Cần xác minh người lao động có đi làm sau khi nghỉ việc không?
Ngày 18.9, tòa phúc thẩm TAND tối cao tại TP.HCM xét xử phúc thẩm vụ ông T. được TAND TP.HCM tuyên buộc Công ty E. bồi thường hơn 21 tỉ đồng vì bị chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật.
Tại tòa, phía công ty kháng cáo đề nghị tòa phúc thẩm sửa bản án sơ thẩm. Bởi theo bị đơn, cấp sơ thẩm chưa xác minh, thu thập và đánh giá đầy đủ chứng cứ về quá trình làm việc, thu nhập của ông T. sau khi chấm dứt hợp đồng lao động với công ty.
Công ty cho rằng sau khi nghỉ việc, ông T. đã làm việc tại 3 doanh nghiệp khác, với chức danh cộng tác viên không đóng bảo hiểm xã hội và giám đốc điều hành có đóng bảo hiểm xã hội.
Viện kiểm sát đề nghị hủy bản án sơ thẩm để tòa thu thập thêm chứng cứ
ẢNH MINH HOẠ: AI
Theo khoản 1 điều 41 bộ luật Lao động 2019, người sử dụng lao động phải thanh toán khoản tiền lương, phụ cấp đối với "những ngày người lao động không được làm việc" nhằm bù đắp khoảng thời gian người lao động thực tế mất việc do bị chấm dứt hợp đồng trái pháp luật. Vì vậy, công ty chỉ thanh toán khoản tiền trong thời gian người lao động chưa xin được việc làm.
Tranh luận lại, phía ông T. chỉ thừa nhận sau khi nghỉ việc có một khoảng thời gian ngắn làm tư vấn viên độc lập nhưng không được đóng bảo hiểm. Ông không đồng ý với lập luận của bị đơn và vẫn mong muốn được nhận trở lại làm việc theo hợp đồng không xác định thời hạn và làm ở vị trí công việc như trước đây.
Tuy nhiên, phía công ty cho biết vị trí công việc cũ của ông T. hiện không còn nên chỉ có thể bố trí cho ông T. một công việc khác.
Sau phần tranh luận, đại diện viện kiểm sát đề nghị tòa phúc thẩm chấp nhận một phần kháng cáo của bị đơn, hủy bản án sơ thẩm của TAND TP.HCM để cấp sơ thẩm thu thập thêm chứng cứ đối với những vấn đề phía công ty đưa ra.
Tòa thông báo sẽ nghị án kéo dài và dự kiến tuyên án vào ngày 25.9.
Lý do tòa sơ thẩm buộc bồi thường hơn 21 tỉ đồng
Theo bản án sơ thẩm hồi tháng 4, từ tháng 6.2015 - 12.2021, ông T. làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn tại Công ty E., giữ vị trí giám đốc kiêm đại diện theo pháp luật.
Ngày 2.11.2021, công ty thông báo đang xem xét, rà soát hoạt động và cho ông T. nghỉ hưởng nguyên lương đến khi có thông báo tiếp theo. Cuối tháng 11 cùng năm, ông nhận thông báo chấm dứt hợp đồng lao động, có hiệu lực từ ngày 31.12.2021.
Cho rằng quyết định này trái pháp luật, ông T. khởi kiện, yêu cầu hủy quyết định chấm dứt hợp đồng; đề nghị tòa buộc Công ty E. nhận ông trở lại làm việc. Đồng thời, Công ty E. phải thanh toán tiền lương căn bản và phụ cấp (hơn 400 triệu đồng/tháng) trong thời gian ông T. không được làm việc cho đến khi có bản án sơ thẩm là 51 tháng 29 ngày, tương đương hơn 20 tỉ đồng.
Ngoài ra, ông T. còn yêu cầu Công ty E. trả thêm cho ông 2 tháng lương do bị chấm dứt trái pháp luật; tổng cộng là hơn 21 tỉ đồng. Công ty phải truy đóng tiền bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế. Sau khi được nhận trở lại làm việc, ông T. sẽ hoàn lại số tiền trợ cấp mất việc hơn 2,8 tỉ đồng.
Công ty không đồng ý, cho rằng việc chấm dứt hợp đồng xuất phát từ thay đổi cơ cấu, tổ chức lại vị trí quản lý.
Tuy nhiên, cấp sơ thẩm xác định không có cơ sở cho rằng Công ty E. đã thay đổi cơ cấu theo quy định pháp luật. Vì vậy, việc chấm dứt hợp đồng với ông T. bị xác định trái pháp luật. Từ đó, tòa chấp nhận các yêu cầu trên của ông T.
Không đồng ý với phán quyết này, Công ty E. kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm.
Ngoài ra, sau khi có bản án sơ thẩm, ngày 2.6, Thi hành án dân sự TP.HCM đã ra quyết định thi hành án theo yêu cầu, buộc công ty thực hiện các nghĩa vụ tài chính và nhận người lao động trở lại làm việc. Ngày 22.8, cơ quan thi hành án tiếp tục ra quyết định cưỡng chế buộc nhận người lao động trở lại làm việc.