Theo số liệu sơ bộ của Cục Hải quan, kim ngạch xuất khẩu rau quả Việt Nam trong 10 tháng đầu năm đạt gần 8,3 tỷ USD, tăng 17,2% so với cùng kỳ năm trước.
Đáng chú ý, nhóm rau quả chế biến tiếp tục ghi nhận mức tăng trưởng tích cực. Riêng quý III, kim ngạch xuất khẩu nhóm hàng này đạt 601 triệu USD, tăng 17,2% so với cùng kỳ năm 2025, chiếm 16,7% tổng giá trị xuất khẩu rau quả.
Trong đó, các sản phẩm chế biến từ dừa dẫn đầu với kim ngạch 108 triệu USD, tăng 20,4% so với cùng kỳ.
Những con số trên cho thấy dừa đang dần khẳng định vị thế trong cơ cấu xuất khẩu rau quả Việt Nam, không chỉ ở sản phẩm tươi mà còn ở các mặt hàng chế biến sâu. Đây được xem là hướng đi giúp doanh nghiệp nâng cao giá trị sản phẩm, đa dạng hóa thị trường và giảm phụ thuộc vào xuất khẩu nguyên liệu thô.
Thêm cơ hội đưa dừa Việt vào thị trường tỷ dân
Cùng với đà tăng trưởng xuất khẩu, các doanh nghiệp Việt Nam đang đẩy mạnh kết nối với đối tác nước ngoài nhằm mở rộng thị trường tiêu thụ, đặc biệt tại Trung Quốc.
Chế biến dừa xuất khẩu tại doanh nghiệp ở ĐBSCL (Ảnh: DN).
Ngày 6/11, trong khuôn khổ Hội chợ Nhập khẩu Trung Quốc 2026 (CIIE 2026) diễn ra tại Thượng Hải, Công ty Vina T&T Group (Việt Nam) đã ký biên bản ghi nhớ hợp tác với MDL Commerce Group Co., doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực bán lẻ và phân phối thực phẩm tại Trung Quốc.
Thỏa thuận được kỳ vọng mở thêm cơ hội đưa nông sản Việt Nam, trong đó có các sản phẩm từ dừa, tiếp cận sâu hơn với hệ thống phân phối và người tiêu dùng tại thị trường tỷ dân.
Đáng chú ý, theo thông tin tại sự kiện, hiện mới có một doanh nghiệp Việt Nam cung cấp sản phẩm dừa đáp ứng tiêu chí của chương trình Chuyển đổi các hệ thống nông nghiệp sinh thái thông minh, bền vững và thích ứng với biến đổi khí hậu tại Đồng bằng sông Cửu Long (Star Farm) cho MDL Commerce Group.
Đây cũng là doanh nghiệp Việt Nam đầu tiên có sản phẩm dừa đáp ứng các tiêu chí của chương trình này.
Chương trình Star Farm chú trọng tư vấn kỹ thuật canh tác, kiểm soát chất lượng và truy xuất nguồn gốc thực phẩm. Những tiêu chí này ngày càng trở nên quan trọng khi các thị trường nhập khẩu không chỉ quan tâm đến giá cả mà còn đặt ra yêu cầu cao về chất lượng, tính minh bạch và khả năng kiểm soát chuỗi cung ứng.
Việc đáp ứng các tiêu chuẩn sản xuất và truy xuất nguồn gốc được kỳ vọng giúp sản phẩm dừa Việt Nam nâng cao khả năng cạnh tranh, đồng thời tạo thêm cơ hội thâm nhập các hệ thống phân phối quốc tế.
Khai thác gần như toàn bộ cây dừa để tạo giá trị kinh tế
Bên cạnh cơ hội mở rộng thị trường xuất khẩu, ngành dừa Việt Nam còn có lợi thế từ vùng nguyên liệu lớn và khả năng phát triển nhiều sản phẩm chế biến có giá trị gia tăng.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Vĩnh Long, địa phương hiện có khoảng 120.000ha trồng dừa các loại, trong đó diện tích dừa khô phục vụ chế biến chiếm hơn 83%. Sản lượng dừa của tỉnh năm 2025 ước đạt hơn 1,3 triệu tấn, tương đương hơn 1 tỷ quả.
Xuất khẩu dừa tăng trưởng mạnh tại nhiều thị trường như Mỹ, Trung Quốc... (Ảnh: DN).
Từ nguồn nguyên liệu dồi dào này, ngành công nghiệp chế biến dừa đã phát triển nhiều dòng sản phẩm như dầu dừa, nước dừa, sữa dừa, nước cốt dừa, cơm dừa nạo sấy, kẹo dừa, các sản phẩm từ mật hoa dừa, thạch dừa, chỉ xơ dừa và hàng thủ công mỹ nghệ.
Toàn tỉnh hiện có khoảng 183 doanh nghiệp sản xuất, chế biến các sản phẩm từ dừa với nhiều loại hình, quy mô khác nhau, cùng hàng trăm cơ sở thu mua và chế biến thô.
Hoạt động sản xuất, chế biến dừa đang tạo việc làm cho hàng chục nghìn lao động, đặc biệt tại khu vực nông thôn.
Theo ông Lâm Văn Tân, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Vĩnh Long, dưới góc nhìn kinh tế nông nghiệp hiện đại, dừa là một trong số ít loại cây trồng có thể tận dụng gần như toàn bộ các bộ phận để tạo ra giá trị kinh tế.
Từ nước dừa, cơm dừa đến gáo, xơ, lá và thân dừa đều có thể trở thành nguyên liệu phục vụ những ngành sản xuất khác nhau.
Chẳng hạn, bên cạnh các sản phẩm thực phẩm và đồ uống, gáo dừa, xơ dừa còn có thể được sử dụng làm nguyên liệu sản xuất nhiều mặt hàng khác, góp phần gia tăng giá trị từ cùng một nguồn nguyên liệu.
Theo ông Tân, việc phát triển mô hình kinh tế tuần hoàn trong ngành dừa không chỉ giúp tận dụng phụ phẩm, hạn chế lãng phí mà còn mở ra cơ hội hình thành những sản phẩm mới có giá trị gia tăng cao hơn, qua đó cải thiện thu nhập cho người trồng.
Theo các chuyên gia, trong bối cảnh xuất khẩu rau quả Việt Nam hướng tới mục tiêu 10 tỷ USD trong năm nay, những mặt hàng có khả năng chế biến sâu như dừa được kỳ vọng tiếp tục đóng góp vào tăng trưởng chung của toàn ngành.
Với lợi thế vùng nguyên liệu tập trung, hệ thống doanh nghiệp chế biến ngày càng phát triển và cơ hội hợp tác với các nhà phân phối quốc tế, ngành dừa Việt Nam đang có thêm điều kiện để mở rộng xuất khẩu.
Tuy nhiên, để khai thác hiệu quả cơ hội này, việc nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng các tiêu chuẩn nhập khẩu và phát triển chuỗi giá trị theo hướng bền vững sẽ đóng vai trò quan trọng.