Cảnh báo bảo mật người dùng Windows đang sử dụng 7-Zip và WinRAR

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Việc hai phần mềm nén 7-Zip và WinRAR thiếu khả năng tự động cập nhật đã đặt nhiều máy tính Windows rơi vào rủi ro bảo mật nghiêm trọng.

7-Zip và WinRAR là hai công cụ nén và giải nén phổ biến hàng đầu trên hệ điều hành Windows, nhưng cả hai đều tồn tại một thiếu sót kỹ thuật lớn là hoàn toàn không có tính năng tự động kiểm tra bản cập nhật.

Do phần mềm vẫn hoạt động bình thường ở các phiên bản cũ khi nén hoặc giải nén tệp, nhiều người dùng sau khi cài đặt đã vô tình để ứng dụng lỗi thời suốt nhiều tháng, thậm chí nhiều năm mà không nhận ra các rủi ro bảo mật tiềm ẩn.

Vì sao phiên bản cũ của 7-Zip và WinRAR đe dọa an toàn máy tính?

Những nguy cơ từ việc sử dụng phiên bản cũ không chỉ dừng lại ở lý thuyết mà đã xảy ra trên thực tế. Vài tháng trước, WinRAR đã phải vá lỗ hổng xử lý tệp khôi phục RAR5 (.rev) khiến kẻ tấn công có thể ghi đè dữ liệu ngoài vùng nhớ được cấp phát và chiếm quyền kiểm soát máy tính từ xa, trong khi năm ngoái 7-Zip cũng ghi nhận sự cố cho phép tin tặc vượt cảnh báo của Windows để giải nén mã độc.

Dù cho các bản vá được nhà phát triển tung ra tương đối nhanh trên trang chủ, phần lớn người dùng lại không hay biết để chủ động tìm kiếm. Vì không giống như nhiều phần mềm khác có tùy chọn kiểm tra phiên bản trực tiếp trong giao diện, cả 7-Zip và WinRAR đều buộc người dùng phải đối chiếu thủ công với website chính thức.

Người dùng phải vào mục Help > About để xem số hiệu phiên bản đang dùng, sau đó mới bấm liên kết chuyển tiếp tới trang chủ để kiểm tra xem đã có bản phát hành mới hơn hay chưa rồi tải về cài đè. Việc duy trì thói quen kiểm tra định kỳ này dễ bị lãng quên, khiến thiết bị luôn trong trạng thái dễ bị tổn thương.

Để khắc phục triệt để bất tiện trên, công cụ mã nguồn mở miễn phí UniGetUI được xem là giải pháp hữu hiệu giúp tự động hóa quá trình cập nhật cho các phần mềm Windows, kể cả những ứng dụng cài đặt ngoài Microsoft Store.

Tiện ích này có khả năng quét phiên bản mới sau mỗi vài giờ, tự động tải và cài đặt mà không làm phiền người dùng bằng các hộp thoại xác nhận. Đồng thời, UniGetUI cũng cho phép người dùng kiểm soát linh hoạt thông qua việc thông báo tình trạng cập nhật, loại trừ các ứng dụng không muốn nâng cấp hoặc bỏ qua phiên bản cụ thể.

Dù là những công cụ nén dữ liệu phổ biến hàng đầu trên hệ điều hành Windows, 7-Zip và WinRAR đang đặt thiết bị người dùng trước nhiều rủi ro an ninh mạng nghiêm trọng. Việc hoàn toàn thiếu cơ chế tự động kiểm tra bản cập nhật khiến phần mềm vẫn vận hành bình thường ngay cả khi đã lỗi thời suốt nhiều tháng hoặc nhiều năm. Người dùng vì vậy thường bỏ qua các khuyến cáo an toàn và vô tình duy trì những phiên bản tiềm ẩn lỗ hổng. Các mối đe dọa kỹ thuật từ việc chậm cập nhật đã được ghi nhận trên thực tế với mức độ nguy hiểm cao. WinRAR từng phải khẩn cấp vá lỗ hổng xử lý tệp khôi phục RAR5 (.rev) cho phép tin tặc ghi đè dữ liệu bộ nhớ để chiếm quyền điều khiển máy tính từ xa. Trong khi đó, 7-Zip cũng từng phát sinh lỗi cho phép kẻ tấn công vượt qua hệ thống cảnh báo của Windows nhằm giải nén mã độc trực tiếp vào hệ thống. Quy trình nâng cấp thủ công phức tạp là rào cản lớn khiến thiết bị khó duy trì trạng thái an toàn. Để kiểm tra bản phát hành mới, người dùng buộc phải truy cập mục Help > About, sau đó đối chiếu phiên bản với website chính thức rồi tải tệp cài đè. Thao tác rườm rà này dễ bị lãng quên trong quá trình sử dụng máy tính hàng ngày. Để giải quyết triệt để vấn đề, công cụ mã nguồn mở miễn phí UniGetUI được đánh giá là giải pháp tự động hóa cập nhật hiệu quả cho môi trường Windows. Tiện ích này định kỳ quét phiên bản mới sau mỗi vài giờ, đồng thời tự động tải và cài đặt ngầm mà không làm phiền bằng các hộp thoại xác nhận. Người dùng vẫn duy trì quyền kiểm soát linh hoạt thông qua việc theo dõi thông báo, thiết lập bỏ qua phiên bản cụ thể hoặc loại trừ các ứng dụng theo nhu cầu.