Chiều 28/9, sau phần xét hỏi tại TAND Hà Nội, đại diện VKSND Hà Nội nêu quan điểm luận tội với Đinh Tiến Hùng, cựu phó Bí thư thường trực Tỉnh đoàn Yên Bái (cũ), cùng 9 người khác.
VKS đề nghị tuyên bị cáo Đinh Tiến Hùng 13-14 năm về tội Sử dụng trái phép vật liệu nổ và 3 năm đến 3 năm 6 tháng do Vi phạm quy định về khai thác tài nguyên. Tổng hình phạt đề nghị với cựu Phó bí thư Tỉnh đoàn Yên Bái là 16 năm đến 17 năm 6 tháng.
9 người còn lại bị đề nghị mức án thấp nhất từ 2 năm đến 2 năm 6 tháng tù và cao nhất từ 17 đến 18 năm 6 tháng tù.
Trước việc bị cáo Đinh Tiến Hùng nhanh chóng nhận tội, chủ tọa hỏi: "Là tự nguyện hay bị ép buộc?". Cựu Phó bí thư Tỉnh đoàn Yên Bái nhỏ giọng đáp: "Đã nhận tội và không bị ép buộc".
Luật sư của bị cáo cho hay lúc đầu thân chủ có một số bản khai không đúng nhưng sau đó đã báo với quản giáo trại giam B14 Bộ Công an xin gặp điều tra viên "khai lại toàn bộ" đúng sự thật.
Bị cáo Đinh Tiến Hùng thừa nhận diễn giải này của luật sư là đúng.
Vụ án được Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Yên Bái cũ điều tra từ tháng 1/2021. Đến 11/2023, TAND tỉnh Yên Bái xét xử sơ thẩm, tuyên bị cáo Đinh Tiến Hùng vô tội. 9 người còn lại từ 2 năm tù cho hưởng án treo đến 19 năm tù giam.
Phán quyết này bị VKSND tỉnh Yên Bái cũ kháng nghị. Tháng 11/2024, TAND Cấp cao tại Hà Nội tuyên hủy bản án sơ thẩm, yêu cầu điều tra lại.
Tháng 1/2025, Cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an rút vụ án để điều tra theo thẩm quyền. Một tháng sau, Đinh Tiến Hùng bị tạm giam thay vì tại ngoại như trước.
=>> Chi tiết mức án sơ thẩm của 10 bị cáo
Theo cáo trạng, đầu năm 2020, Nguyễn Văn Hậu và Nguyễn Trọng Tuấn (Giám đốc và Phó giám đốc Công ty Tuyên Huy) thỏa thuận về việc hợp tác đầu tư với nhóm của Đinh Tiến Hùng.
Nhóm của Đinh Tiến Hùng sau đó chuyển 10 tỷ đồng đầu tư sửa chữa nhà máy tuyển quặng tại Núi Ngàng của Công ty Tuyên Huy.
Tuấn chịu trách nhiệm mua quặng từ nơi khác về lọc tại nhà máy để bán. Lợi nhuận thu được từ tuyển quặng sẽ chia 40% cho nhóm bị cáo Đinh Tiến Hùng, Nguyễn Mạnh Hùng và Nguyễn Hoàng Hà. Nhóm còn lại hưởng 60%.
Ngoài ra, nhóm của Đinh Tiến Hùng còn được nhận 500.000 đồng một tấn tinh quặng cho đến khi thu đủ 10 tỷ đồng bỏ ra. Ngày 21/9/2020, hai nhóm ký giấy thỏa thuận hợp tác đầu tư với các nội dung như trên.
Tháng 7/2020, sau nhiều lần thúc giục, nhóm của Tuấn không thực hiện được như thỏa thuận. Bởi thế, hai bên bàn kế hoạch lợi dụng việc thi công làm đường để xin cấp giấy phép vận chuyển vật liệu nổ lên mỏ Núi Ngàng nhằm thu hồi vốn đã góp.
Phía của Đinh Tiến Hùng ngỏ ý muốn khai thác quặng tại mỏ Núi Ngàng ngay khi đang làm đường song không được Nguyễn Văn Hậu đồng ý. Đinh Tiến Hùng vì thế phải trực tiếp ra mặt.
