Cùng dự có Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TP.HCM Trần Lưu Quang; các Ủy viên T.Ư Đảng, lãnh đạo các bộ, ngành T.Ư; lãnh đạo TP.HCM và các địa phương; các thế hệ lãnh đạo ĐH Quốc gia TP.HCM, đối tác, doanh nghiệp cùng hơn 700 học sinh, sinh viên tiêu biểu của toàn hệ thống.
Nòng cốt để phát triển nhân lực trình độ cao
Phát biểu tại buổi lễ, Thủ tướng khẳng định giáo dục và đào tạo có vị trí đặc biệt quan trọng, là quốc sách hàng đầu và quyết định tương lai của dân tộc. Trong đó, giáo dục ĐH là nòng cốt để phát triển nhân lực trình độ cao, bồi dưỡng nhân tài và thúc đẩy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng, năng lực cạnh tranh và sức mạnh nội sinh, đồng thời mở ra không gian phát triển mới cho đất nước.
Những năm qua, theo Thủ tướng, với sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Nhà nước, ngành GD-ĐT đã được chú trọng đầu tư và không ngừng phát triển. Công cuộc đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo đã đạt được những kết quả quan trọng. Nội dung, phương pháp đào tạo đã ngày càng thực chất; chất lượng ở tất cả các cấp học đã được nâng lên. Hợp tác quốc tế tiếp tục được mở rộng. Các chính sách miễn, hỗ trợ học phí, tín dụng, học bổng hỗ trợ học sinh, sinh viên khó khăn được triển khai đồng bộ và hiệu quả. Đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao có nhiều chuyển biến tích cực. Quy mô người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật và công nghệ chiến lược tăng mạnh.
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng phát biểu tại lễ khai khóa 2026 của ĐH Quốc gia TP.HCM
Ảnh: Ngọc Dương
"Đặc biệt, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 71, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ thường xuyên chỉ đạo sâu sát về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, trong đó nâng cao chất lượng giáo dục ĐH là trọng tâm của đào tạo nhân lực chất lượng cao", Thủ tướng nhấn mạnh.
Người đứng đầu Chính phủ nêu rõ đất nước ta đang bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều cơ hội, thách thức và yêu cầu đặt ra rất cao trên tất cả các lĩnh vực. Đối với công tác giáo dục và đào tạo, đó phải là tạo đột phá, đổi mới tư duy, nhận thức, thể chế, tạo đột phá về nguồn lực, động lực và không gian mới cho phát triển, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo, trong đó giáo dục ĐH phải được hiện đại hóa, nâng tầm, đạt kết quả thực chất cho phát triển nhân lực trình độ cao và dẫn dắt nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, nhất là khi cạnh tranh chiến lược toàn cầu ngày càng gay gắt, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo phát triển bứt phá, nguy cơ tụt hậu về tri thức và công nghệ có thể làm gia tăng sự phụ thuộc và thu hẹp cơ hội phát triển.
Thủ tướng nhắc lại tại buổi làm việc với ngành GD-ĐT vào tháng 6.2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh giáo dục phải đi trước một bước trong chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao, nhân lực có kỹ năng nghề, nhân lực khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và các ngành chiến lược của đất nước.
Trong bối cảnh đó, ĐH Quốc gia TP.HCM cần phát huy truyền thống tốt đẹp và những kết quả đạt được, thể hiện quyết tâm cao hơn với một khát vọng lớn hơn; đổi mới tư duy, phương thức quản trị, xây dựng môi trường học thuật tôn trọng sáng tạo, đề cao thực chất và lấy hiệu quả đầu ra làm thước đo, hướng tới xây dựng ĐH Quốc gia TP.HCM trở thành hạt nhân đào tạo, nghiên cứu và phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số hàng đầu, xuất sắc của đất nước theo tinh thần Nghị quyết số 71 và Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị. Trong đó, phấn đấu đến năm 2030, thuộc nhóm 100 cơ sở giáo dục hàng đầu châu Á; tầm nhìn đến năm 2045 trở thành hệ thống ĐH nghiên cứu hàng đầu châu Á và có ít nhất 4 ngành được xếp hạng trong nhóm 50 của bảng xếp hạng quốc tế uy tín.
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng trao thưởng cho sinh viên thủ khoa ĐH Quốc gia TP.HCM
ảnh: Ngọc Dương
Mô hình ĐH nghiên cứu đẳng cấp thế giới
Nhân dịp này, Thủ tướng đề nghị Bộ GD-ĐT phối hợp với các bộ, ngành liên quan khẩn trương xây dựng đề án triển khai cơ chế, chính sách đầu tư mạnh và có cơ chế đặc thù, vượt trội để phát triển ĐH tinh hoa theo mô hình ĐH nghiên cứu đẳng cấp thế giới, đào tạo nhân tài quốc gia, phân cấp, phân quyền mạnh đối với ĐH quốc gia về mô hình quản trị, tổ chức bộ máy, mở ngành, phương thức đào tạo, sử dụng nhân tài và nguồn lực gắn với trách nhiệm giải trình, công khai và đánh giá độc lập.
