Bác sĩ trạm y tế TP.HCM đang thăm khám cho người dân - Ảnh: THU HIẾN
Ngày 16-9, PGS Tăng Chí Thượng - Giám đốc Sở Y tế TP.HCM - cho hay TP.HCM sẽ triển khai chương trình kết nối bệnh viện với trạm y tế, phía sau mỗi trạm y tế sẽ có cả một mạng lưới bệnh viện cùng đồng hành.
Việc kết nối bệnh viện với trạm y tế không thực hiện theo một mô hình giống nhau cho tất cả bệnh viện. Căn cứ chức năng, thế mạnh chuyên môn và phạm vi phục vụ, sẽ phân định rõ vai trò của bệnh viện đa khoa và bệnh viện chuyên khoa.
Theo đó, mỗi bệnh viện đa khoa được phân công một số trạm y tế để đồng hành thường xuyên, toàn diện và lâu dài, trở thành điểm tựa chuyên môn trực tiếp của các trạm y tế trên địa bàn. Hoạt động kết nối tập trung vào 3 nhóm chính:
Thứ nhất bệnh viện khảo sát nhu cầu thực tế của từng trạm; tổ chức đào tạo, huấn luyện, cập nhật kiến thức và kỹ năng thực hành cho bác sĩ...
Mục tiêu quan trọng không phải chỉ tăng số lượt bác sĩ bệnh viện xuống hỗ trợ, mà là sau từng giai đoạn, trạm y tế phải thực hiện được thêm những kỹ thuật và giải quyết được thêm những vấn đề sức khỏe mà trước đây chưa làm được.
Thứ hai, thiết lập kênh liên lạc trực tiếp giữa bác sĩ bệnh viện và bác sĩ trạm y tế để tư vấn, hội chẩn từ xa và hỗ trợ xử trí các trường hợp vượt quá kinh nghiệm của bác sĩ tại trạm.
Bác sĩ trạm y tế phải biết rõ khi cần hỗ trợ thì liên hệ ai, bằng cách nào và được phản hồi trong thời gian bao lâu.
Thứ ba, kết nối hành trình người bệnh. Bệnh viện và trạm y tế xây dựng cơ chế chuyển người bệnh hai chiều.
Trường hợp vượt khả năng chuyên môn của trạm được tư vấn và chuyển đến đúng nơi cần thiết; ngược lại, người bệnh sau khi điều trị ổn định tại bệnh viện được kết nối trở lại trạm y tế để tiếp tục quản lý bệnh mạn tính, phục hồi chức năng, theo dõi sau xuất viện và chăm sóc tại cộng đồng.
Đối với các bệnh viện chuyên khoa, không nhất thiết phân công cố định một bệnh viện phụ trách một nhóm trạm y tế như bệnh viện đa khoa.
Các bệnh viện sản, nhi, tim mạch, ung bướu, tâm thần, mắt, tai mũi họng, da liễu, phục hồi chức năng và các chuyên khoa khác cần xây dựng "gói hỗ trợ chuyên khoa cho trạm y tế", tập trung vào những vấn đề sức khỏe thường gặp mà tuyến cơ sở cần phát hiện và xử trí sớm.
Điểm quan trọng là phải thiết lập được đường dây chuyên môn trực tiếp giữa chuyên gia bệnh viện chuyên khoa và bác sĩ tại trạm y tế.
Khi bác sĩ trạm gặp một trường hợp nghi ngờ bệnh lý chuyên khoa, có thể trao đổi trực tiếp với mạng lưới chuyên gia để được tư vấn: tiếp tục theo dõi tại trạm, thực hiện thêm xét nghiệm hoặc thăm dò nào, hay cần chuyển người bệnh đến bệnh viện.
Qua đó, bệnh viện chuyên khoa không chỉ tiếp nhận người bệnh khi bệnh đã nặng, mà phải từng bước đưa năng lực chuyên khoa đi ngược về cộng đồng, giúp tuyến y tế cơ sở nhận diện bệnh sớm hơn, xử trí ban đầu tốt hơn, biết khi nào cần hội chẩn và chuyển người bệnh đến đúng chuyên khoa, đúng thời điểm.
Ở chiều ngược lại, khi người bệnh đã được điều trị ổn định tại bệnh viện, những trường hợp không còn cần chăm sóc chuyên sâu phải được kết nối trở lại trạm y tế để tiếp tục theo dõi, quản lý bệnh mạn tính, chăm sóc sau xuất viện, phục hồi chức năng và hỗ trợ tuân thủ điều trị.
Đây chính là cách hình thành một hành trình chăm sóc khép kín "cộng đồng → bệnh viện → cộng đồng", trong đó người bệnh luôn được hệ thống y tế tiếp tục theo dõi và chăm sóc, thay vì kết thúc mối liên hệ sau mỗi lần khám hoặc xuất viện.
Phía sau mỗi trạm y tế sẽ hình thành hai lớp hỗ trợ: bệnh viện đa khoa - trạm y tế: hỗ trợ toàn diện, thường xuyên, theo địa bàn. Bệnh viện chuyên khoa - trạm y tế: hỗ trợ theo từng lĩnh vực chuyên môn, trên phạm vi toàn mạng lưới y tế cơ sở trên địa bàn TP.HCM.
Như vậy, một bác sĩ tại trạm y tế khi khám một người bệnh tăng huyết áp hoặc đái tháo đường có bệnh viện đa khoa đồng hành phía sau; khi gặp vấn đề về sản khoa, nhi khoa, tâm thần, mắt, ung bướu hay một chuyên khoa khác, bác sĩ đó đồng thời có thể tiếp cận mạng lưới chuyên gia thuộc các chuyên khoa tương ứng của Thành phố.
TP.HCM khép lại chương trình thí điểm đưa bác sĩ trẻ về trạm y tếSau hơn 4 năm triển khai, chương trình thí điểm đào tạo thực hành tại bệnh viện gắn liền với trạm y tế đã khép lại, góp phần đào tạo 819 bác sĩ trẻ và đưa hàng trăm bác sĩ về tuyến y tế cơ sở TP.HCM.