Bỏ qua điều hướng

Đừng để tâm lý sợ phạt 'đẩy' tài xế rời xa cao tốc

Đừng để tâm lý sợ phạt 'đẩy' tài xế rời xa cao tốc
Nguồn ảnh: Tuổi Trẻ

Việc tài xế chọn lái xe trên cao tốc hay quốc lộ là quyền lựa chọn cá nhân dựa trên nhu cầu, điều kiện kinh tế. Tuy nhiên việc một số tài xế lo ngại các quy định xử phạt hay chi phí mà chọn 'né' cao tốc để đi quốc lộ không phải giải pháp lâu dài.

Đừng để tâm lý sợ phạt 'đẩy' tài xế rời xa cao tốc - Ảnh 1.

Cao tốc Vân Phong - Nha Trang (đoạn qua Khánh Hòa) vắng xe vào những ngày giữa tháng 9 - Ảnh: NGUYỄN HOÀNG

Sau bài viết Vì sao nhiều tài xế chọn quốc lộ 1 thay vì cao tốcđuợc đăng tải, Tuổi Trẻ nhận được nhiều phản hồi của bạn đọc đa số nêu lý do về việc "ngại" đi cao tốc bởi phí đường bộ cao và việc xử phạt chặt chẽ.

Ngoài ra, nhiều tài xế cũng cho rằng họ chọn quốc lộ thay vì cao tốc để giảm chi phí và thuận lợi trong việc dừng, nghỉ dọc đường.

Chọn quốc lộ vì lo ngại xử phạt trên cao tốc là không nên

Ngày 16-9, trao đổi với Tuổi Trẻ, TS Phan Lê Bình - chuyên gia quy hoạch giao thông, Trưởng đại diện văn phòng Công ty tư vấn OCG, Nhật Bản - nhận định hiện nay đối với xe có tải trọng lớn, mức phí trên cao tốc sẽ cao hơn nhiều so với xe cá nhân.

Ông nói so với khi các tuyến cao tốc Bắc - Nam phía đông mới thông xe, chưa thu phí, thì nay mỗi đi chuyến đi tài xế phải trả phí trên cao tốc hàng triệu đồng. Đây là khoản chi phí lớn, trong khi đường quốc lộ 1 được mở rộng, kết cấu mặt đường đủ tốt để đáp ứng tốc độ cho xe tải trọng lớn nên lúc này tài xế sẽ cân nhắc giữa hai lựa chọn.

"Không ai bắt tài xế lựa chọn phải đi cao tốc hoặc quốc lộ. Tài xế sẽ tối ưu hóa chi phí trong chuyến đi, phương án nào hiệu quả cao thì họ sẽ chọn, đây là quy luật kinh tế" - ông Bình nhận định.

Về việc "ngại" bị xử phạt trên cao tốc nên chọn quốc lộ 1, ông Bình cho rằng cảnh sát giao thông chỉ xử phạt những trường hợp đủ căn cứ xử phạt, tài xế không nên lấy lý do này để né cao tốc.

"Việc xử phạt vi phạm khoảng cách trên cao tốc là cần thiết vì đây là lỗi phổ biến của lái xe. Tuy nhiên, cần  phải tuyên truyền cho người dân hiểu đúng và thực hiện đúng" - ông Bình cho hay.

Cũng theo ông, nếu nhiều tài xế chọn quốc lộ thay vì cao tốc sẽ gia tăng các nguy cơ tiềm ẩn tai nạn, ùn ứ giao thông trên quốc lộ vì tuyến đường này không chỉ phục vụ giao thông liên tỉnh mà còn "gánh" thêm giao thông dân sinh.

Ông đánh giá việc đi cao tốc sẽ đảm bảo tốc độ cao hơn trên cả hành trình so với quốc lộ, nên với các chuyến đi với mục đích rút ngắn thời gian như: xe chở hàng tươi sống, xe đông lạnh... việc chọn cao tốc vẫn là ưu tiên hàng đầu.

Cao tốc là xu hướng tương lai

Đừng để tâm lý sợ phạt 'đẩy' tài xế rời xa cao tốc - Ảnh 2.

Xe chạy bon bon trên quốc lộ 1 (đoạn qua tỉnh Khánh Hòa) vào sáng 15-9 - Ảnh: NGUYỄN HOÀNG

Ông Lê Trung Tính - Phó chủ tịch Hiệp hội Vận tải TP.HCM - cho rằng việc phát triển hạ tầng đường cao tốc là xu hướng trong tương lai. Kinh tế phát triển sẽ đòi hỏi nhu cầu đi lại nhanh hơn, tiện hơn.