Thủ tướng khẳng định Chính phủ ủng hộ mạnh mẽ việc phân cấp cho các ĐH quốc gia để xây dựng trở thành các ĐH tinh hoa và đóng góp cho quá trình xây dựng và hoạch định chính sách, phát triển các công nghệ chiến lược, đóng góp một cách thiết thực và hiệu quả cho sự phát triển đất nước, đáp ứng được yêu cầu tăng trưởng cao và bền vững trong nhiều năm tới đây. Phải phát triển ĐH Quốc gia TP.HCM, ĐH Quốc gia Hà Nội và ĐH Bách khoa Hà Nội trở thành trung tâm của hệ sinh thái nghiên cứu và phát triển đổi mới sáng tạo theo Nghị quyết số 19 của T.Ư.
Chiều 13.10, trong khuôn khổ chuyến công tác tại TP.HCM, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng kiểm tra thực địa Dự án Kênh Tham Lương - Bến Cát - Rạch Nước Lên và Dự án chống ngập do triều khu vực TP.HCM có xét tới biến đổi khí hậu. Trực tiếp chỉ đạo tại công trường dự án chống ngập, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh đây là dự án trọng điểm có ý nghĩa vô cùng lớn đối với đời sống dân sinh của hơn 6,5 triệu dân thành phố. Nhắc lại tinh thần cuộc họp giữa Chính phủ với Ban Thường vụ Thành ủy TP.HCM hồi tháng 6, Thủ tướng khẳng định mục tiêu đưa công trình về đích trong năm 2026 là mệnh lệnh không được thay đổi.
Cùng ngày, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng có các cuộc tiếp đại tướng Khamlieng Outhakaisone, Ủy viên Bộ Chính trị Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, Phó thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Lào và đại tướng Tea Seiha, Phó thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Campuchia đang thăm chính thức Việt Nam, tham dự cuộc gặp thường niên giữa Bộ trưởng Bộ Quốc phòng ba nước Việt Nam - Lào - Campuchia lần thứ 10 và chứng kiến cuộc Diễn tập chung về phòng thủ dân sự giữa quân đội ba nước lần thứ 5.
Hà Mai - TTXVN
Thủ tướng yêu cầu Bộ KH-CN chủ trì phối hợp với Bộ Tài chính nghiên cứu cơ chế kinh phí giao trọn gói cho các hoạt động khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo cho các tổ chức khoa học công nghệ công lập của các ĐH trọng điểm; nghiên cứu hoàn thiện cơ chế chính sách để kết quả nghiên cứu vượt qua được khoảng trống từ phòng thí nghiệm đến thị trường. Theo Thủ tướng, trách nhiệm của Bộ KH-CN và Bộ Tài chính là rất lớn trong việc giao cơ chế đủ mạnh để các trường chủ động sử dụng nguồn lực phục vụ cho các hoạt động của mình.
Thủ tướng cũng đề nghị UBND TP.HCM, các địa phương trong vùng Đông Nam bộ và vùng ĐBSCL nghiên cứu và đặt hàng trực tiếp, hỗ trợ đầu tư hạ tầng dùng chung đối với ĐH Quốc gia TP.HCM để đào tạo nguồn nhân lực, nhất là nhân lực chất lượng cao; các đề tài nghiên cứu, sản phẩm khoa học công nghệ mà các địa phương, khu vực có nhu cầu thông qua các cơ chế đặc thù, thúc đẩy ĐH Quốc gia TP.HCM thành đô thị ĐH hiện đại và trở thành điểm đến hấp dẫn cho sinh viên và các nhà khoa học quốc tế.
Riêng với ĐH Quốc gia TP.HCM, Thủ tướng Chính phủ lưu ý một số nội dung trọng tâm về phương hướng, nhiệm vụ thời gian tới. Một trong số đó là cần nhận trách nhiệm làm chủ một số công nghệ chiến lược. "Không dàn trải nguồn lực, không chỉ công bố khoa học mà phải xác định công nghệ cần làm chủ và sản phẩm cần phải tạo ra, đối tượng sử dụng và thời điểm có kết quả. Không chỉ làm chủ công nghệ mà phải từng bước hình thành năng lực công nghệ nội sinh, phát triển công nghệ lõi và tạo ra sản phẩm công nghệ có khả năng cạnh tranh và mang thương hiệu Việt Nam", Thủ tướng nhấn mạnh.