Đúc 1.300 phiến dầm, khoan hầm TBM cho đường sắt tốc độ cao Bến Thành - Cần Giờ ra sao?

Dự án đường sắt tốc độ cao Bến Thành - Cần Giờ có chiều dài khoảng 54,km, đường đôi, khổ đường 1.435mm, điện khí hóa, tốc độ thiết kế 350km/h và tải trọng trục 17 tấn. Dự án có phạm vi, quy mô đặc biệt lớn, tính chất công nghệ, kỹ thuật phức tạp. 

Cùng với tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh, đây là một trong những dự án đường sắt tốc độ cao đầu tiên được triển khai tại Việt Nam, đòi hỏi công nghệ thi công với tính chính xác cao, yêu cầu khắt khe về kỹ thuật.

Thi công dầm cho đoạn cầu cạn tuyến đường sắt tốc độ cao Bến Thành - Cần Giờ

Dự án có đoạn đi ngầm ở khu vực trung tâm, bắt đầu ở ga Bến Thành từ Km0+000 kéo dài đến khoảng Km3+173 với tổng chiều dài hơn 3km. Đoạn còn lại từ Km3+173 đến cuối tuyến, thiết kế đi trên cầu cạn.

Theo thiết kế, các nhà thầu sẽ đúc khoảng 1.300 phiến dầm hộp bê tông cốt thép dự ứng lực đúc sẵn nguyên nhịp tại ba bãi đúc dọc tuyến. Việc sử dụng nhịp 32,6m là quy chuẩn "công nghiệp hóa" nhằm tối ưu hóa việc đúc sẵn, rút ngắn thời gian thi công lao lắp, đồng thời kiểm soát tốt độ võng, độ cứng và tần số dao động để đảm bảo an toàn cho tàu chạy tốc độ 350km/h. 

• Hạ tầng đô thị tạo đà cho Cần Giờ thành trục phát triển mới

• Cần Giờ thành trung tâm hạ tầng: Làm gì để phát huy thế mạnh?

• Giá trị của Cần Giờ sẽ tăng ra sao khi có đường vượt biển nối Vũng Tàu?

Ngoài ra, tùy điều kiện địa hình và yêu cầu bố trí công trình, tuyến còn sử dụng đan xen một số nhịp giản đơn có chiều dài thay đổi từ khoảng 24,7m đến 32,7m.

Công tác đúc dầm đại trà tại ba bãi, dự kiến hoàn thành trong khoảng 15 tháng với năng lực sản xuất 1-2 phiến dầm mỗi ngày tại mỗi bãi đúc. Sau khi hoàn thành và đạt điều kiện kỹ thuật, các phiến dầm được nâng bằng cẩu chuyên dụng sức nâng khoảng 1.000 tấn, vận chuyển bằng xe chuyên dụng tải trọng 900 tấn và đưa đến vị trí lắp đặt bằng hệ thống giá lao dầm.

Theo báo cáo cập nhật tiến độ dự án của Sở Xây dựng TP.HCM, công tác lao lắp dự kiến bắt đầu từ ngày 1-3-2027 và kéo dài đến ngày 10-3-2028. Dự án bố trí năm dây chuyền giàn lao, với năng lực thiết kế 1 dầm/ngày/dây chuyền.

Đối với các vị trí vượt sông lớn, đường bộ, đường cao tốc hoặc nơi không thể bố trí trụ giữa..., dự án sử dụng kết cấu cầu nhịp lớn và cầu liên tục. Giải pháp chủ đạo là dầm hộp bê tông cốt thép dự ứng lực liên tục, thi công bằng phương pháp đúc hẫng cân bằng hoặc đổ bê tông tại chỗ trên hệ đà giáo. Các nhịp chính thuộc nhóm này có chiều dài khoảng 36-130m.

Đáng chú ý là cầu chính Cần Giờ vượt sông Soài Rạp được thiết kế có hai trụ tháp chữ A, kết hợp với khoảng 4,4km cầu dẫn hai đầu. Nhịp chính của cầu dài 360m sử dụng kết cấu cầu dây văng dầm giàn thép, bảo đảm khoang thông thuyền rộng 280m, cao 55m.

Cỗ máy TBM đào hầm dưới lòng đất

Là điểm đầu tuyến, ga ngầm Bến Thành với chiều dài hơn 565,8m, hố móng sâu khoảng 34m, kết nối với ga Bến Thành của tuyến metro số 1 (metro Bến Thành - Suối Tiên) sẽ là một trong những hạng mục trọng điểm được nhà đầu tư, nhà thầu tập trung tối đa nguồn lực thi công trong thời gian tới.

Nhà ga gồm ba tầng, tổng diện tích xây dựng khoảng 21.936m², bố trí ba cửa ra vào, hai lối thoát hiểm, năm giếng thông gió và một tháp giải nhiệt trên mặt đất. Phía đầu tuyến của ga còn bố trí một đoạn đường lánh nạn/dừng đỗ và đảo tàu, có chiều dài 309,1m với tổng diện tích xây dựng là 5.259,73m².

Theo thiết kế, dự án có khoảng 3km đi ngầm bao gồm cả ga Bến Thành. Trong đó, đoạn hầm TBM dài 2.019,4m, hầm kín đào hở (Cut and Cover) dài 321,7m và đoạn hầm hở chữ U dài 266m.

Hầm TBM được VinSpeed sử dụng máy đào hầm tiên tiến, có đường kính 13,2m. TBM (Tunnel Boring Machine) tức máy thi công máy thi công hầm bằng khiên đào. Đây là tổ hợp thiết bị cơ giới gồm đầu cắt hình tròn, hệ thống đào và vận chuyển đất, kích thủy lực, thiết bị lắp dựng các đốt vỏ hầm cùng nhiều hệ thống phụ trợ.

Theo kế hoạch, quá trình thi công hầm bắt đầu tại hố thả (giếng phóng). Sau khi hố thả và kết cấu phục vụ lắp đặt hoàn thành, máy TBM được đưa xuống để lắp ráp và căn chỉnh theo tim tuyến, cao độ, hướng đào theo thiết kế.

Máy TBM dự kiến về công trường vào tháng 4-2027. Dự kiến giữa tháng 6-2027, máy được thả xuống để khoan thử, trước khi bước vào giai đoạn khoan chính bắt đầu từ ngày 26-6-2027.

Theo tiến độ dự kiến, quá trình khoan hầm kéo dài đến đầu tháng 3-2028, tức hoàn thành trong khoảng 8 tháng, với tốc độ đào bình quân khoảng 8m/ngày. Sau khi hoàn thành, máy được tháo dỡ để bước vào công đoạn hoàn thiện hầm dự kiến từ tháng 6-2028.

Dự án đường sắt tốc độ cao Bến Thành - Cần Giờ dự kiến sẽ hoàn thành thi công vào quý 4-2028 để sẵn sàng chạy thử và chính thức đưa vào vận hành trong năm 2029.

Với tốc độ tối đa 350km/h, khi hoàn thành, tuyến đường sắt sẽ giúp rút ngắn thời gian di chuyển từ trung tâm thành phố đến Cần Giờ chỉ còn từ 13 phút.

Các nhà thầu dự kiến huy động tới 10.000 công nhân, kỹ sư làm việc đồng thời trên công trường đường sắt Bến Thành - Cần Giờ trong những giai đoạn cao điểm.