Đề xuất thi lớp 10 chuyên theo khối, dùng đề Toán - Văn của Sở

Nguồn ảnh: VnExpress

Học sinh sẽ dự thi lớp 10 chuyên theo 3 khối thay vì từng môn, dùng chung đề thi Toán, Văn của Sở, theo đề xuất của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Bộ này hôm 9/11 gửi các Sở và một số đại học, lấy ý kiến với dự thảo lần thứ ba về tổ chức, hoạt động, tuyển sinh của trường THPT chuyên, áp dụng từ khóa 2027-2028.

Theo đó, các lớp chuyên được tổ chức theo ba khối, gồm Khoa học Tự nhiên, Xã hội và Ngoại ngữ, thay vì chia ra chuyên Toán, Văn, Lý, Hóa, Anh... như hiện nay. Tất cả học sinh học 8 môn bắt buộc: Toán, Văn, Ngoại ngữ, Lịch sử, Giáo dục thể chất, Giáo dục quốc phòng và an ninh, Hoạt động trải nghiệm và hướng nghiệp, Nội dung giáo dục địa phương. Ngoài ra, các em học môn chuyên, tương ứng với ba khối là Toán - Văn - Ngoại ngữ.

Đầu năm lớp 10, các em được học tập, trải nghiệm, tìm hiểu lĩnh vực, ngành nghề. Đến cuối kỳ I, học sinh chọn hai môn khác phù hợp định hướng nghề nghiệp và tổ hợp xét tuyển đại học, gọi là môn chuyên sâu. Nếu muốn đổi, các em được xem xét vào cuối năm lớp 10 hoặc lớp 11.

Khối chuyên Khoa học Tự nhiên có 4 môn để lựa chọn, gồm: Lý, Hóa, Sinh, Tin. Môn lựa chọn với khối Xã hội, Ngoại ngữ là: Địa lý, Giáo dục kinh tế và pháp luật, Tin học và môn thứ 4 (Lý, Hóa, Sinh, Công nghệ).

Đến học kỳ II lớp 10, học sinh học chuyên đề, nâng cao theo môn chuyên sâu đã chọn. Các lớp chuyên lúc này được tổ chức theo từng môn hoặc lĩnh vực, dành cho học sinh của một hoặc nhiều lớp.

Thay đổi này kéo theo điều chỉnh ở khâu tuyển sinh. Các trường chuyên tuyển lớp 10 theo khối. Trừ nhóm Ngoại ngữ tương tự hiện nay, hai khối chuyên còn lại thay đổi mạnh về môn thi và cách tính điểm.

Khối chuyên Khoa học Tự nhiên Khối chuyên Khoa học Xã hội Khối Ngoại ngữ Toán nâng cao Văn nâng cao Toán Văn Toán Văn Bài đánh giá năng lực đọc hiểu Khoa học Tự nhiên Bài đánh giá năng lực đọc hiểu Khoa học Xã hội Ngoại ngữ mà học sinh đăng ký

Trong đó, bài thi Toán, Văn sử dụng đề chung của Sở Giáo dục và Đào tạo. Điểm bài thi nâng cao và ngoại ngữ được tính hệ số 2, còn lại hệ số 1. Như vậy, học sinh thi lớp 10 chuyên Lý sẽ làm bài Toán nâng cao (hệ số 2), Văn, bài thi đánh giá năng lực, thay vì làm bài Toán - Văn đại trà và bài Lý chuyên (hệ số 2) như hiện nay.

Cả nước hiện có 78 trường THPT chuyên, trong đó 71 trường thuộc Sở, 7 trường thuộc các đại học. Bộ lý giải đề xuất thay đổi nhằm định vị lại mục tiêu của trường chuyên. Đó là phát hiện, ươm tạo tài năng gắn với phát triển toàn diện và định hướng nghề nghiệp sớm.

Học sinh trường THPT chuyên Trần Đại Nghĩa trong giờ học thực hành, tháng 5/2026. Ảnh: Quỳnh Trần — Học sinh trường THPT chuyên Trần Đại Nghĩa, TP HCM, tháng 5/2026. Ảnh: *Quỳnh Trần*

Lệ Nguyễn - Thanh Hằng

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa gửi các Sở cùng một số trường đại học dự thảo lần thứ ba về quy chế trường THPT chuyên, dự kiến áp dụng từ khóa 2027-2028. Theo phương án mới, mô hình lớp chuyên truyền thống theo từng môn đơn lẻ sẽ được chuyển đổi sang tuyển sinh và tổ chức theo ba khối gồm Khoa học Tự nhiên, Khoa học Xã hội và Ngoại ngữ. Toàn bộ học sinh vẫn theo học tám môn bắt buộc, đồng thời tiếp cận môn chuyên cốt lõi tương ứng là Toán, Văn hoặc Ngoại ngữ. Khâu tuyển sinh đầu vào ghi nhận bước chuyển dịch lớn khi hai môn Toán và Ngữ văn sẽ dùng chung đề của Sở Giáo dục và Đào tạo. Thí sinh thi vào khối Tự nhiên sẽ làm thêm bài Toán nâng cao tính hệ số hai cùng bài đánh giá năng lực đọc hiểu Khoa học Tự nhiên, thay cho bài thi môn chuyên biệt lập như môn Vật lý trước đây. Trong khi đó, khối Xã hội lấy điểm Văn nâng cao nhân hệ số hai kết hợp bài đánh giá năng lực chuyên ngành, còn khối Ngoại ngữ áp dụng hệ số hai cho môn ngoại ngữ đăng ký. Quy trình đào tạo tại 78 trường THPT chuyên trên cả nước cũng được tái cấu trúc nhằm tăng cường tính thích ứng nghề nghiệp sớm. Học sinh trải qua giai đoạn tìm hiểu hướng nghiệp ở đầu lớp 10 trước khi chính thức chọn hai môn chuyên sâu vào cuối kỳ I để học nâng cao từ học kỳ II. Cơ chế này vừa tạo điều kiện chuyển đổi môn học linh hoạt vào cuối năm học, vừa bám sát mục tiêu phát hiện và ươm tạo nhân tài phát triển toàn diện.