Thanh Niên • 24/09/2026 23:00

Cơ sở đại học mới phải góp phần giảm áp lực dân số trung tâm Hà Nội

Chủ tịch UBND TP.Hà Nội lưu ý, việc xây dựng cơ sở đại học mới cũng phải gắn với phương án tổ chức lại cơ sở hiện hữu trong nội đô, góp phần giảm áp lực về dân số, giao thông và hạ tầng khu vực trung tâm.

Các cụm trường gần nhau cần dùng chung hạ tầng

Chiều 24.9, Chủ tịch UBND TP.Hà Nội Vũ Đại Thắng chủ trì cuộc họp nghe báo cáo rà soát tổng thể về nhu cầu phát triển của các trường đại học trên địa bàn thành phố.

Tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ GD-ĐT Đoàn Trung Kiên cho biết, hiện có nhiều cơ sở giáo dục đại học trực thuộc bộ và các bộ, ngành có nhu cầu mở rộng không gian đào tạo.

Trên tinh thần đó, Bộ GD-ĐT cơ bản thống nhất với kiến nghị của các trường; đồng thời mong muốn thành phố quan tâm, hỗ trợ bố trí quỹ đất để các trường có điều kiện phát triển.

Trao đổi về nội dung này, Phó chủ tịch UBND TP.Hà Nội Trương Việt Dũng cho biết, việc tổ chức, sắp xếp lại các trường đại học là chủ trương cần thiết, góp phần giảm áp lực giao thông khu vực nội đô.

Đối với các cụm trường có vị trí gần nhau, cần thống nhất quan điểm sử dụng chung hạ tầng, tránh tình trạng mỗi trường đầu tư một hệ thống hạ tầng riêng, gây phân tán nguồn lực xã hội và ngân sách.

Đề cập định hướng phát triển tại Hòa Lạc, ông Dũng cho rằng, đây là khu vực có nhiều điều kiện thuận lợi để các trường tập trung nguồn lực, từng bước dịch chuyển và phát triển cơ sở đào tạo.

Đặc biệt, thành phố đang triển khai nhiều dự án hạ tầng, đô thị và dịch vụ tại khu vực này, trong đó có định hướng phát triển đường sắt đô thị, khu đô thị thông minh và các công trình dịch vụ - công cộng, tạo điều kiện để hình thành một không gian giáo dục, đào tạo và nghiên cứu tương đối đồng bộ.

Xây cơ sở mới phải góp phần giảm áp lực dân số, hạ tầng trung tâm

Phát biểu tại cuộc họp, Chủ tịch UBND TP.Hà Nội Vũ Đại Thắng cho biết, thành phố ủng hộ, tạo điều kiện để các trường đại học mở rộng không gian phát triển, phù hợp với chiến lược của từng trường và yêu cầu phát triển thủ đô.

Điều này không chỉ là giải quyết nhu cầu về cơ sở vật chất mà còn là đầu tư cho nguồn nhân lực chất lượng cao, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của Hà Nội trong dài hạn.

Tuy nhiên, việc mở rộng không gian phát triển là vấn đề lớn, phức tạp, liên quan trực tiếp đến quy hoạch, đất đai, hạ tầng, nguồn lực đầu tư và định hướng phát triển giáo dục đại học. Vì vậy, không thể chỉ xuất phát từ đề nghị sử dụng đất của từng trường để xem xét riêng lẻ, mà cần có cách tiếp cận tổng thể.

Ông Vũ Đại Thắng nhấn mạnh, Hòa Lạc có vị trí đặc biệt quan trọng, với Đại học Quốc gia Hà Nội, khu công nghệ cao cùng các cơ sở nghiên cứu và doanh nghiệp công nghệ. Tuy nhiên, Hòa Lạc là một cực quan trọng trong cấu trúc đa cực của thủ đô, không phải địa điểm duy nhất để giải quyết nhu cầu mở rộng của tất cả các trường.

Đặc biệt, Chủ tịch UBND TP.Hà Nội lưu ý, việc xây dựng cơ sở mới cũng phải gắn với phương án tổ chức lại cơ sở hiện hữu trong nội đô, góp phần giảm áp lực về dân số, giao thông và hạ tầng khu vực trung tâm. Cơ sở mới không chỉ là phần diện tích tăng thêm, mà phải trở thành một bộ phận trong chiến lược tổ chức lại và nâng cao chất lượng phát triển của từng trường.

Bên cạnh đó, tại các khu vực hình thành cụm đại học, viện nghiên cứu cần nghiên cứu đồng bộ hệ thống giao thông công cộng, nhà ở, ký túc xá, y tế, văn hóa, thể thao, thư viện, phòng thí nghiệm và các trung tâm đổi mới sáng tạo. Những hạ tầng có thể sử dụng chung cần được tổ chức theo hướng chia sẻ, tránh đầu tư phân tán, trùng lặp.

Việc phát triển hệ thống cơ sở giáo dục đại học cần được đặt trong tổng thể quy hoạch mới của thủ đô, theo hướng đa cực, đa trung tâm.

Thành phố đã quy hoạch 9 khu vực phát triển đại học, do đó, việc bố trí quỹ đất phải gắn với khả năng đầu tư và hiệu quả sử dụng, tránh tình trạng giao đất nhưng chậm triển khai, gây lãng phí nguồn lực.

