Tuổi thơ sống trong mặc cảm tự ti vì khác biệt
Hành trình tìm kiếm sự tự chủ và hạnh phúc của chị Phan Thị Phương (SN 1994, quê phường Cao Xanh, Quảng Ninh) bắt đầu từ những năm tháng nhiều thiệt thòi.
Sinh ra trong một gia đình đông anh em, Phương là người duy nhất có vóc dáng nhỏ bé khác biệt. Khi trưởng thành, chiều cao của cô chỉ dừng lại ở 1,28m.
Phương chụp ảnh cùng gia đình khi còn nhỏ (Ảnh: Nhân vật cung cấp).
Thương con gái, bà Trần Thị Thúy từng cho con nhập học muộn một năm, hy vọng cơ thể cô sẽ có thêm thời gian phát triển. Thế nhưng, dù chờ đợi thêm, Phương vẫn không cao lên như bạn bè đồng trang lứa.
Những năm còn đi học, cô thường nhớ cảm giác ngồi trong lớp với chiếc bàn gần cao ngang người. Tới năm lớp 3, lớp 4, khi bạn bè đồng trang lứa ngày càng cao lên, chiều cao của cô gần như "đứng yên".
Cô gái nhỏ nhiều lần tủi thân, không hiểu lý do vì sao bản thân bị khác biệt. Mãi sau này, khi lên Hà Nội khám, cô mới biết mình mắc chứng suy tuyến yên, thiếu hormone tăng trưởng, ảnh hưởng tới quá trình phát triển cơ thể.
Sự khác biệt về ngoại hình dần trở thành nỗi mặc cảm đeo bám cô gái nhỏ. Phương sống khép kín, ngại tiếp xúc với người lạ, nhiều lần muốn bỏ học vì không chịu nổi bị trêu đùa. Nhờ sự động viên của mẹ và người thân, cô vẫn cố gắng hoàn thành chương trình giáo dục phổ thông.
Mọi người trong nhà đều phát triển chiều cao bình thường, chỉ một mình Phương bị suy yếu tuyến yên, ảnh hưởng quá trình phát triển (Ảnh: Nhân vật cung cấp).
Nhưng cánh cửa trường học khép lại cũng là lúc Phương đối diện với một câu hỏi khó hơn. Cô sẽ làm gì để tự nuôi sống bản thân?
Nhìn bạn bè tiếp tục học cao đẳng, đại học, Phương không biết mình nên bắt đầu từ đâu. Những lời nhận xét như “nhỏ bé thế này thì ai nhận làm” càng khiến cô thêm hoang mang.
Suốt khoảng 2 năm sau khi tốt nghiệp lớp 12, cô ở nhà phụ giúp bố mẹ, một phần vì chưa tìm được công việc phù hợp, phần khác vì sợ phải đối diện với những ánh nhìn và lời nói của người xung quanh.
Thương con, vợ chồng bà Thúy từng tính chuyện dành dụm tiền, lập riêng cho Phương một cuốn sổ tiết kiệm. Họ lo rằng sau này, khi cha mẹ không còn, cô con gái nhỏ bé sẽ không biết dựa vào đâu để sống.
Tình thương ấy vừa là chỗ dựa, vừa khiến Phương hiểu rằng mình cần tìm một con đường riêng.
"Tôi chỉ muốn sống có ích, kể cả kiếm mỗi tháng 1-2 triệu đồng/ tháng cũng được, miễn là đồng tiền do mình làm ra", cô chia sẻ với phóng viên Dân trí.
Năm 20 tuổi, Phương bắt đầu tự lập bằng việc bán quần áo trẻ em ở khu vực chợ gần nhà. Số vốn ban đầu chỉ vài triệu đồng, được góp nhặt từ những lần người thân cho tiền. Phương mua một ít quần áo rồi bày bán ngoài vỉa hè.
Có những ngày nắng gắt, cô ngồi cả buổi nhưng chỉ bán được một, hai bộ. Thấy việc buôn bán trực tiếp không thuận lợi, Phương chuyển sang bán hàng trực tuyến, thu nhập mỗi tháng khoảng 1-2 triệu đồng.
Sau đó, Phương tiếp tục thử nhiều công việc, từ học may đến làm tổng đài taxi, nhưng gần như các việc đều không phù hợp với thể trạng.
Tháng 12/2020, trong thời gian làm ca đêm tại tổng đài taxi, Phương không may gặp sự cố bị gãy xương đùi. Tai nạn khiến cô phải nghỉ ở nhà khoảng 3 tháng để phục hồi.
