Thông tin tại triển lãm nội thất ở TP HCM gần đây, ông Lê Đức Nghĩa, Chủ tịch Hội đồng quản trị Gỗ An Cường, ước tính tăng trưởng doanh thu 9 tháng đầu năm tăng khoảng 10-12%. Riêng quý đầu, tốc độ từng trên 20%.
"Gần đây, thị trưởng ảnh hưởng bởi bất động sản chậm lại, do lãi suất ngân hàng tăng nhưng tình hình cả năm vẫn ổn, dự kiến đạt kế hoạch 15%", ông nói. Khoảng 65% doanh thu của Gỗ An Cường từ thị trường nội địa. Công ty cũng mới đưa vận hành thêm nhà máy công suất 450.000 m3 MDF mỗi năm chưa lâu.
Theo khảo sát chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) của hãng phân tích dữ liệu S&P Global (Mỹ), tâm lý kinh doanh của các doanh nghiệp sản xuất Việt Nam vào tháng 9 đã đạt mức cao nhất kể từ tháng 2.
"Sản lượng tháng 9 tiếp tục tăng đáng kể và các công ty lạc quan hơn về triển vọng sản lượng trong năm tới", ông Andrew Harker, Giám đốc Kinh tế tại S&P Global Market Intelligence, cho biết.
Trong nhận định gần đây, Cục Thống kê chỉ ra hoạt động doanh nghiệp trong 9 tháng đầu năm được nâng đỡ bởi 3 yếu tố: sản xuất công nghiệp tăng 12,3%, tổng vốn đầu tư toàn xã hội tăng 15,1% và tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 13,4%. Giai đoạn này, cả nước có 223.900 doanh nghiệp gia nhập thị trường, cao hơn 30,2% số rút lui.
Nối tiếp điểm sáng, kết quả điều tra xu hướng sản xuất kinh doanh cũng ghi nhận triển vọng 3 tháng cuối năm tích cực hơn. Có 83,9% doanh nghiệp chế biến, chế tạo dự báo tốt hơn hoặc ổn định, đơn hàng mới tăng.
Nguồn: Cục Thống kê. Đồ họa: Dỹ Tùng, có sự hỗ trợ của AI
Tuy nhiên, bức tranh mùa cuối năm không hoàn toàn thuận lợi. S&P Global tiếp tục ghi nhận nhu cầu trên thị trường quốc tế vẫn yếu, kìm hãm tốc độ tăng trưởng ngành sản xuất Việt Nam. Theo ông Andrew Harker, cuộc chiến ở Trung Đông khiến chi phí nhiên liệu và dầu tiếp tục tăng, hoạt động vận chuyển quốc tế chậm trễ góp phần làm thời gian giao hàng bị kéo dài.
Cục Thống kê cùng quan điểm, đánh giá môi trường bên ngoài còn nhiều yếu tố bất lợi, như biến động thương mại, giá năng lượng, nguyên vật liệu, yêu cầu về tiêu chuẩn, xanh và số. Trong khi, thị trường trong nước chưa hẳn thuận lợi.
Dẫn các khảo sát, TS. Lương Minh Huân, Viện trưởng Viện Phát triển Doanh nghiệp, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), đánh giá áp lực với doanh nghiệp còn lớn. "Chi phí đầu vào cao trong khi sức mua chưa bứt phá và cạnh tranh mạnh mẽ", ông nhận định tại sự kiện tuần qua tại TP HCM.
"Triển vọng cuối năm tích cực hơn nhưng cần củng cố sức chống chịu", Cục Thống kê, nhận định. Thực tế, 172.000 doanh nghiệp rời thị trường trong 9 tháng đầu năm được đánh giá là mức cao. Số doanh nghiệp quay lại hoạt động cũng giảm, nhóm doanh nghiệp nhỏ và khu vực dịch vụ tiếp tục chịu nhiều sức ép.
Để củng cố sức chống chịu cho doanh nghiệp, Cục Thống kê cho rằng các chính sách hỗ trợ cần tiếp tục chuyển mạnh từ hỗ trợ gia nhập thị trường sang duy trì, mở rộng và nâng cao chất lượng hoạt động.
Cùng với cải thiện môi trường kinh doanh và giảm chi phí tuân thủ, chú trọng giúp doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận tín dụng, công nghệ, thị trường. Đồng thời, tạo điều kiện để họ đổi mới mô hình kinh doanh, chuyển đổi số, tăng năng suất và đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng cao.
Thông tin tại phiên khai mạc Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa 16 sáng 17/10, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết những tháng cuối sẽ có giải pháp giảm lãi suất cho vay; bảo đảm nguồn cung điện, xăng dầu; thúc đẩy thị trường trong nước thông qua các biện pháp kích cầu mùa tiêu dùng, du lịch cuối năm.
Bản thân doanh nghiệp cũng cần những thay đổi chiến lược và căn cơ. TS. Lương Minh Huân đưa ra 4 gợi ý dịch chuyển. Đầu tiên, chuyển từ tăng quy mô (sản lượng) sang tăng năng suất và giá trị (chất lượng). Với cùng nguồn lực đầu vào (vốn, lao động, công nghệ), doanh nghiệp cần tạo ra nhiều giá trị gia tăng hơn.
Tiếp đến, chuyển từ cạnh tranh bằng giá rẻ sang sự khác biệt, bởi việc liên tục giảm giá để hút khách sẽ cuốn doanh nghiệp vào "vòng xoáy giảm biên lợi nhuận". "Khi biên lợi nhuận bị bào mòn, doanh nghiệp sẽ không còn đủ nguồn lực để tái đầu tư và phát triển", ông nêu. Chuyên gia VCCI dẫn khảo sát cho biết hiện chỉ 28,1% người tiêu dùng ưu tiên chọn sản phẩm có giá thấp nhất và xu hướng tiếp tục giảm, do ưu tiên các vấn đề chất lượng, uy tín.
Cùng với đó, khi chuyển đổi số đã phổ biến, điều quan trọng là ứng dụng hiệu quả các công nghệ, như khả năng khai thác dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI) để tối ưu hóa quy trình, thấu hiểu khách hàng và hỗ trợ ra quyết định kinh doanh.
Khách mời doanh nghiệp tìm hiểu giải pháp dùng AI phát triển thương hiệu ở TP HCM. Ảnh: NEX Brain
Ngoài ra, doanh nghiệp cần thay đổi tư duy thương hiệu, xem đây là tài sản giúp thúc đẩy tăng trưởng. "Một thương hiệu mạnh giúp doanh nghiệp tạo dựng niềm tin với khách hàng, gia tăng giá trị sản phẩm, mở rộng thị trường và đứng vững trước những biến động", ông Hoàng Quang Phòng, Phó chủ tịch VCCI, nhận định tại sự kiện NEX Brain ở TP HCM mới đây.
Theo TS. Lương Minh Huân, xây dựng thương hiệu bền vững cần 3 trụ cột: chất lượng sản phẩm hoặc dịch vụ tốt; tính đổi mới sáng tạo; thích ứng với các xu hướng.
Ông khuyến nghị doanh nghiệp đầu tư vào nhân lực, công nghệ và chất lượng sản phẩm, cùng sự đồng hành của các hiệp hội, tổ chức và nền tảng chuyên ngành về thương hiệu. "Và cần thêm hỗ trợ của nhà nước về khuôn khổ pháp lý, các chương trình hỗ trợ nâng cao năng lực, quảng bá thương hiệu quốc gia", ông nói.
Viễn Thông