Chiều 24.9, Chủ tịch UBND TP.Hà Nội Vũ Đại Thắng chủ trì cuộc họp nghe báo cáo rà soát tổng thể nhu cầu phát triển của các trường đại học trên địa bàn thành phố. Cuộc họp tập trung vào bài toán mở rộng không gian đào tạo, bố trí quỹ đất, phát triển hạ tầng, đồng thời tổ chức lại mạng lưới trường đại học phù hợp định hướng mới của thủ đô. Đây là vấn đề được xem xét trong mối liên hệ giữa giáo dục đại học, quy hoạch đô thị, giao thông, dân số và yêu cầu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Thứ trưởng Bộ GD-ĐT Đoàn Trung Kiên cho biết nhiều cơ sở giáo dục đại học trực thuộc bộ cùng các bộ, ngành đang có nhu cầu mở rộng không gian đào tạo. Bộ GD-ĐT cơ bản thống nhất với kiến nghị của các trường, đồng thời mong muốn Hà Nội quan tâm hỗ trợ bố trí quỹ đất để các cơ sở có điều kiện phát triển lâu dài. Nhu cầu này không chỉ liên quan diện tích xây dựng, mà còn gắn với khả năng mở rộng hoạt động giảng dạy, nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và phục vụ xã hội. Phó chủ tịch UBND TP.Hà Nội Trương Việt Dũng nhận định việc tổ chức, sắp xếp lại các trường đại học là chủ trương cần thiết, giúp giảm áp lực giao thông đang tập trung ở khu vực nội đô. Với những cụm trường nằm gần nhau, thành phố cần thống nhất cách sử dụng chung hạ tầng, thay vì để từng trường đầu tư riêng biệt nhiều hệ thống tương tự. Cách làm này nhằm hạn chế tình trạng phân tán nguồn lực xã hội và ngân sách, đồng thời nâng hiệu quả khai thác các công trình phục vụ người học. Theo ông Trương Việt Dũng, Hòa Lạc đang sở hữu nhiều điều kiện thuận lợi để các trường tập trung nguồn lực, từng bước dịch chuyển và phát triển cơ sở đào tạo. Thành phố hiện triển khai tại khu vực này nhiều dự án hạ tầng, đô thị và dịch vụ, trong đó có định hướng đường sắt đô thị, khu đô thị thông minh cùng các công trình dịch vụ, công cộng. Những nền tảng đó có thể hỗ trợ hình thành không gian giáo dục, đào tạo và nghiên cứu tương đối đồng bộ, kết nối nhà trường với viện nghiên cứu, doanh nghiệp công nghệ và cộng đồng. Phát biểu tại cuộc họp, Chủ tịch UBND TP.Hà Nội Vũ Đại Thắng khẳng định thành phố ủng hộ, tạo điều kiện để các trường đại học mở rộng không gian phát triển, phù hợp chiến lược riêng và yêu cầu phát triển thủ đô. Theo ông, đầu tư cho cơ sở đại học không chỉ nhằm giải quyết nhu cầu trước mắt về phòng học, khu nghiên cứu hay diện tích hoạt động. Đây còn là khoản đầu tư dài hạn cho nguồn nhân lực chất lượng cao, khoa học, công nghệ và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của Hà Nội. Tuy nhiên, người đứng đầu UBND TP.Hà Nội lưu ý việc mở rộng không gian phát triển là vấn đề lớn, phức tạp, liên quan trực tiếp quy hoạch, đất đai, hạ tầng, nguồn lực đầu tư và định hướng giáo dục đại học. Vì vậy, thành phố không thể chỉ tiếp nhận đề nghị sử dụng đất của từng trường rồi xem xét riêng lẻ, mà cần đánh giá trong một phương án tổng thể, có thứ tự ưu tiên và khả năng triển khai rõ ràng. Cách tiếp cận này giúp hạn chế quyết định manh mún, đồng thời bảo đảm quỹ đất được sử dụng hiệu quả, đúng mục tiêu phát triển. Ông Vũ Đại Thắng nhấn mạnh Hòa Lạc có vị trí đặc biệt quan trọng, với Đại học Quốc gia Hà Nội, khu công nghệ cao cùng nhiều cơ sở nghiên cứu và doanh nghiệp công nghệ hiện diện trong khu vực. Dù vậy, Hòa Lạc là một cực quan trọng trong cấu trúc đa cực của thủ đô, không phải địa điểm duy nhất để giải quyết nhu cầu mở rộng của tất cả trường đại học. Việc xây dựng cơ sở mới vì thế phải gắn với phương án tổ chức lại cơ sở hiện hữu trong nội đô, qua đó giảm áp lực dân số, giao thông và hạ tầng khu vực trung tâm. Chủ tịch UBND TP.Hà Nội cho rằng cơ sở mới không nên chỉ được hiểu là phần diện tích tăng thêm, mà phải trở thành một bộ phận trong chiến lược tổ chức lại và nâng cao chất lượng phát triển của từng trường. Tại các khu vực hình thành cụm đại học, viện nghiên cứu, hệ thống giao thông công cộng, nhà ở, ký túc xá, y tế, văn hóa, thể thao, thư viện, phòng thí nghiệm và trung tâm đổi mới sáng tạo cần được nghiên cứu đồng bộ. Theo định hướng quy hoạch mới, Hà Nội phát triển theo mô hình đa cực, đa trung tâm với 9 khu vực phát triển đại học, nên việc bố trí quỹ đất phải đi cùng khả năng đầu tư, hiệu quả sử dụng và yêu cầu tránh giao đất nhưng chậm triển khai gây lãng phí nguồn lực.

Xem thêm tại Thanh Niên