Một trong những tiêu chí để làm cao tốc là phải có quốc lộ trường để người dân đi, sau đó mới tính toán phát triển cao tốc. Loại hình này đáp ứng nhu cầu di chuyển chất lượng, giúp tiết kiệm thời gian và nhiên liệu cho người dân, doanh nghiệp.

Theo ông Tính, để hạ tầng giao thông phát huy tối đa hiệu quả và nhận được sự ủng hộ, các chính sách thu phí cần được Quốc hội, Bộ Tài chính... giám sát chặt chẽ.

"Ngoài ra, nếu phí đường bộ cao tốc quá cao, có thể linh động kéo dài thời gian thu phí BOT (lùi thời gian hoàn vốn) để giảm mức giá vé qua trạm cho tài xế" - ông Tính cho hay.

Đối với xử phạt trên cao tốc, các đơn vị liên quan nên thông tin đầy đủ để người dân hiểu rõ, hoặc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ giám sát, cảnh báo trực tuyến qua hệ thống GPS nhằm hỗ trợ tài xế chủ động điều chỉnh hành vi, đảm bảo an toàn giao thông một cách thiết thực nhất.

Đừng để tâm lý sợ phạt 'đẩy' tài xế rời xa cao tốc - Ảnh 4.Nhiều tồn tại trong xây dựng cao tốc Vân Phong - Nha Trang, Chí Thạnh - Vân Phong

Thanh tra Chính phủ chỉ ra nhiều tồn tại, bất cập của chủ đầu tư trong quá trình thực hiện các dự án cao tốc Vân Phong - Nha Trang, Chí Thạnh - Vân Phong.

Việc nhiều tài xế chọn quốc lộ 1 thay vì cao tốc phản ánh một bài toán kinh tế thực tế, nhất là với xe tải trọng lớn khi chi phí qua cao tốc có thể lên tới hàng triệu đồng mỗi chuyến. Trong điều kiện quốc lộ 1 đã được mở rộng, mặt đường đủ đáp ứng xe tải trọng lớn và thuận tiện dừng nghỉ, lựa chọn tuyến đường ít tốn kém hơn là cách doanh nghiệp vận tải tối ưu chi phí. Tuy nhiên, tâm lý né cao tốc vì lo bị xử phạt cần được nhìn nhận khác với cân nhắc về phí đường bộ. TS Phan Lê Bình, Trưởng đại diện văn phòng Công ty tư vấn OCG, Nhật Bản, cho rằng cảnh sát giao thông chỉ xử lý khi có đủ căn cứ, còn việc phạt lỗi không giữ khoảng cách là cần thiết vì đây là vi phạm phổ biến và tiềm ẩn rủi ro lớn. Điều cần làm không phải tránh tuyến đường được kiểm soát chặt chẽ, mà là tăng cường tuyên truyền để tài xế hiểu đúng, tuân thủ đúng quy định. Nếu dòng xe tiếp tục dồn về quốc lộ, nguy cơ ùn ứ và tai nạn sẽ gia tăng bởi tuyến đường này đồng thời phục vụ vận tải liên tỉnh và giao thông dân sinh. Trong khi đó, cao tốc có lợi thế duy trì tốc độ hành trình, đặc biệt phù hợp với xe chở hàng tươi sống, xe đông lạnh và những chuyến đi coi thời gian là yếu tố quyết định. Hiệu quả của cao tốc vì thế không chỉ nằm ở quãng đường di chuyển, mà còn ở giá trị thời gian, nhiên liệu và độ ổn định của chuỗi vận tải. Theo ông Lê Trung Tính, Phó chủ tịch Hiệp hội Vận tải TP.HCM, phát triển cao tốc là xu hướng tất yếu khi nền kinh tế đòi hỏi việc đi lại nhanh và thuận tiện hơn. Dù quyền lựa chọn tuyến đường thuộc về tài xế, chính sách thu phí vẫn cần được Quốc hội, Bộ Tài chính và các cơ quan liên quan giám sát chặt chẽ để hài hòa khả năng chi trả với hiệu quả đầu tư. Một mức phí hợp lý, đi cùng quy định rõ ràng và hạ tầng dịch vụ đầy đủ, sẽ giúp cao tốc trở thành lựa chọn hấp dẫn bằng lợi ích thực chất thay vì áp lực hành chính.