Bỏ qua điều hướng
•

Chó robot chạy marathon 42 km trong một lần sạc

Chó robot chạy marathon 42 km trong một lần sạc
Nguồn ảnh: VnExpress

Chó robot Raibo 2 có khả năng chạy hơn 42 km mà không cần sạc lại nhờ giảm tiêu hao năng lượng thông qua chân, động cơ, hệ thống điện tử và dáng đi điều khiển bởi AI.

Theo Interesting Engineering, chó robot Raibo 2 do nhóm nghiên cứu tại Viện Khoa học và Công nghệ Tiên tiến Hàn Quốc (KAIST) phát triển đã hoàn thành quãng đường 42,195 km ở Giải marathon Hồng khô Sangju năm 2024 trong thời gian 4 giờ, 19 phút và 52 giây, sử dụng ít năng lượng hơn đáng kể so với con người để di chuyển trọng lượng cơ thể của nó. Các nhà nghiên cứu công bố thành tựu trên tạp chí Nature hôm 23/9/2026.

Popular Science cho biết thời gian trung bình trên toàn cầu để con người hoàn thành cuộc đua marathon là khoảng 4 giờ 32 phút, dù các vận động viên ưu tú chạy nhanh hơn nhiều. Kỷ lục thế giới hiện tại do vận động viên Sabastian Sawe người Kenya nắm giữ là 1 giờ 59 phút. Tuy nhiên, điều đáng chú ý nhất là Raibo 2 hoàn thành cuộc đua với hơn 1/3 lượng pin còn trong bình. Thành tích của Raibo 2 giải quyết một trong những hạn chế lớn nhất mà các robot có chân phải đối mặt là khả năng chịu đựng. Không giống cỗ máy có bánh xe, robot 4 chân phải liên tục tiêu tốn năng lượng để hỗ trợ cơ thể của chúng, đồng thời mất năng lượng qua va chạm, chuyển động khớp và tương tác giữa chân với mặt đất.

Raibo 2 không tự chạy marathon, thay vào đó một camera gắn trên đầu robot truyền hình ảnh tuyến đường phía trước tới một người điều khiển để đảm bảo nó không đi lệch khỏi đường đua. Xây dựng một robot có thể hoàn thành cuộc đua hoàn toàn tự động sẽ đòi hỏi nhiều sức mạnh tính toán hơn, dẫn tới cạn pin và giảm phạm vi hoạt động tổng thể của nó.

Raibo 2 duy trì tốc độ trung bình khoảng 2,64 m/giây, tương đương 9,5 km/h trong suốt cuộc đua marathon, và hoàn thành quãng đường mà không cần thay thế hoặc sạc lại pin. Nhóm nghiên cứu thu được kết quả này sau một thất bại trước đó. Vào tháng 9/2024, một phiên bản chó robot hết pin khi chạy khoảng 37 km trong sự kiện marathon. KAIST cho biết robot tiêu thụ nhiều năng lượng hơn dự kiến do liên tục thay đổi tốc độ để điều chỉnh theo các vận động viên khác trên đường đua. Nhóm nghiên cứu sau đó đã thiết kế lại một số bộ phận của hệ thống và tiếp tục cải tiến khả năng di chuyển của nó.

Nature mô tả Raibo 2 là robot bốn chân tiết kiệm năng lượng được phát triển thông qua phân tích toàn diện về tổn thất cơ học, điện và chuyển động. Nhóm nghiên cứu tập trung vào giảm năng lượng mà robot tiêu hao khi di chuyển thông qua thiết kế phần chân nhẹ và sử dụng bộ điều khiển điện tử cho động cơ. Ngoài cải thiện hiệu suất, thay đổi ở bảng mạch điều khiển cũng giải phóng diện tích cho bộ pin lớn và lâu hơn với dung lượng 2.016 watt-giờ.

Các nhà nghiên cứu sử dụng mô phỏng và học tăng cường để huấn luyện cách chuyển động cho robot, cho phép nó học hỏi tư thế có thể giảm thiểu chuyển động khớp không cần thiết, tiêu hao lực khi chạm đất và tránh những nguồn gây lãng phí năng lượng khác.

Chó robot chạy marathon 42 km trong một lần sạc     Chó robot chạy marathon 42 km trong một lần sạc

Raibo 2 chạy marathon cùng với con người. Video: Nature

Kết quả, Raibo 2 đạt chi phí vận chuyển (COT) 0,25 trong khi tiêu chuẩn của con người là 0,37. COT là chỉ số đo lường năng lượng cần thiết để di chuyển trọng lượng nhất định qua một khoảng cách. Mức COT của Raibo 2 không có nghĩa robot hiệu quả hơn con người trong mọi hình thức di chuyển. Thay vào đó, Raibo 2 cần ít năng lượng hơn con người để di chuyển trọng lượng của nó.

Nhóm nghiên cứu cho biết, những cải tiến trên có thể giúp mở rộng độ hữu dụng của robot 4 chân trong môi trường không phù hợp với bánh xe. Robot 4 chân có thể hoạt động trên địa hình đồi núi, khu vực thiên tai, cầu thang và các môi trường gồ ghề khác, nhưng phạm vi hoạt động của chúng thường bị hạn chế bởi dung lượng pin. Trước đây, robot 4 chân chỉ có thể chạy quãng đường khoảng 20 km mỗi lần sạc. Raibo 2 cung cấp phạm vi di chuyển gấp 3 lần mức đó. Vì vậy, nó có nhiều ứng dụng trong công tác tìm kiếm cứu hộ, kiểm tra công nghiệp và do thám ngoài trời, khi việc đưa robot trở lại trạm sạc rất khó khăn hoặc bất khả thi.