Những biến cố nối tiếp khiến cô gái có lúc rơi vào tuyệt vọng. Trong quãng thời gian khó khăn ấy, Phương tình cờ biết đến một hội nhóm gồm các thành viên đều có hoàn cảnh tương tự mình.
Từ những câu chuyện được chia sẻ trong nhóm, cô biết đến một trung tâm dạy nghề dành cho người khuyết tật tại Hà Nội. Phương muốn đến đó học nghề, tìm cơ hội tự lập, dù quyết định rời xa gia đình khiến bố mẹ không khỏi lo lắng.
“Trước đây, con gái tôi chưa bao giờ đi xa nhà. Vợ chồng tôi cũng lo không biết con có tự xoay xở được hay không”, bà Thúy - mẹ Phương từng trăn trở.
Nhưng thấy con quyết tâm, gia đình cuối cùng cũng đồng ý để Phương đi.
Ở tuổi 32, dáng người của cô vẫn nhỏ nhắn như đứa trẻ (Ảnh: Nhân vật cung cấp).
Tại trung tâm, cô gặp những người có hoàn cảnh giống mình, thậm chí có người gặp nhiều khó khăn hơn nhưng vẫn học tập, làm việc và sống lạc quan. Những cuộc trò chuyện, những câu chuyện đời thường giúp Phương dần nhận ra rằng mình không phải người duy nhất phải vượt qua nghịch cảnh.
Cô bắt đầu cởi mở hơn, học nghề chỉnh sửa ảnh, cắt dán dữ liệu và từng bước tìm hướng đi cho tương lai.
Sau nhiều năm sống trong mặc cảm, Phương dần hiểu rằng ngoại hình có thể đặt ra những giới hạn nhất định, nhưng không nhất thiết quyết định giá trị hay khả năng sống độc lập của một con người.
Tìm thấy hạnh phúc từ sự đồng cảm
Năm 2020, Phương tình cờ biết anh Hồ Viết Nhựt (SN 1991, xã Chiên Đàn, Đà Nẵng) qua mạng xã hội. Anh Nhựt cũng bị suy tuyến yên nên chiều cao chỉ dừng lại ở 1m43.
Có lẽ từng trải qua những mặc cảm tương tự, họ dễ dàng tìm thấy sự đồng cảm trong những cuộc trò chuyện. Với Nhựt, cô gái Quảng Ninh gây thiện cảm bởi gương mặt dễ mến, đường nét hài hòa và cách trò chuyện gần gũi.
Anh Nhựt cũng bị suy tuyến yên nên chiều cao dừng ở mốc 1m43 (Ảnh: Nhân vật cung cấp).
Sau một thời gian tìm hiểu, Nhựt quyết định ra Hà Nội, vừa để học nghề, vừa tìm kiếm cơ hội việc làm phù hợp với bản thân. Tại đây, anh lần đầu gặp Phương - cô gái mà trước đó anh chỉ biết qua màn hình điện thoại. Khoảng một tháng sau, họ chính thức trở thành một đôi.
Tình yêu của họ không chỉ được vun đắp từ những cuộc trò chuyện vui vẻ mà còn qua những thời điểm khó khăn nhất.
Năm 2022, Nhựt mắc bệnh nặng. Khi gia đình chưa thể có mặt, anh phải xoay xở một mình nơi đất khách. Khi đó, Phương vừa đi làm, vừa tranh thủ chăm sóc người yêu. Ngày người thân của Nhựt ra Hà Nội, cô tiếp tục đồng hành hỗ trợ vì gia đình chưa quen đường sá, sinh hoạt.
Cặp đôi quyết định đi tới hôn nhân sau khoảng 2 năm tìm hiểu (Ảnh: Nhân vật cung cấp).
Với Nhựt, những ngày tháng ấy trở thành dấu mốc quan trọng trong tình cảm của hai người. Anh không chỉ cảm động vì sự quan tâm của Phương, mà còn nhận ra cô vẫn ở bên mình ngay cả khi anh yếu đuối nhất, chưa có gì trong tay và chưa thể mang lại cho cô một cuộc sống đủ đầy.
“Tình cảm cứ thế nảy sinh và tôi hạ quyết tâm nhất định sẽ lấy Phương làm vợ”, Nhựt bộc bạch.
