Đề xuất chỉnh sửa điều khoản liên quan đến ngoại ngữ khi bổ nhiệm GS, PGS

Chiều 7/11, Bộ GD&ĐT tổ chức Hội nghị triển khai góp ý dự thảo thông tư quy định tiêu chuẩn, điều kiện và quy trình bổ nhiệm, miễn nhiệm chức danh giáo sư (GS), phó giáo sư (PGS), với sự tham gia góp ý của nhiều trường đại học trên cả nước theo hình thức trực tiếp và trực tuyến.

Theo một số chuyên gia, dự thảo đã rất chặt chẽ, các điều khoản khá rõ ràng. Đồng thời, một số đại học đưa ra ý kiến góp ý ở một số điều khoản để đảm bảo chặt chẽ hơn nữa sau khi ban hành chính thức.

Về điểm mới của dự thảo, các trường đại học được tự chủ bổ nhiệm chức danh giáo sư, phó giáo sư gắn với vị trí việc làm, nhiệm vụ và nguồn lực của cơ sở đào tạo. Các trường cũng được tổ chức một hoặc nhiều đợt tuyển chọn trong năm.

Nhiều hiệu trưởng đại học cho rằng, điểm mới này rất phù hợp với bối cảnh hiện nay. Đồng thời, điểm mới này sẽ khắc phục được tình trạng bổ nhiệm lệch như trước đây khiến ngành thiếu, ngành thừa và hạn chế tình trạng “lạm phát” GS, PGS không cần thiết.

Ngoài góp ý liên quan đến việc bổ nhiệm ở các ngành đặc thù như Y khoa, Sư phạm, về tỷ lệ bổ nhiệm theo nhóm ngành, một số ý kiến băn khoăn ở yêu cầu ứng viên GS, PGS phải biết giảng dạy bằng tiếng Anh và giới hạn trong 4 ngoại ngữ: tiếng Nga, Pháp, Trung, Đức.

Cụ thể, liên quan đến tiêu chuẩn của ứng viên GS, PGS, ở khoản 4, điều 9, chương III quy định, ngoài các yêu cầu về đạo đức, văn bằng, các loại năng lực, ứng viên chức danh phải có khả năng sử dụng tiếng Anh để giảng dạy, nghiên cứu, trình bày, trao đổi, phản biện…

Đối với các khối ngành được sử dụng tiếng Nga, Pháp, Trung hoặc Đức, ứng viên phải biết giao tiếp cơ bản bằng tiếng Anh.

Theo GS.TS Bùi Văn Ga (Đại học Đà Nẵng), tại sao ở điều khoản này chỉ đề cập 4 thứ tiếng Nga, Pháp, Trung và Đức, mà không mở rộng thêm ở các thứ tiếng “hiếm” khác như: tiếng Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha…?

“Như vậy là chưa công bằng. Do đó theo tôi, ở mục này ngoài tiếng Anh là yêu cầu chung, ở khoảng 4 về các loại tiếng khác chỉ nên ghi chung là “ngoại ngữ”, thay vì chỉ kể 4 loại tiếng như dự thảo hiện nay”, ông Ga nói.

Cũng góp ý về điều khoản này, đại diện đến từ Trường Đại học Sư phạm Hà Nội nêu ý kiến của nhiều thầy cô nhà trường cho rằng, đối với quy định về ngoại ngữ, giảng viên các ngành Sư phạm tiếng Nga, tiếng Pháp, tiếng Trung, nên được dùng ngôn ngữ của ngành để giảng dạy trực tiếp.

“Đội ngũ này không nhất thiết phải dùng tiếng Anh như quy định tại khoản 4, điều 9 của dự thảo thông tư”, đại diện từ Trường Đại học Sư phạm Hà Nội cho biết.

Sau khi ghi nhận nhiều góp ý từ các chuyên gia, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn, cho biết ban soạn thảo sẽ rà soát kỹ và ban hành thông tư quy định tiêu chuẩn, điều kiện và quy trình bổ nhiệm, miễn nhiệm chức danh giáo sư, phó giáo sư ngay trong tháng 11 tới. Quá trình thực hiện nếu có vướng mắc sẽ tiếp tục sửa đổi, điều chỉnh.

Bộ trưởng đề nghị, các trường đại học chủ động triển khai các công tác xây dựng quy chế nội bộ trong việc bổ nhiệm giáo sư, phó giáo sư dựa trên dự thảo vừa ban hành. Dự kiến thông tư chính thức cơ bản không có thay đổi nhiều so với dự thảo.

Cũng theo người đứng đầu ngành giáo dục, các tiêu chuẩn trong dự thảo không thấp hơn quy định cũ, nhưng được thể hiện đơn giản hơn.

Việc đưa ra quy định mới, vừa kế thừa quy định cũ nhưng hoàn thiện để tốt hơn, đảm bảo sự cạnh tranh để nâng cao chất lượng, tạo ra uy tín, môi trường giáo dục tốt, từ đó thúc đẩy toàn hệ thống tốt hơn nữa.