Phiên lao dốc 4,4% của chỉ số S&P 500 cùng mức giảm 6,5% của Nasdaq 100 vừa qua đã giáng một đòn mạnh vào tâm lý nhà đầu tư Mỹ.
Với một người 65 tuổi vừa bước vào tuổi nghỉ hưu, sở hữu khoản tiết kiệm 800.000 USD và phân bổ 60% vào cổ phiếu, giá trị tài khoản đã hao hụt hơn 21.000 USD chỉ sau một đêm. Trong bối cảnh thị trường đỏ lửa như vậy, họ nên bán tháo để bảo toàn số vốn dưỡng già còn lại?
' %2F%3E%3C%2Fsvg%3E)
Tỷ phú Warren Buffett luôn kiên định với chiến lược đầu tư giá trị và giữ nguồn tiền mặt an toàn qua các cuộc khủng hoảng (Ảnh: 247wallst).
Bài học kiên nhẫn năm 2008 và xác suất thị trường đảo chiều
Theo phân tích của chuyên gia tài chính Jeremy Phillips trên trang tin tài chính 24/7 Wall St, câu trả lời thỏa đáng nhất cho băn khoăn này từng được huyền thoại Warren Buffett đưa ra giữa tâm bão khủng hoảng tài chính năm 2008.
Vào tháng 10/2008, một tháng sau sự sụp đổ chấn động của ngân hàng Lehman Brothers, vị chủ tịch Berkshire Hathaway đã viết trên tờ The New York Times thông báo bản thân đang dốc tiền túi mua cổ phiếu Mỹ. Ông nhắc lại triết lý kinh điển: “Hãy sợ hãi khi người khác tham lam và tham lam khi người khác sợ hãi”.
Dù vậy, Buffett cũng thừa nhận bản thân không thể đoán trước đường đi của giá cổ phiếu trong ngắn hạn. Thực tế chứng minh ông đã giải ngân quá sớm. Quỹ chỉ số S&P 500 sau thời điểm ông mua ở mốc 93,77 USD tiếp tục lao dốc thêm 27%, chạm đáy 68,11 USD vào tháng 3/2009. Những ai làm theo ông lúc đó từng chứng kiến tài khoản bốc hơi hơn một phần tư chỉ sau vài tháng.
Thế nhưng, phần thưởng dành cho sự kiên định đã đến ngay sau đó. Tròn một năm kể từ thời điểm Buffett mua vào, giá chứng chỉ quỹ đã tăng 16%. Sau 5 năm, mức tăng vọt lên 86%, và đến nay đã tăng tới 682% (chưa tính cổ tức).
Thống kê lịch sử cũng đứng về phía người kiên nhẫn. Trong 45 lần chỉ số S&P 500 giảm từ 4% trở lên trong một phiên kể từ năm 1999, thị trường ghi nhận sự hồi phục sau một năm ở 39 lần, với mức tăng trung bình khoảng 25%. Mặc dù vậy, dữ liệu cũng chỉ ra rằng đà phục hồi không diễn ra sau một đêm, đặc biệt nếu đây mới chỉ là phiên giảm mạnh đầu tiên của một chu kỳ biến động kéo dài.
“Lớp đệm” tiền mặt - chìa khóa để không phải bán tháo kiếm tiền chợ
Sở dĩ Warren Buffett có thể thản nhiên chờ đợi thị trường phục hồi suốt 5 năm là bởi ông không phải bán cổ phiếu để trang trải chi phí sinh hoạt mỗi ngày. Đây là sự khác biệt then chốt giữa một tỷ phú và một người về hưu bình thường.
Để giải bài toán này, Buffett từng chia sẻ kế hoạch tài sản để lại cho vợ trong thư gửi cổ đông năm 2013: 90% dành cho quỹ chỉ số S&P 500 và 10% gửi vào trái phiếu chính phủ ngắn hạn. Khoản 10% tiền mặt và trái phiếu này không nhằm tối ưu hóa lợi nhuận, mà đóng vai trò là "phao cứu sinh", giúp người thụ hưởng không bao giờ rơi vào cảnh phải bán tháo cổ phiếu giá rẻ chỉ để thanh toán hóa đơn điện nước hay chi phí thuốc men.
Áp dụng nguyên tắc trên vào một danh mục hưu trí mẫu trị giá 800.000 USD theo tỷ lệ 60/40 (60% cổ phiếu và 40% trái phiếu, tiền mặt), nhà đầu tư sẽ nắm giữ 320.000 USD ở phần tài sản an toàn.
Theo quy tắc rút tiền 4% mỗi năm (tương đương 32.000 USD), khoản tiền dự phòng 320.000 USD này đủ giúp chủ tài khoản yên tâm chi tiêu trong nhiều năm mà không cần động đến một cổ phiếu nào. Hơn nữa, trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn ngắn hiện mang lại lợi suất quanh mức 4,2%, giúp dòng tiền nhàn rỗi tiếp tục sinh lời. Người về hưu thực chất không mất đi đồng tiền nào sau phiên giảm sốc, họ chỉ thấy giá trị của phần tài sản chưa cần dùng đến tạm thời sụt giảm trên bảng điện tử.
Bình tĩnh tái cân bằng thay vì tháo chạy trong sợ hãi
Thay vì ngồi nhìn bảng điện tử trong hoảng loạn, các nhà đầu tư lúc này nên thực hiện các phép tính tài chính cụ thể.
Sau phiên giảm 4,4%, phần cổ phiếu trong danh mục 800.000 USD giảm còn khoảng 458.800 USD, đưa tổng tài sản về mức 778.800 USD. Tỷ trọng cổ phiếu lúc này giảm xuống còn 58,9%, thấp hơn tỷ lệ 60% mục tiêu ban đầu.
Để tái cân bằng danh mục về đúng tỷ lệ 60/40, nhà đầu tư cần dùng tiền mặt để mua thêm khoảng 8.500 USD cổ phiếu giá thấp, thay vì bán tháo theo số đông. Đồng thời, các khoản chi tiêu gia đình trong tháng tới nên được trích trực tiếp từ nguồn trái phiếu hoặc tiền mặt thanh khoản, tuyệt đối không kích hoạt lệnh bán cổ phiếu tự động khi thị trường đang điều chỉnh.
Trường hợp duy nhất người về hưu cần xem xét tái cấu trúc danh mục là khi họ lỡ dồn gần như toàn bộ tài sản vào cổ phiếu, để rồi mất ngủ cả đêm khi tài khoản sụt giảm mạnh. Tuy nhiên, việc cơ cấu lại nguồn vốn cũng cần một lộ trình bài bản kéo dài nhiều tuần, thay vì hành động bốc đồng ngay trong những phiên giao dịch tồi tệ nhất.