An Khang tổng hợp

Chó robot Raibo 2 của Viện Khoa học và Công nghệ Tiên tiến Hàn Quốc (KAIST) vừa lập thành tích đáng chú ý: hoàn thành cự ly marathon 42,195 km mà không cần thay pin hay sạc giữa đường. Theo Interesting Engineering, robot về đích tại Giải marathon Hồng khô Sangju năm 2024 sau 4 giờ, 19 phút và 52 giây. Điều khiến kết quả này nổi bật hơn cả là khi kết thúc cuộc đua, Raibo 2 vẫn còn hơn một phần ba dung lượng pin. Tốc độ ấy tương đương trung bình khoảng 2,64 m/giây, hay 9,5 km/h, được duy trì xuyên suốt chặng đường. Popular Science cho biết thời gian trung bình trên toàn cầu để con người hoàn thành marathon vào khoảng 4 giờ 32 phút, trong khi các vận động viên ưu tú thường chạy nhanh hơn đáng kể. Kỷ lục thế giới hiện tại thuộc về vận động viên Kenya Sabastian Sawe, người hoàn thành cự ly trong 1 giờ 59 phút. Raibo 2 không tự định hướng hoàn toàn trên đường chạy, mà một camera gắn trên đầu truyền hình ảnh tuyến đường phía trước tới người điều khiển. Người này theo dõi để giữ robot đi đúng đường đua, thay vì để hệ thống tự xử lý mọi tình huống. Theo nhóm nghiên cứu, tự động hóa toàn bộ sẽ cần thêm sức mạnh tính toán, khiến pin nhanh cạn và có thể thu hẹp phạm vi hoạt động. Thách thức đó phản ánh một hạn chế lớn của robot có chân: chúng cần tiêu hao năng lượng liên tục để nâng đỡ và di chuyển cơ thể. Khác với robot bánh xe, chúng còn mất năng lượng do va chạm, chuyển động ở các khớp và sự tiếp xúc giữa chân với mặt đất. Vì vậy, tăng sức bền không chỉ là lắp pin lớn hơn, mà còn đòi hỏi cải thiện cách robot vận động. Thành tích mới đến sau lần thử chưa trọn vẹn vào tháng 9/2024, khi một phiên bản chó robot cạn pin sau khoảng 37 km trong sự kiện marathon. KAIST cho biết robot khi đó tiêu thụ nhiều năng lượng hơn dự kiến vì liên tục đổi tốc độ để điều chỉnh theo các vận động viên khác trên đường đua. Sau thất bại, nhóm thiết kế lại một số bộ phận và tiếp tục nâng cao khả năng di chuyển. Nghiên cứu về Raibo 2 được công bố trên tạp chí Nature hôm 23/9/2026, mô tả robot là sản phẩm của quá trình phân tích tổn thất cơ học, điện năng và chuyển động. Nhóm tập trung làm chân robot nhẹ hơn, đồng thời sử dụng bộ điều khiển điện tử cho động cơ để giảm năng lượng tiêu hao khi di chuyển. Những thay đổi ở bảng mạch điều khiển cũng tạo thêm không gian cho bộ pin dung lượng 2.016 watt-giờ. Để cải thiện dáng chạy, các nhà nghiên cứu dùng mô phỏng và học tăng cường, giúp robot tìm cách chuyển động tiết kiệm hơn. Quá trình huấn luyện hướng tới việc giảm những chuyển động khớp không cần thiết, hạn chế lực hao phí khi chân chạm đất và tránh các nguyên nhân gây lãng phí năng lượng khác. Kết quả, Raibo 2 đạt chi phí vận chuyển, tức COT, ở mức 0,25, so với tiêu chuẩn 0,37 của con người. COT đo lượng năng lượng cần thiết để di chuyển một trọng lượng nhất định qua một khoảng cách, nên con số của Raibo 2 không đồng nghĩa robot hiệu quả hơn con người trong mọi hoạt động. Nó cho thấy robot cần ít năng lượng hơn con người để di chuyển trọng lượng của chính mình. Nhóm nghiên cứu kỳ vọng những cải tiến này sẽ mở rộng khả năng ứng dụng của robot bốn chân tại nơi bánh xe khó hoạt động. Robot bốn chân có thể vượt địa hình đồi núi, khu vực thiên tai, cầu thang và nhiều bề mặt gồ ghề, nhưng thời gian hoạt động thường bị giới hạn bởi pin. Trước đây, loại robot này thường chỉ đi được khoảng 20 km mỗi lần sạc, trong khi Raibo 2 đạt phạm vi gấp ba lần mức đó. Theo bài viết của VnExpress tổng hợp từ các nguồn, sức bền được cải thiện có thể hữu ích cho tìm kiếm cứu hộ, kiểm tra công nghiệp và do thám ngoài trời, nhất là khi khó hoặc không thể đưa robot về trạm sạc.