vào Hà Tĩnh thăm cháu, báo tin toàn bộ tài sản đã bị công an thu hồi do nguồn gốc phạm pháp, trong đó có 7 tỷ này.
Cơ quan công tố xác định, Tuấn khi này hướng dẫn ông Thắng viết giấy vay nợ với mẹ vợ mình - người đứng tên tài khoản đang giữ hộ 7 tỷ.
Tuấn đồng thời dặn mẹ vợ, nếu cơ quan công an hỏi thì trình bày đây là tiền cho ông Thắng vay, nhằm che giấu khoản tiền và tránh để cơ quan điều tra xác minh, thu giữ.
Ông Thắng bị bắt vào 19/11/2024. Ngay hôm sau, mẹ vợ Tuấn tự nguyện mang 7 tỷ đồng giao nộp công an. Tuấn bị hôm 22/11/2024 với cáo buộc Rửa tiền.
Mẹ vợ Tuấn được cơ quan điều tra xác định không biết đây là tiền phi pháp nên không xử lý.
Phiên sơ thẩm xét xử Nam, ông Thắng, Tuấn và những người liên quan dự kiến kéo dài 15 ngày do số lượng tới 188 người; hơn 200 luật sư bào chữa, hàng trăm người liên quan, bị hại nhân chứng... Tòa sẽ xét xử trực tiếp kết hợp trực tuyến, gồm 2 hội trường tại TAND Hà Nội và một điểm cầu tại trại tạm giam.
Thanh Lam