Hai năm trước, hạ nghị sĩ Meg Weinberger đã tận dụng triệt để tên tuổi Tổng thống Donald Trump cùng phong trào Làm nước Mỹ vĩ đại trở lại (MAGA) để tranh cử tại Palm Beach, bang Florida, đến mức bà được đặt biệt danh "MAGA Meg".
Sau khi đắc cử, dấu ấn lớn nhất của Weinberger là đồng tài trợ dự luật đổi tên sân bay quốc tế Palm Beach và một phần đại lộ địa phương theo tên ông Trump.
Các cử tri Cộng hòa theo dõi kết quả cuộc đua vào Thượng viện Texas tại thành phố Dallas tối 3/11. Ảnh: AFP
20h15 ngày 3/11, bà tự tin bước vào một nhà hàng Italy tại Palm Beach để theo dõi kết quả bầu cử với tâm lý chắc thắng. Nhưng chỉ một giờ sau, chính Weinberger phải quay sang an ủi những người ủng hộ buồn bã trong căn phòng.
"MAGA Meg" bị đánh bại bởi đối thủ lần đầu ra ứng cử, Elizabeth Holmes. Ứng viên Dân chủ này giành chiến thắng dù chỉ gây quỹ được vỏn vẹn 53.000 USD, so với 600.000 USD của Weinberger.
"Đã đến lúc phong trào MAGA phải lụi tàn", Holmes tuyên bố. Nghị sĩ Dân chủ đắc cử này chỉ trích MAGA là "biểu tượng của thù hận, tham nhũng và thói vơ vét cho nhóm thiểu số giàu có trên lưng vô số người đang vật lộn mưu sinh".
Trên khắp nước Mỹ, những kịch bản như tại Palm Beach liên tục lặp lại, khi các ứng viên Cộng hòa bị đè bẹp trước làn sóng xanh vượt ngoài mọi dự đoán.
Giữa cơn địa chấn, những cử tri MAGA trung thành nhất phải ngậm ngùi chấp nhận sự thật và không khỏi hoang mang cho tương lai của phong trào.
Thất bại cay đắng
Meg Weinberger chụp ảnh cùng Tổng thống Trump. Ảnh: Florida's Voice
Suốt một thập kỷ vận động tranh cử, Tổng thống Trump đã thành công trong nỗ lực thuyết phục những cộng đồng từng bị cả đảng Dân chủ lẫn Cộng hòa bỏ rơi. Cùng nhau, họ hợp thành một liên minh lao động da trắng áp đảo được gọi là MAGA, theo khẩu hiệu tranh cử nổi tiếng của ông Trump. Lực lượng này có lòng nhiệt thành, trung thành tuyệt đối với Tổng thống và nhanh chóng trở thành thế lực chi phối chính trường Mỹ.
Thống đốc Florida Ron DeSantis cho rằng thất bại trong bầu cử giữa kỳ như một "thảm họa diệt vong" với đảng Cộng hòa. Giới phân tích dự báo một thảm họa tương tự cũng đang diễn ra với MAGA, dù những cử tri nòng cốt của phong trào có thể chưa sẵn sàng chấp nhận.
Sáng 4/11, Tom Cook, kỹ sư phần mềm 56 tuổi tại thành phố Lancaster, bang Pennsylvania, vẫn không tin đảng Cộng hòa đã thất bại. Mới một ngày trước, ông còn tự tin dự đoán họ sẽ giữ vững thế đa số tại quốc hội. Ông tự nhủ rằng trận thua này chỉ là sự cố hy hữu và cuối cùng, mọi chuyện "sẽ đâu vào đấy".
"Tổng thống Trump sẽ lấy lại vị thế", ông nói. "Không có chuyện các ứng viên Cộng hòa chống lại ông Trump khi tranh cử năm 2028. Thư viện tổng thống của ông ấy sẽ biến thành điểm hút khách số một đất nước".
Blake Marnell, nổi tiếng với biệt danh "người bức tường" nhờ bộ vest in hình tường gạch mà ông thường mặc tới các đại hội MAGA, thừa nhận kết quả bầu cử khiến ông thấy chua xót. "Nhưng tôi không tin đây là hồi chuông báo tử với MAGA", Marnell nói.
Về bản chất, ông cho rằng MAGA là một phong trào nhằm hồi sinh lòng yêu nước và hiện thực hóa một tương lai tươi sáng cho nước Mỹ, điều mà Tổng thống Trump đã khơi đúng mạch tâm lý quần chúng.
"Một khi đã cắm rễ sâu như vậy, sao có chuyện MAGA tự dưng biến mất được", ông nhấn mạnh.
Song với vai trò một lực lượng chính trị, không ít nhà phân tích tin rằng MAGA đã "ở bên kia sườn dốc". Daniel Faraci, chiến lược gia chính trị tại Washington, coi MAGA chỉ là một làn sóng bộc phát trong chuỗi các phong trào dân túy cánh hữu. Theo ông, lần tới nếu tái xuất, nó cũng sẽ mang hình thái hoàn toàn khác.
"Nhóm cử tri nòng cốt cuồng nhiệt vẫn sẽ ở đó", Faraci nhận định. "Nhưng xét trên khía cạnh một phong trào đại chúng, tôi không cho rằng MAGA có thể duy trì sức mạnh để làm nên chuyện trong các kỳ bầu cử tương lai".
