Đào hở tại Công viên 23 Tháng 9 để xây đường sắt Bến Thành - Cần Giờ

Nguồn ảnh: Dân Trí

(Dân trí) - Dự án đường sắt tốc độ cao Bến Thành - Cần Giờ đang được gấp rút di dời hạ tầng kỹ thuật tại Công viên 23 Tháng 9 (khu vực ga đầu tuyến) để triển khai thi công, bảo đảm mục tiêu vận hành vào năm 2028.

Sở Xây dựng TPHCM vừa có báo cáo định kỳ về tiến độ các dự án đường sắt trên địa bàn, bao gồm tuyến đường sắt tốc độ cao Bến Thành - Cần Giờ.

Theo thiết kế hướng tuyến, ga Bến Thành của dự án đường sắt Bến Thành - Cần Giờ sẽ nằm tại khu vực Công viên 23 Tháng 9. Tại công viên này, các đơn vị đang triển khai di dời hạ tầng kỹ thuật phạm vi nhà ga ngầm trên diện tích khoảng 1,2ha. Phần còn lại của công viên với quy mô 8,6ha đang được lập quy hoạch chi tiết để khai thác đồng bộ.

Đào hở tại Công viên 23 Tháng 9 để xây đường sắt Bến Thành - Cần Giờ - 1 — Khu vực ga ngầm Bến Thành kết nối với công viên 23 Tháng 9 (Ảnh: Ngọc Tân).

Do tính chất đào hở và khối lượng thi công ngầm lớn, các công trình hiện trạng (nhà điều hành xe buýt, Sân khấu Sen Hồng, Trung tâm thương mại ngầm...) cùng hệ thống trạm điện, cáp viễn thông, cấp thoát nước tại công viên 23 Tháng 9 đang được ưu tiên di dời để sớm bàn giao mặt bằng sạch.

Tương tự, khu vực Cảng Sài Gòn (được quy hoạch thành Công viên văn hóa Bến Nhà Rồng - Khánh Hội) cũng thuộc diện ưu tiên bàn giao mặt bằng phục vụ thi công đào hở và làm giếng hạ máy khoan hầm TBM. Hạng mục này giữ vai trò then chốt đối với tiến độ đoạn đi ngầm dài gần 2,6km.

Về công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, UBND TPHCM đã giao Ban Quản lý Đường sắt đô thị (MAUR) làm chủ đầu tư dự án thành phần giải phóng mặt bằng. Dự án bồi thường đã được phê duyệt và bố trí vào kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030 với tổng vốn 9.967 tỷ đồng, riêng kế hoạch vốn giao năm 2026 là 7.520 tỷ đồng.

MAUR đang thúc đẩy ký kết hợp đồng với các địa phương trong quý III để triển khai chi trả bồi thường, hỗ trợ tái định cư và phấn đấu bàn giao toàn bộ mặt bằng cho nhà đầu tư trong tháng 11.

Theo đánh giá của Sở Xây dựng TPHCM, tiến độ triển khai dự án hiện cơ bản đúng theo kế hoạch và các mốc yêu cầu đề ra.

Đường sắt tốc độ cao Bến Thành - Cần Giờ có tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 102.430 tỷ đồng từ nguồn vốn tự thu xếp của doanh nghiệp và khoảng 12.784 tỷ đồng chi phí giải phóng mặt bằng do ngân sách Nhà nước bảo đảm.

Đào hở tại Công viên 23 Tháng 9 để xây đường sắt Bến Thành - Cần Giờ - 2 — Khu vực thi công cầu đường sắt vượt sông Soài Rạp của tuyến đường sắt Bến Thành - Cần Giờ (Ảnh: Ngọc Tân).

Dự án do Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển đường sắt cao tốc Vinspeed làm nhà đầu tư, đã động thổ ngày 19/12/2025 và dự kiến được đưa vào khai thác trong năm 2028.

Tuyến được định hướng ứng dụng công nghệ đường sắt tốc độ cao theo tiêu chuẩn châu Âu (dự kiến hợp tác cùng Siemens Mobility của Đức) với vận tốc thiết kế 350km/h, sử dụng đường ray đôi khổ tiêu chuẩn 1.435mm, điện khí hóa.

Về nguồn lực tài chính, công trình có tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 102.430 tỷ đồng do Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển đường sắt cao tốc Vinspeed tự thu xếp, kết hợp 12.784 tỷ đồng chi phí bồi thường từ ngân sách Nhà nước. Trong đó, dự án thành phần giải phóng mặt bằng do Ban Quản lý Đường sắt đô thị làm chủ đầu tư đã được phê duyệt với quy mô vốn 9.967 tỷ đồng cho giai đoạn 2026-2030. Đơn vị này đang đẩy nhanh việc ký kết hợp đồng với các địa phương trong quý III nhằm chi trả tiền hỗ trợ tái định cư và nỗ lực hoàn tất bàn giao toàn bộ quỹ đất trong tháng 11. Khởi công từ ngày 19/12/2025, tuyến giao thông trọng điểm này được định hướng áp dụng chuẩn công nghệ đường sắt tốc độ cao châu Âu thông qua sự hợp tác dự kiến với tập đoàn Siemens Mobility của Đức. Hệ thống vận hành trên khổ đường ray đôi tiêu chuẩn 1.435 mm, điện khí hóa hoàn toàn và đạt vận tốc thiết kế tối đa lên tới 350 km/h. Việc tích hợp các giải pháp kỹ thuật tiên tiến cùng hạ tầng ngầm đồng bộ được kỳ vọng sẽ rút ngắn thời gian di chuyển, tạo động lực phát triển bứt phá cho đô thị phía Nam. Song song với phạm vi thi công nhà ga, phần diện tích 8,6 ha còn lại của Công viên 23 Tháng 9 đang được lập quy hoạch chi tiết nhằm khai thác không gian đô thị một cách hiệu quả và thống nhất. Sự kết nối giữa ga ngầm Bến Thành và các khu vực văn hóa lân cận như Bến Nhà Rồng - Khánh Hội tạo nên điểm nhấn chiến lược trong mạng lưới giao thông công cộng thành phố. Với tiến độ triển khai hiện đạt các mốc kế hoạch đề ra, dự án dự kiến sẽ chính thức đi vào khai thác thương mại trong năm 2028.