Có thể ngừng thuốc khi đường huyết đã ổn định?

Nguồn ảnh: Thanh Niên

Đường huyết trở về mức bình thường sau nhiều năm điều trị là tín hiệu tích cực đối với người mắc tiểu đường. Vì vậy, không có gì lạ khi một số người bắt đầu nghĩ đến việc ngừng uống thuốc hoặc tiêm insulin.

Đường huyết ổn định không có nghĩa là tiểu đường đã khỏi

Trên thực tế, đường huyết được kiểm soát tốt không đồng nghĩa với việc bệnh đã khỏi. Khi sử dụng thuốc đều đặn, kết hợp ăn uống hợp lý và vận động thường xuyên, nhiều người mắc tiểu đường sẽ kiểm soát được đường huyết, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).

Tuy nhiên, kết quả này thường cho thấy phương pháp điều trị đang phát huy hiệu quả, chứ không phải bệnh đã biến mất. Ở người mắc tiểu đường loại 2, tình trạng kháng insulin khiến các tế bào phản ứng kém với insulin. Trong khi đó, tuyến tụy lại không sản xuất đủ hoóc môn insulin để đáp ứng nhu cầu của cơ thể.

Thuốc điều trị giúp kiểm soát đường huyết bằng nhiều cơ chế khác nhau, chẳng hạn cải thiện độ nhạy insulin, giảm lượng đường do gan tạo ra hoặc kích thích tuyến tụy tiết insulin. Khi ngừng thuốc, những tác dụng hỗ trợ này biến mất, khiến đường huyết tăng trở lại.

Có thể giảm hoặc ngừng thuốc trong một số trường hợp

Khác với tiểu đường loại 1, người mắc tiểu đường loại 2 đôi khi có thể giảm liều hoặc ngừng một số loại thuốc nếu sức khỏe có cải thiện đáng kể. Điều này thường xảy ra khi người bệnh giảm cân, duy trì chế độ ăn uống khoa học và tập thể dục thường xuyên.

Đặc biệt, giảm lượng mỡ tích tụ ở gan và tuyến tụy sẽ cải thiện tình trạng kháng insulin và chức năng của tế bào beta. Nhờ đó, cơ thể kiểm soát đường huyết tốt hơn và giảm nhu cầu sử dụng thuốc, giáo sư Roy Taylor, chuyên gia y học chuyển hóa tại Đại học Newcastle (Anh), cho biết.

Tuy nhiên, khả năng này không giống nhau ở tất cả mọi người. Những người mới được chẩn đoán, thời gian mắc bệnh chưa dài, tuyến tụy vẫn còn khả năng tiết insulin sẽ có khả năng cải thiện tốt hơn. Ngược lại, người mắc bệnh lâu năm, chức năng tiết insulin của tuyến tụy suy giảm nhiều, có bệnh lý đi kèm vẫn cần dùng thuốc lâu dài.

Vì sao cần thuốc dù đường huyết đã ổn?

Một lý do quan trọng là không phải tất cả thuốc điều trị tiểu đường đều chỉ có tác dụng hạ đường huyết. Một số loại thuốc còn giúp bảo vệ tim và thận, đặc biệt ở những người mắc bệnh tim mạch, suy tim hoặc bệnh thận mạn tính.

Do đó, ngay cả khi đường huyết đã được kiểm soát, bác sĩ vẫn có thể khuyến nghị tiếp tục uống một số loại thuốc để bảo vệ các cơ quan quan trọng, theo Healthline.

Chỉ số đường huyết trở về ngưỡng an toàn là tín hiệu tích cực nhưng không đồng nghĩa bệnh tiểu đường đã khỏi hoàn toàn. Theo chuyên trang sức khỏe Healthline của Mỹ, kết quả này thực chất phản ánh phác đồ điều trị, chế độ dinh dưỡng và vận động đang phát huy tác dụng. Nếu người bệnh tự ý dừng thuốc, các cơ chế hỗ trợ như cải thiện độ nhạy insulin hay giảm sản sinh đường từ gan sẽ biến mất, khiến đường huyết nhanh chóng tăng trở lại. Dù vậy, người mắc tiểu đường loại 2 vẫn có cơ hội giảm liều hoặc ngừng thuốc nếu cải thiện sức khỏe rõ rệt nhờ giảm cân và kiểm soát mỡ nội tạng. Giáo sư Roy Taylor tại Đại học Newcastle chỉ ra rằng việc giảm mỡ tích tụ ở gan cùng tuyến tụy giúp phục hồi chức năng tế bào beta và độ nhạy insulin. Khả năng này thường khả thi hơn ở những người mới phát hiện bệnh, trong khi bệnh nhân lâu năm với chức năng tụy suy giảm vẫn cần duy trì phác đồ điều trị lâu dài. Bên cạnh mục tiêu hạ đường huyết, nhiều nhóm thuốc điều trị hiện nay còn đảm nhận vai trò bảo vệ hệ tim mạch và thận. Đối với người có nguy cơ cao về tim mạch hoặc bệnh thận mạn tính, duy trì dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ là điều kiện bắt buộc nhằm bảo vệ các cơ quan trọng yếu. Việc điều chỉnh liều lượng hay ngưng thuốc phải do bác sĩ chuyên khoa đánh giá dựa trên toàn bộ bệnh cảnh lâm sàng.