Sau khi khỏe lại, anh tiếp tục đi học rồi được nhận làm tại một công ty dành cho những người khuyết tật với mức lương khởi điểm khoảng 4-5 triệu đồng/tháng.
Công việc chưa mang lại thu nhập cao, nhưng với Nhựt, đó là bước tiến quan trọng trên hành trình tự lập. Cả hai cũng dần có thêm niềm tin rằng họ có thể cùng nhau xây dựng cuộc sống bằng chính sức lao động của mình.
Sáu tháng ở mỗi quê, cùng vun đắp cuộc sống
Khi quyết định tiến tới hôn nhân, Phương và Nhựt lần lượt chia sẻ chuyện tình cảm với gia đình hai bên.
Ông bà Hồ Viết Liên và Ngô Thị Nương - bố mẹ Nhựt - vui mừng khi biết con trai đã tìm được người thương. Còn với gia đình Phương, sự xuất hiện của Nhựt cũng giúp cha mẹ cô vơi đi phần nào nỗi lo từng canh cánh suốt nhiều năm.
Câu chuyện của cặp đôi nhận được sự chúc phúc của gia đình 2 bên (Ảnh: Nhân vật cung cấp).
Bà Thúy từng nghĩ con gái có thể sẽ sống cùng bố mẹ cả đời để được chở che. Bởi vậy, khi Phương tìm được người yêu thương và thấu hiểu mình, vợ chồng bà vui vẻ ủng hộ hai con.
Dẫu vậy, trước ngày cưới, Phương vẫn có một nỗi lo riêng. Hai gia đình cách nhau khoảng 600km, một người ở Quảng Ninh, một người ở Đà Nẵng. Cả hai đều coi trọng tình cảm gia đình và mong muốn được sống gần cha mẹ. Phương sợ rằng sau khi kết hôn, mình sẽ phải rời xa những người thân đã đồng hành qua những năm tháng khó khăn nhất.
Nhựt hiểu nỗi lòng ấy và đưa ra một phương án khiến cô yên tâm hơn. Vì công việc chỉnh sửa ảnh có thể làm từ xa, hai người thống nhất sẽ luân phiên sinh sống ở quê nhà của mỗi người, cứ khoảng 6 tháng lại thay đổi một lần.
Đám cưới tổ chức vào năm 2024 (Ảnh: Nhân vật cung cấp).
Tháng 7/2024, ngày vui của cặp đôi được tổ chức linh đình, trọng thể ở cả 2 quê. Gia đình nhà gái làm 60 mâm cỗ, mời khoảng 400 vị khách tới chung vui. Nhà trai bày biện 40 mâm cỗ, đông đảo quan khách cùng có mặt chúc phúc cho đôi bạn trẻ.
"Nhiều người lạ dù không nhận được thiếp mời nhưng vẫn tới chúc phúc. Có lẽ, đám cưới của cặp đôi tí hon có phần đặc biệt nên nhận được sự quan tâm từ nhiều người", anh Nhựt nói.
Hai năm qua, Phương và chồng vẫn tiếp tục theo đuổi công việc chỉnh sửa ảnh từ xa. Hiện họ sống luân phiên ở cả 2 quê để có thời gian gần gũi với gia đình 2 bên.
Công việc dần ổn định, họ không còn phải nhờ tới sự chu cấp của bố mẹ, thậm chí có thể gửi tiền phụ giúp gia đình. Với Phương, sự thay đổi lớn nhất không nằm ở số tiền kiếm được mỗi tháng hay việc cô đã lập gia đình, mà ở cách cô nhìn nhận chính mình.
Hiện cặp đôi sống ở cả 2 quê và thay đổi luân phiên 6 tháng một lần (Ảnh: Nhân vật cung cấp).
Cô gái từng ngại ngần trước những ánh mắt của người xung quanh giờ đã tự tin hơn, có công việc để tự chủ cuộc sống và có một người đồng hành để cùng chia sẻ những vui buồn thường nhật.
Ở tuổi 32, khi nhìn lại chặng đường đã qua, Phương hiểu rằng cuộc sống của mình không thay đổi chỉ sau một cuộc gặp gỡ. Đó là hành trình dài, bắt đầu từ những lần cố gắng bước ra khỏi mặc cảm, những công việc chưa thành, những tháng ngày sức khỏe gặp biến cố và cả quyết định rời xa vòng tay gia đình để học cách tự lập.
"Chúng tôi đều đang nỗ lực mỗi ngày để cuộc sống phía trước tươi sáng hơn", cô nói.