Các cử tri Cộng hòa buồn bã khi kết quả bầu cử giữa kỳ được công bố tại thành phố Columbus, Ohio, ngày 3/11. Ảnh: AFP
Sáng 4/11, các cử tri MAGA bắt đầu quay sang chỉ trích nhau, đổ lỗi từ vấn đề Israel, cuộc chiến Iran tới cách chính quyền Trump xử lý hồ sơ của "tỷ phú ấu dâm" Jeffrey Epstein. Trên nhóm Facebook "Ladies of MAGA" với gần 200.000 thành viên, các bài đăng đã chuyển hướng từ tuyệt vọng sang tranh cãi xem liệu Phó tổng thống JD Vance hay một ứng viên nào khác sẽ đủ sức thay thế Tổng thống Trump gánh vác MAGA.
Trên các kênh podcast và sóng radio, thất bại của đảng Cộng hòa liên tục được đưa ra mổ xẻ.
"Tôi không ở đây để phán rằng MAGA đã chết, nhưng tôi biết chắc những gì chúng ta chứng kiến đêm qua không khác gì một đám tang chính trị", MC Charlamagne tha God tuyên bố trên chương trình radio The Breakfast Club.
"Hoàn toàn không có gì đảm bảo rằng phe MAGA sẽ hồi sinh từ đống tro tàn", Bradley Jaye, biên tập viên chính trị của trang cánh hữu Breitbart News, nhận xét trên podcast.
Đêm ngậm ngùi
Đối với đông đảo cử tri trung thành, MAGA không đơn thuần là một trào lưu chính trị mà đã trở thành phong trào văn hóa - xã hội.
Lynne Levin, 73 tuổi, bắt đầu tham gia các buổi sinh hoạt MAGA từ khoảng 6 năm trước. Lúc bấy giờ, mới chuyển từ New Jersey tới Florida, bà từng rơi vào cảm giác cô độc giữa những lệnh phong tỏa gắt gao thời đại dịch Covid-19.
"Chính họ đã cứu sống tôi", bà nói về MAGA.
Tommy Gianquitti và Lisa Menk là những cử tri "cuồng ông Trump" đến mức bị chính bạn bè, người thân cô lập.
"Tôi không thể trò chuyện với bạn bè, không thể mở lời với người thân, cũng không thể giao tiếp với đồng nghiệp", Menk kể. Đây chính là lý do khiến bà và người bạn Gianquitti quyết định thành lập câu lạc bộ "Trumpsterz Tuesdays".
"Chúng tôi cần tìm những người giống như mình", Menk nhớ lại ngày mới lập nên câu lạc bộ. Đến nay, nhóm của họ đã có hơn 3.000 thành viên.
Tối 3/11, họ tụ tập tại Palm Beach Kennel Club, trường đua chó cũ được xây dựng lại thành sòng bạc. Đám đông tham dự phần lớn là người cao tuổi. Cũng như nhiều cuộc tụ họp đêm bầu cử khác của phe MAGA, bữa tiệc bắt đầu bằng những tuyên bố phủ nhận kết quả thăm dò trước bầu cử và đảng Cộng hòa chắc chắn sẽ chiến thắng, trừ khi đối thủ gian lận.
"Ông Trump sẽ thắng, tôi sẽ nhận được 5.000 USD", Gianquitti nói, nhắc tới lời hứa mà Tổng thống từng đưa ra khi vận động cử tri đi bầu.
Đám đông say sưa hát theo ca khúc biểu tượng của MAGA God Bless the USA cùng quốc ca Mỹ. Sau đó, giai điệu The Hustle và hàng loạt bản hit thập niên 70 vang lên, tạo nên bầu không khí sôi động.
Buổi tụ họp theo dõi kết quả bầu cử của các cử tri MAGA ở Palm Beach Kennel Club tối 3/11. Ảnh: WSJ
Nhưng ngay trước 20h, tin xấu bắt đầu giáng xuống. Gianquitti đọc kết quả kiểm phiếu sớm cho thấy ứng viên cấp tiến của đảng Dân chủ, Angie Nixon, đang dẫn trước đối thủ đảng Cộng hòa trong cuộc đua vào Thượng viện Florida.
"Không thể nào!", Levin bàng hoàng thốt lên.
"Này, tôi chỉ là người đưa tin thôi mà", Gianquitti vội phân bua trước những tiếng la ó phẫn nộ từ đám đông.
Những tín hiệu bất an tiếp tục xuất hiện. Ứng viên đảng Dân chủ David Jolly đang dẫn trước đối thủ đảng Cộng hòa Byron Donalds trong cuộc đua giành ghế thống đốc Florida.
Dù cả Nixon lẫn Jolly cuối cùng đều thất bại ở Florida, nhưng cuộc rượt đuổi nghẹt thở này đã làm cả bữa tiệc rúng động. Không lâu sau, trên toàn quốc, cả Thượng viện lẫn Hạ viện đều rơi vào tay đảng Dân chủ, giáng đòn cuối cùng vào những "tín đồ" MAGA đang ngơ ngác.
Ở bên kia thành phố, tại nhà hàng Eatalia Pizza Pasta & Grill, nơi bữa tiệc của MAGA Meg dần tàn, Al Baldasaro, cựu lính thủy đánh bộ, vẫn bác bỏ nhận định rằng phong trào này đang thoái trào.
"Tổng thống Trump đã thổi bùng ngọn lửa trong chúng tôi. Phải mất nhiều năm nữa sức nóng đó mới có thể lụi tàn", ông quả quyết. "Họ sẽ không bao giờ quật ngã được người đàn ông đó. Ông ấy sẽ luôn ngẩng cao đầu".
Vũ Hoàng (Theo WSJ, AFP, Reuters)