Ngày 19/9, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cho biết trong tuần thứ hai tháng 9, chuẩn sai nhiệt độ mặt nước biển (SSTA) tại khu vực trung tâm xích đạo Thái Bình Dương (NINO3.4) đạt khoảng +2 độ C, đưa El Nino 2026-2027 lên ngưỡng cường độ rất mạnh.
Hiện tượng này được dự báo tiếp tục gia tăng, có khả năng đạt cực đại trong những tháng cuối năm và duy trì tác động sang đầu năm 2027.
Từ tuần đầu tháng 8, SSTA tại NINO3.4 ở khoảng +1,7 độ C, sau đó tăng và duy trì quanh +1,8 độ C trong bốn tuần tiếp theo. Đến tuần thứ hai tháng 9, chỉ số tăng lên +2 độ C. Với SSTA từ +1,5 đến dưới +2 độ C, El Nino được xếp ở cường độ mạnh; khi đạt khoảng +2 độ C bước vào ngưỡng rất mạnh.
Trong tháng 10-12, El Nino được dự báo gần như chắc chắn duy trì cường độ rất mạnh, với xác suất 98%. Sang tháng 1-3/2027, hiện tượng này tiếp tục có khả năng duy trì cường độ rất mạnh nhưng xác suất giảm dần.
Hạn hán ở Bình Thuận năm 2020. Ảnh: Việt Quốc
Tại Việt Nam, El Nino mạnh có thể làm gia tăng nền nhiệt, nắng nóng, khô hạn và thiếu hụt nguồn nước, đặc biệt trong mùa khô. Sự thay đổi hoàn lưu khí quyển cũng có thể ảnh hưởng đến phân bố mưa và hoạt động của bão, áp thấp nhiệt đới.
Cơ quan khí tượng dự báo từ nay đến cuối năm, số lượng bão và áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông cũng như ảnh hưởng đến đất liền Việt Nam thấp hơn trung bình nhiều năm. Tuy nhiên, ít bão không đồng nghĩa không có bão mạnh; ít mưa trên diện rộng cũng không loại trừ những đợt mưa cực đoan, lũ, lũ quét và sạt lở đất.
Mùa đông 2026-2027, không khí lạnh có xu hướng hoạt động yếu hơn bình thường. Rét đậm, rét hại có khả năng xuất hiện muộn và ít hơn, trong khi nhiệt độ trung bình trên cả nước được dự báo cao hơn trung bình nhiều năm khoảng 1-2,5 độ C.
Sang đầu năm 2027, nắng nóng có khả năng xuất hiện sớm trên phạm vi cả nước. Trong mùa hè, nắng nóng có thể mạnh và kéo dài hơn, với số ngày nắng nóng nhiều hơn trung bình nhiều năm và năm 2026; không loại trừ khả năng xuất hiện nhiệt độ vượt giá trị lịch sử.
Cùng với nền nhiệt cao, lượng mưa từ nay đến cuối năm 2026 có xu hướng thiếu hụt tại phần lớn cả nước, rõ hơn ở duyên hải Nam Trung Bộ, cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ, phổ biến 20-40%. Mùa mưa tại các khu vực này có khả năng kết thúc sớm, sau đó tiếp tục ít mưa trong những tháng đầu năm 2027.
Nền nhiệt cao và nắng nóng xuất hiện sớm sẽ làm tăng nhu cầu sử dụng nước và lượng bốc hơi. Vì vậy, nguy cơ hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn trong mùa khô 2026-2027 được cảnh báo ở mức rất cao tại duyên hải Nam Trung Bộ, cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ.
Cơ quan khí tượng lưu ý El Nino là hiện tượng khí hậu quy mô lớn, không thể sử dụng riêng tín hiệu này để dự báo chính xác một thiên tai cụ thể tại từng địa phương. Mức độ tác động còn phụ thuộc sự tương tác giữa El Nino với các hệ thống khí quyển, đại dương và hình thế thời tiết trong từng thời kỳ.
Trong bối cảnh El Nino đã đạt ngưỡng rất mạnh, các địa phương cần chuẩn bị đồng thời cho hai nhóm rủi ro: mưa lớn, bão, lũ và các hiện tượng cực đoan trong những thời điểm cụ thể; cùng với nắng nóng, hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn có thể kéo dài trong mùa khô 2026-2027.
Gia Chính