Grab phải báo cáo hàng tháng về việc giảm phí, hoàn tiền cho tài xế

Giám sát việc thực hiện cam kết của Grab

Theo thông tin bổ sung về kết quả xác minh sơ bộ chính sách giá, phí của Grab, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia (Bộ Công Thương) cho biết sẽ tiếp tục theo dõi việc thực hiện các giải pháp mà doanh nghiệp này đã đề xuất, đồng thời yêu cầu Grab báo cáo định kỳ mỗi tháng một lần.

Nội dung giám sát tập trung vào chính sách giá, phí, các khoản khấu trừ, tỷ lệ doanh thu thực nhận của tài xế và việc cung cấp thông tin cho khách hàng. Trường hợp phát hiện dấu hiệu vi phạm pháp luật về cạnh tranh hoặc bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia sẽ xem xét, xử lý theo quy định.

Trước đó, từ ngày 10/11, Grab dự kiến giảm biên độ phí sử dụng ứng dụng thu từ đối tác tài xế từ mức 0-28,76% xuống còn 0-25% tổng giá trị hành khách thanh toán. Tổng phí nền tảng và phí sử dụng ứng dụng mà Grab được hưởng, chưa gồm thuế và phí thu hộ, cũng được giới hạn không vượt quá 32% tổng giá trị hành khách thanh toán.

Sau điều chỉnh, tài xế GrabBike nhận tối thiểu 60,59%, tài xế GrabCar nhận tối thiểu 59,68% tổng giá trị hành khách thanh toán sau khi trừ phí và thuế. Mức thấp nhất trước đây là 52%.

Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia cho rằng mức trần 32% tổng phí nền tảng và phí sử dụng ứng dụng mà Grab được hưởng có thể trở thành chuẩn tham chiếu công khai trên thị trường gọi xe công nghệ. Qua đó, các doanh nghiệp trong nước như Be, Xanh SM (GSM) có thêm cơ sở đối chiếu chính sách phí với các nền tảng khác, góp phần thúc đẩy cạnh tranh minh bạch.

Grab cũng dự kiến chi khoảng 3,9 tỷ đồng bồi hoàn cho các chuyến xe có mức khấu trừ vượt 35% doanh thu chia sẻ với tài xế. Khoản tiền này được triển khai từ ngày 5/11, trong đó tài xế còn hoạt động được cộng tiền tự động vào ví.

Ngoài ra, doanh nghiệp dành khoảng 860 tỷ đồng cho các chương trình thưởng, hỗ trợ tài xế trong quý IV; 52 tỷ đồng hỗ trợ chi phí xăng dầu và sạc điện. Khoảng 1.808 tỷ đồng khác được dành cho các chương trình khuyến mại, kích cầu hành khách.

Tổng nguồn lực cho 5 nhóm giải pháp trên ước tính khoảng 2.950,9 tỷ đồng, bao gồm phần giảm doanh thu do giảm phí, bồi hoàn, thưởng, hỗ trợ tài xế và khuyến mại cho hành khách.

Cũng theo Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia, qua kiểm tra Grab, Be và GSM, cơ quan này ghi nhận một số tồn tại trong việc công khai giá, phí và các khoản thanh toán bổ sung trên ứng dụng. Một số khoản phí chưa được hiển thị rõ ràng hoặc dịch vụ có thu phí được mặc định lựa chọn.

Ủy ban yêu cầu các doanh nghiệp khắc phục, bảo đảm người tiêu dùng được cung cấp đầy đủ thông tin và chủ động lựa chọn đối với bảo hiểm chuyến đi, khoản đóng góp trung hòa carbon trước khi xác nhận giao dịch. Các nền tảng sau đó đã có điều chỉnh theo hướng minh bạch hơn về phí và cho phép khách hàng lựa chọn hoặc bỏ chọn dịch vụ có thu phí.

Ủy ban khuyến nghị các doanh nghiệp gọi xe rà soát chính sách giá, phí, chiết khấu và khấu trừ; đồng thời công khai điều kiện giao dịch, tuân thủ quy định về cạnh tranh và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Vụ việc Grab tại Việt Nam đứng thứ 6 trong đối chiếu 14 vụ quốc tế

Theo tài liệu đối chiếu của cơ quan quản lý, tổng nguồn lực gần 2.950,9 tỷ đồng (tương đương khoảng 112 triệu USD) trong vụ việc Grab tại Việt Nam đứng thứ 6 trong số 14 vụ việc quốc tế liên quan đến các hãng gọi xe công nghệ, giao đồ ăn có công bố số tiền. Năm vụ việc có giá trị lớn hơn đều diễn ra tại Mỹ và Liên minh châu Âu.

Đáng chú ý, xét riêng các vụ việc có khoản tiền được chuyển trực tiếp đến tài xế, hành khách, vụ việc tại Việt Nam đứng thứ 3, sau hai thỏa thuận dàn xếp giữa cơ quan chức năng New York với Uber, Lyft năm 2023 và cơ quan chức năng bang Massachusetts với hai doanh nghiệp này năm 2024.

Cụ thể, năm 2023, Tổng Chưởng lý New York đạt thỏa thuận dàn xếp với Uber và Lyft với tổng giá trị 328 triệu USD, trong đó tiền được chuyển đến tài xế. Năm 2024, thỏa thuận giữa Tổng Chưởng lý Massachusetts với Uber và Lyft có giá trị 175 triệu USD, cũng hướng tới quyền lợi của tài xế.

Trong khi đó, một số vụ việc có giá trị lớn khác chủ yếu là các khoản tiền phạt nộp vào ngân sách. Chẳng hạn, năm 2025, Ủy ban châu Âu phạt Delivery Hero và Glovo khoảng 378 triệu USD; năm 2024, cơ quan bảo vệ dữ liệu Hà Lan phạt Uber khoảng 324 triệu USD.

Theo tài liệu đối chiếu, vụ việc tại Việt Nam có giá trị lớn nhất trong nhóm các trường hợp tại châu Á được so sánh. Tuy nhiên, cần phân biệt tổng nguồn lực Grab cam kết tại Việt Nam bao gồm nhiều khoản giảm phí, khuyến mại, thưởng và hỗ trợ, không hoàn toàn là tiền phạt hoặc khoản bồi thường trực tiếp.

Ở khu vực châu Á, tài liệu của Ủy ban cũng đề cập một số động thái siết quản lý hoạt động của các nền tảng. Tại Indonesia, mức phí ứng dụng đối với dịch vụ gọi xe máy được điều chỉnh xuống 8% từ ngày 1/7/2026. Trong khi đó, Singapore yêu cầu các nền tảng đóng góp vào Quỹ Tiết kiệm Trung ương (CPF) cho người lao động nền tảng từ ngày 1/1/2025.