Bị cáo Đinh Hùng (hàng đầu, thứ 3 từ phải qua) và các bị cáo tại tòa. Ảnh: Linh Đan
Cựu phó Bí thư Tỉnh đoàn nói 'có quan hệ', đòi chia 1/3 lợi nhuận
Theo cáo trạng, gặp nhau hôm 18/10/2020, Đinh Tiến Hùng và Hậu nhận ra là bạn học. Hậu cũng nhân tiện nhờ Đinh Tiến Hùng gỡ vướng mắc doanh nghiệp đang gặp phải tại Sở Văn hóa tỉnh Yên Bái cũ.
Phó Bí thư Tỉnh đoàn Yên Bái khi đó nói: "Các ông có mỏ, tôi có quan hệ, bây giờ đang tiện việc làm đường thì cứ tiến hành khai thác quặng luôn. Tôi sẽ đứng ra lo quan hệ, cơ chế, còn người khác sẽ đi tìm người về đề khai thác quặng".
Sau khi trừ các chi phí và đặc biệt là "chi phí quan hệ", Đinh Tiến Hùng sẽ lấy 1/3 lợi nhuận, còn lại 2/3 của Tuyên Huy và Nguyễn Mạnh Hùng. Chốt lại, phía Tuyên Huy đồng ý cho nhóm của Đinh Tiến Hùng khai thác mỏ Núi Ngàng.
Theo phân công, Nguyễn Mạnh Hùng tìm và thuê thợ nổ mìn khai thác đá chứa quặng tại mỏ. Nhóm Công ty Ngọc Tâm hoàn thiện hồ sơ, thủ tục xin cấp giấy phép vận chuyển vật liệu nổ lên mỏ Núi Ngàng. Công ty Tuyên Huy quản lý việc khai thác quặng.
Đinh Tiến Hùng đứng ra nhờ người quen là Trưởng phòng kinh tế và hạ tầng huyện Yên Bình, tỉnh Yên Bái cũ hướng dẫn lập, thẩm định, trình duyệt hồ sơ nâng cấp đường lên mỏ Núi Ngàng.
VKS xác định Công ty Ngọc Tâm được cấp giấy phép vận chuyển hơn 868 kg thuốc nổ và 863 kíp nổ, song giám đốc Hân đã chỉ đạo xuất kho vật liệu nổ vượt quá số lượng trên.
Số đá chứa chì kẽm đã khai thác hơn 1.096 tấn và chưa thu lợi. Khối lượng này giá trị hơn 2 tỷ đồng.
Bị can Đinh Tiến Hùng phải chịu trách nhiệm với toàn bộ số vật liệu nổ sử dụng trái phép tại mỏ Núi Ngàng là 1.816 kg thuốc nổ và 2.442 kíp nổ. Cựu Phó Bí thư Tỉnh đoàn cũng phải chịu trách nhiệm với toàn bộ số đá chứa quặng chì kẽm khai thác trái phép tại mỏ là 1.073 tấn, trị giá 2 tỷ đồng.
Liên quan vụ án, cáo trạng của VKSND Tối cao còn xác định ông Đỗ Đức Duy, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Yên Bái cũ, được các cơ quan tiến hành tố tụng báo cáo nội dung vụ án liên quan bị can Đinh Tiến Hùng theo quy định. Tuy nhiên, ông Duy lại trao đổi với Đinh Tiến Hùng một số thông tin trong vụ án.
Kết quả điều tra xác định, ông Duy "không có tham nhũng, tiêu cực", thông tin trao đổi thì Hùng cũng đã biết trong quá trình làm việc với Cơ quan An ninh điều tra. Hậu quả do hành vi sai phạm không còn đáng kể và ông Duy đã bị xử lý nghiêm khắc về Đảng, chính quyền nên không xem xét xử lý.
Quá trình điều tra lại, bị can Nguyễn Mạnh Hùng khai trong giai đoạn xét xử sơ thẩm đã đưa 500 triệu đồng cho bà Nguyễn Thu Trà, thư ký phiên tòa sơ thẩm, để xin được hưởng án treo. Bà Trà phủ nhận lời khai trên.
Trong phần tranh luận, các luật sư và bị cáo chỉ xin HĐXX giảm nhẹ hơn mức án đề nghị nên VKS không đối đáp.
Khi nói lời sau cùng, các bị cáo đều xin được hưởng khoan hồng.
Toà nghỉ nghị án và ra phán quyết vào 15h ngày mai.
Phạm Dự - Thanh Lam